Crimes Against Persons: Parusa sa Pagpatay at Physical Injuries

Tatlong chapter:

• Pagkitil ng buhay (destruction of life): parricide, murder at homicide, kasama ang mga kaugnay na krimen gaya ng death in a tumultuous affray (pagkamatay sa magulong away) at discharge of firearms (pagpapaputok ng baril); infanticide at abortion; at duel.
• Physical injuries: mutilation, serious, less serious at slight physical injuries, at pagpapainom o pagbibigay ng nakasasamang substance (administering injurious substances).
• Rape, na hindi tinatalakay sa page na ito.

Sabi ng Article 246:

Ang relasyon ng biktima sa akusado ang dahilan kung bakit parricide ang krimen. Sa People v. Lopez, Jr. (2018), inilista ng Supreme Court ang pinatay bilang, bukod sa iba, legitimate na asawa ng akusado, kaya hindi parricide ang pagpatay sa live-in partner; puwede itong murder o homicide. Tingnan ang Parricide: ano ito at ang parusa at parricide.

Kapag may kahit isa sa anim na circumstance sa Article 248, sa pagpatay na hindi parricide:

1. treachery, pagsasamantala sa mas malakas na puwersa (superior strength), tulong ng mga armadong tao, o paraan para pahinain ang depensa o para makaiwas sa parusa;
2. bayad, gantimpala o pangako;
3. baha, sunog, lason, pagsabog, sasakyang de-motor o iba pang paraang nagdudulot ng malaking pinsala at pagkasira, bukod sa iba;
4. sa panahon ng kalamidad, gaya ng lindol, mapaminsalang bagyo o epidemya;
5. evident premeditation (malinaw na pinagplanuhan); at
6. cruelty, sa sadya at hindi makataong pagdagdag sa paghihirap ng biktima, o paglapastangan o pangungutya sa tao o sa bangkay.

Saklaw ng Article 249 ang iba pa:

Kung murder ang kinaso pero hindi napatunayan sa trial ang qualifying circumstance, gaya ng treachery, puwedeng parusahan ang pagpatay bilang homicide. Pinaghahambing ang dalawang krimen sa Homicide vs murder. Ang pagkamatay dahil sa kapabayaan, gaya ng aksidente sa kalsada, ay karaniwang kinakaso bilang reckless imprudence resulting in homicide sa ilalim ng Article 365, hindi bilang homicide: tingnan ang Reckless imprudence: parusa.

Ipinagbabawal ng Republic Act No. 9346 ang death penalty, kaya reclusion perpetua ang ipinapataw ng korte. Sinasabi rin ng Section 3 ng batas na iyon na ang mga nasentensiyahan ng reclusion perpetua dahil dito ay hindi puwedeng ma-parole sa ilalim ng Indeterminate Sentence Law. Mas mababa ang parusa sa attempted at frustrated na pagpatay: tingnan ang Attempted vs frustrated vs consummated at ang table ng duration ng mga parusa.

Sa homicide, oo, bilang karapatan bago ma-convict ng Regional Trial Court, dahil hindi ito pinaparusahan ng death, reclusion perpetua o life imprisonment (Rule 114 ng Rules of Criminal Procedure). Sa murder at parricide, hindi karapatan ang bail kapag malakas ang ebidensya ng pagkakasala; korte ang magdedesisyon pagkatapos ng hearing kung saan dapat ipakita ng prosecution na malakas ang ebidensya. Tingnan ang Bailable ba ang murder?

Kadalasan ayon sa kung gaano katagal hindi makapagtrabaho ang biktima o kailangan niya ng gamutan:

Pinaparusahan din ng Article 266 ang pagmamaltrato sa kapwa sa gawa kahit walang naging injury. Inamyendahan ng Republic Act No. 10951 ang Articles 265 at 266, at binago nito ang halaga ng multa; hindi kasama ang Article 263. Ang parusa sa bawat uri, at kung kailan ito tumataas dahil sa relasyon ng biktima sa nagkasala, ay nasa Physical injuries: serious, less serious o slight?

