Donasyon sang Duta: Kinahanglan Bala sang Notarized nga Deed?
Dasig nga sabat
Huo. Suno sa Article 749 sang Civil Code, ang donasyon sang duta valid lang kon ginhimo ini sa public document, pareho sang deed of donation nga gin-acknowledge sa atubangan sang notary public. Dapat ginalaragway sang deed ang propiedad kag ang bili sang bisan ano nga bayaran (charges) nga dapat tumanon sang donee (ang nagabaton). Dapat batunon sang donee ang donasyon, sa amo man nga deed ukon sa lain nga public document, samtang buhi pa ang donor (ang nagahatag). Ang saad sa hambal lang nga ihatag ang duta indi valid nga donasyon.
Ano ang donasyon?
Ginapaathag ini sang Article 725 bilang "an act of liberality whereby a person disposes gratuitously of a thing or right in favor of another, who accepts it", buot silingon buhat sang kaalwan diin ginahatag sang isa ka tawo nga libre ang butang ukon kinamatarong sa iban, nga nagabaton sini. Bahin sang kahulugan ang pagbaton: kon wala sini, wala sang donasyon.
Ano nga porma ang kinahanglan sang donasyon sang duta?
Ginabutang sang Article 749 ang patakaran para sa immovables, nga nagasakop sang duta kag balay:
In order that the donation of an immovable may be valid, it must be made in a public document, specifying therein the property donated and the value of the charges which the donee must satisfy.
The acceptance may be made in the same deed of donation or in a separate public document, but it shall not take effect unless it is done during the lifetime of the donor.
If the acceptance is made in a separate instrument, the donor shall be notified thereof in an authentic form, and this step shall be noted in both instruments.
Bilang checklist:
- Public document, kasagaran deed nga gin-acknowledge sa atubangan sang notary public.
- Ginalaragway ang propiedad sa deed, kag ang bili sang bisan ano nga bayaran nga dapat tumanon sang donee.
- Pagbaton sang donee sa amo man nga deed ukon sa lain nga public document.
- Pagbaton samtang buhi pa ang donor.
- Kon lain ang dokumento sang pagbaton: abiso sa donor paagi sa authentic nga porma, nga ginsulat sa duha ka dokumento.
Mas istrikto ini sangsa patakaran para sa kalabanan nga baligya. Para sa baligya, siling sang Supreme Court nga ang porma nga public document para sa kombenyensya, indi para sa validity (tan-awa ang Kinahanglan bala i-notarize ang deed of sale?). Para sa donasyon sang duta, ginahimo sang Article 749 nga kondisyon sang validity ang porma.
Ano ang matabo kon wala nasunod ang porma?
Indi valid ang donasyon. Sa Patenia-Kinatac-an v. Patenia-Decena (2020), siling sang Supreme Court nga "solemn contracts like donations of immovable property are valid only when they comply with legal formalities", ukon ang solemn nga kontrata pareho sang donasyon sang duta valid lang kon nasunod ang mga pormalidad sang layi. Ginsiling liwat sini ang daan nga mga hukom nga void ang oral nga donasyon sang real property, kag void ang donasyon kon ang pagbaton sang donee wala sa deed mismo ukon sa lain nga dokumento. Siling man sini nga ang sablag sa notarization nagahimo nga invalid ang donasyon sang duta, kay kulang na ang public instrument nga ginapangayo. Suno sa mga kamatuoran sang kaso, nakita sang Korte nga valid ang deed kag nagasunod sa Article 749.
Ginatan-aw sang mga korte ang bug-os nga dokumento. Sa Quilala v. Alcantara (2001), ang deed ginpirmahan sang donor kag sang donee, pero ang donor lang ang ginsambit sa notarial acknowledgment. Ginpahayag sang mababa nga mga korte nga void ang donasyon. Wala nagsugot ang Supreme Court: ang pagbaton sang donee, nga nasulat sa una nga pahina sang notarized nga deed, "was made in a public instrument", ukon ginhimo sa public instrument, gani valid ang donasyon.
Puede bala kuhaon sang donasyon ang bahin sang iban nga mga anak?
Indi. Ang donasyon ginalimitahan sang mga patakaran sa panubli. Siling sang Article 752 nga "no person may give or receive, by way of donation, more than he may give or receive by will", ukon wala sang tawo nga puede maghatag ukon magbaton paagi sa donasyon sang labaw sa puede niya ihatag ukon batunon paagi sa testamento, kag inofficious ang donasyon sa bahin nga sobra sa sina nga limitasyon. Ang donasyon sa mga anak ginaisip nga bahin sang ila legitime (Article 909). Sa Quilala, siling sang Korte nga ang valid nga donasyon susihon gihapon kon inofficious kag sakop sang collation pagkatapos mapatay ang donor.
Dapat man magtipig ang donor sang bastante para sa iya kaugalingon nga kabuhian kag sa mga paryente nga dapat niya buligan, kon indi puede mapakubsan ang donasyon (Article 750). Tan-awa ang Mga bahin sang legitime kag Donation ukon baligya sang propiedad sa mga anak.
Paano ang donasyon sang movables?
