Ano ang Legitime? Kahulugan sa Law sang Pilipinas
Dasig nga sabat
Ang legitime amo ang bahin sang propiedad sang tawo nga ginreserba sang law para sa pila ka heir, nga ginatawag compulsory heirs. Indi ini makuha sa ila sang will, luwas paagi sa disinheritance tungod sa rason nga ginatugot sang law. Ang nabilin amo ang free portion, nga mahimo ihatag sang tawo sa bisan sin-o paagi sa will.
Paano ginapaathag sang Civil Code ang legitime?
Legitime is that part of the testator’s property which he cannot dispose of because the law has reserved it for certain heirs who are, therefore, called compulsory heirs.
Gindugang sang Article 904 nga indi makuha sang testator sa compulsory heirs ang ila legitime "except in cases expressly specified by law". Ang listahan kon sin-o ang compulsory heirs yara sa Article 887.
Pila kadaku ang legitime?
Nadepende ini kon sin-o nga mga heir ang nabilin. Ang basic nga rule para sa mga anak yara sa Article 888:
The legitime of legitimate children and descendants consists of one-half of the hereditary estate of the father and of the mother.
Iban pa nga mga bahin:
- Nabilin nga asawa: kon may isa ka legitimate nga anak, ikaapat nga bahin sang estate; kon may duha ukon sobra, pareho sa legitime sang kada anak, nga ginakuha sa free portion (Article 892).
- Illegitimate nga mga anak: ang kada isa makakuha sang katunga sang legitime sang legitimate nga anak (Family Code Article 176, nga ginbag-o sang Republic Act No. 9255).
Basaha ang table sang legitime shares para sa kada kombinasyon sang mga heir.
Paano ini ginakuwenta?
Siling sang Article 908 nga ang legitime ginakuwenta sa net estate: ang propiedad nga nabilin sang napatay, ginbuhinan sang mga utang kag bayaran, kag gindugangan sang balor sang mga donation nga sakop sang collation. Sa kasal, ang community ukon conjugal nga propiedad sang mag-asawa una nga gina-liquidate (Family Code Articles 103 kag 130), kag ang iya net nga nabilin, kasagaran, ginapartihanay sang pareho sa bana kag asawa (Articles 102 kag 129). Ang bahin lang sang napatay nga asawa ang nagasulod sa estate.
Halimbawa
Halimbawa lang ini: Napatay si Ana nga may will. Ginbilin sini ang ₱100,000 sa iya bana nga si Carlo, ₱100,000 sa iya anak nga babayi nga si Dina, kag ang tanan nga nabilin sa iya anak nga lalaki nga si Ben. Ang iya net estate ₱1,200,000.
- Ang legitime sang mga anak amo ang katunga: ₱600,000, gani tig-₱300,000 si Ben kag si Dina.
- Ang legitime ni Carlo pareho sa legitime sang isa ka anak: ₱300,000, nga ginkuha sa free nga katunga (Article 892).
- Ang nabilin nga free portion ₱300,000, nga ginhatag sang will kay Ben.
Si Carlo kag si Dina tagsa ginbilinan sang kulang sa ila legitime, gani suno sa Article 906 mahimo magpangayo ang kada isa nga kumpletuhon ini. Sa katapusan, makabaton si Ben sang ₱600,000, si Dina ₱300,000 kag si Carlo ₱300,000. Kon wala gid ginlakip sang will si Dina, ang mga rule sa preterition (Article 854) ang magaaplay. Basaha ang Legitime shares sa Pilipinas kag Mahimo bala i-disinherit sang mga ginikanan ang anak?.
Ano nga mga probisyon ang nagagamit sini nga termino?
Masami nga pamangkot
Ano ang legitime sa simple nga pulong?
Amo ini ang bahin sang estate nga ginreserba sang law para sa pila ka malapit nga miyembro sang pamilya, nga ginatawag compulsory heirs. Ang tawo nga nagahimo sang will indi makahatag sina nga bahin sa iban (Civil Code Articles 886 kag 904).
Pila ang legitime sang mga anak?
Ang legitime sang legitimate nga mga anak amo ang katunga sang estate sang amay kag sang iloy, nga ginapartihanay sa ila (Article 888). Ang legitime sang kada illegitimate nga anak amo ang katunga sang legitime sang legitimate nga anak (Family Code Article 176, nga ginbag-o sang RA 9255).
Ano ang free portion?
Amo ini ang bahin sang estate nga wala ginreserba bilang legitime. Ang tawo nga nagahimo sang will mahimo maghatag sini sa bisan sin-o, pero dapat tahuron ang kinamatarong sang nabilin nga asawa kag sang illegitimate nga mga anak (Article 888).
Ano ang mahimo himuon sang heir kon ang will nagbilin sa iya sang kulang sa iya legitime?
Suno sa Article 906, ang compulsory heir nga ginbilinan sang kulang sa iya legitime mahimo magpangayo nga kumpletuhon ini. Mausisa sang abogado ang will kag ang kuwenta.
Kinaandan nga kasayuran lang ini, indi legal nga laygay. Para sa imo kaso, pamangkot sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) ukon sa ahensya.
Nakabulig bala ini nga page?