Pinaparusahan ng Article 254, sa parehong title, ang pagbaril sa ibang tao gamit ang firearm, maliban kung ang mga pangyayari ay bumubuo ng attempted o frustrated parricide, murder o homicide, o ibang krimeng mas mabigat ang parusa. Ayon sa amyenda ng Republic Act No. 11926, pinaparusahan din nito ang sinadya at basta-bastang pagpapaputok (wilful and indiscriminate firing), na mas mabigat ang parusa para sa mga miyembro ng military at law enforcement agencies kapag wala sa official duty, at kinakansela ang firearm license ng nagkasala. Tingnan ang Pagpapaputok ng baril sa Bagong Taon.

Sa criminal case, inuutusan din ng korte ang akusado na magbayad ng damages. Sa People v. Jugueta (2016), nagtakda ang Supreme Court ng standard na halaga para pare-pareho ang ibinibigay ng mga korte:

• Murder na may parusang reclusion perpetua: ₱75,000 civil indemnity, ₱75,000 moral damages at ₱75,000 exemplary damages; ₱100,000 bawat isa kapag death sana ang parusa pero ibinaba sa reclusion perpetua dahil sa RA 9346.
• Consummated homicide: ₱50,000 civil indemnity at ₱50,000 moral damages, dagdag ang ₱50,000 exemplary damages kung may napatunayang aggravating circumstance.
• Walang resibo ng gastos sa libing: ₱50,000 temperate damages.

Tingnan ang Magkano ang damages sa murder o homicide?

Oo, sa self-defense, kung mapatunayan ang lahat ng requisites nito sa ilalim ng Article 11: unlawful aggression (labag sa batas na pag-atake), reasonable necessity ng paraang ginamit, at kawalan ng sapat na provocation mula sa taong nagtatanggol sa sarili. Kapag self-defense ang depensa ng akusado, inaamin niyang siya ang gumawa nito, kaya siya ang dapat magpatunay ng depensa. Tingnan ang Self-defense sa Pilipinas at unlawful aggression.

Tingnan din ang topic page tungkol sa criminal liability basics.

Ayon sa Article 90 ng Code, ang mga krimeng may parusang reclusion perpetua o reclusion temporal, gaya ng murder, parricide at homicide, ay nagpe-prescribe (hindi na puwedeng kasuhan) pagkalipas ng dalawampung taon. Ang less serious physical injuries sa basic na anyo nito, na may parusang arresto mayor, ay nagpe-prescribe pagkalipas ng limang taon. Ang slight physical injuries ay light felony, at sabi ng Article 90, ang light offenses ay nagpe-prescribe pagkalipas ng dalawang buwan. Tingnan ang table ng prescription ng mga krimen.

Gawa-gawa lang ang mga halimbawang ito para ipakita kung paano gumagana ang mga patakaran. Hindi ito payo para sa anumang totoong kaso.

Inatake ni Rey mula sa likod ang kapitbahay niya habang natutulog ito, at namatay ang kapitbahay. Ang biglaang atake sa biktimang hindi makapagtanggol sa sarili ay puwedeng treachery, kaya magiging murder ang krimen. Kung hindi mapatunayan ang treachery sa trial, homicide ang krimen.

Sinuntok ni Jun ang isang lalaki sa away sa bar. Hindi nakapagtrabaho ang lalaki nang 12 days. Sa mga pangyayaring iyan, less serious physical injuries ang krimen sa ilalim ng Article 265. Kung 40 days siyang hindi nakapagtrabaho, serious physical injuries ito sa ilalim ng Article 263.

Pinatay si Lina ng live-in partner niya. Dahil hindi sila kasal, hindi parricide ang krimen. Depende sa mga pangyayari, puwede itong murder o homicide.

Agad-agad, kapag inakusahan ka, inimbitahan para tanungin o inaresto dahil sa alinman sa mga krimeng ito, o kapag pinatay o sinaktan ang kapamilya mo at gusto mong mag-file ng complaint. Matitingnan ng abogado ang kaso, ang ebidensya, ang bail at ang damages na puwedeng hingin. Kung hindi mo kayang magbayad ng abogado, tingnan ang Libreng legal na tulong sa Pilipinas.