Ang Article 748 nagasakop sang movables pareho sang kuwarta, salakyan kag alahas. Puede ini ihatag paagi sa hambal ukon sa sinulat. Ang oral nga donasyon kinahanglan sang dungan nga paghatag sang butang. Pero kon ang bili "exceeds five thousand pesos, the donation and the acceptance shall be made in writing. Otherwise, the donation shall be void." Buot silingon, kon labaw sa lima ka libo ka piso, dapat sinulat ang donasyon kag ang pagbaton; kon indi, void ang donasyon. Ang lima ka libo ka piso amo ang kantidad sa Code.
Ang donasyon sa tunga sang mag-asawa samtang kasal sila lain nga topiko: tan-awa ang Puede bala maghatag sang donasyon ang mag-asawa sa isa kag isa?
Wala ginasakop sining pahina ang donor's tax, ang pagparehistro sa Registry of Deeds, ukon ang bayad sa notaryo.
Paano ini sa matuod nga kabuhi?
Ini mga hinimo-himo lang nga halimbawa para ipakita kon paano ginagamit ang mga patakaran. Indi ini laygay para sa bisan ano nga matuod nga kaso.
Si Lola Pacita gusto maghatag sang iya lote sa iya apo nga si Mark. Nagpirma sia sang deed of donation nga nagalaragway sang lote, kag gin-acknowledge niya ini sa atubangan sang notary public. Ginbaton ni Mark ang donasyon sa amo man nga deed. Nagasunod ini sa Article 749.
Nagaobra si Mark sa abroad kag indi sia makapirma sang deed. Puede sia magbaton sang ulihi sa lain nga public document, pero samtang buhi pa si Lola Pacita lang, kag dapat pahibaluon si Lola Pacita sang iya pagbaton paagi sa authentic nga porma, nga ginsulat sa duha ka dokumento.
Si Tito Ramon naghambal sa iya hinablos sa isa ka party sang pamilya, "Imo na ining lote." Wala sang sinulat. Pareho sang ginsiling liwat sa Patenia, void ang oral nga donasyon sang duta.
Si Joy naghatag sa iya hinablos sang cellphone nga ₱20,000 ang bili. Suno sa Article 748, dapat sinulat ang donasyon kag ang iya pagbaton, kon indi void ang donasyon.
San-o ka kinahanglan sang abogado?
Makighambal sa abogado antes ka maghatag ukon magbaton sang duta, labi na kon may iban pa nga anak ukon asawa ang donor, kon ang donee nagaestar sa abroad, ukon kon may miyembro sang pamilya nga nagasiling nga void ang donasyon nga ginhimo pila na ka tuig ang nagligad. Masusi sang abogado ang deed, ang pagbaton kag ang epekto sa mga bahin sang iban nga manunubli.
Kon indi mo makaya ang bayad sa abogado, tan-awa ang Libre nga bulig legal sa Pilipinas. Ang bug-os nga teksto yara sa pahina sang Article 749.
Ano nga mga probisyon ang ginbasihan sini nga sabat?
Masami nga pamangkot
Valid bala ang verbal nga donasyon sang duta?
Indi. Siling sang Article 749 sang Civil Code nga ang donasyon sang immovable dapat himuon sa public document para mangin valid. Sa Patenia-Kinatac-an v. Patenia-Decena (2020), ginsiling liwat sang Supreme Court nga void ang oral nga donasyon sang real property.
Kinahanglan bala magpirma ang tawo nga nagabaton sang duta?
Dapat batunon sang donee ang donasyon, sa amo man nga deed ukon sa lain nga public document, kag may epekto lang ang pagbaton kon ginhimo ini samtang buhi pa ang donor (Article 749).
Paano kon ang pagbaton yara sa lain nga dokumento?
Dapat pahibaluon ang donor sang pagbaton paagi sa authentic nga porma, kag dapat isulat ini nga tikang sa duha ka dokumento (Article 749).
Void bala ang donasyon kon ang donor lang ang ginsambit sa notarial acknowledgment?
Indi pirme. Sa Quilala v. Alcantara (2001), ang pagbaton sang donee yara sa una nga pahina sang notarized nga deed nga ginpirmahan sang duha, kag ginhukman sang Supreme Court nga valid ang donasyon bisan ang donor lang ang ginsambit sa acknowledgment.
Puede bala ihatag sang ginikanan ang tanan niya nga duta sa isa lang ka anak?
Indi puede ihatag sang isa ka tawo paagi sa donasyon ang labaw sa puede niya ihatag paagi sa testamento (Article 752). Ang donasyon nga nagabuhin sang legitime sang iban nga compulsory heirs inofficious kag puede mapakubsan.
Kinahanglan bala sinulat ang donasyon sang salakyan ukon kuwarta?
Para sa movables, siling sang Article 748 nga dapat sinulat ang donasyon kag ang pagbaton kon ang bili labaw sa lima ka libo ka piso; kon indi, void ang donasyon. Ang mas gamay nga oral nga donasyon kinahanglan sang dungan nga paghatag sang butang.
Kinaandan nga kasayuran lang ini, indi legal nga laygay. Para sa imo kaso, pamangkot sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) ukon sa ahensya.
Nakabulig bala ini nga page?