Perjury: Pagbutig sa Idalom sang Panumpa kag ang Silot

Ang una nga paragraph, suno sa amendment sang Republic Act No. 11594 (2021), nagapaathag sang krimen:

Ang "not being included in the provisions of the next preceding articles" buot silingon nga sakop sang Article 183 ang mga indi matuod nga pahayag sa idalom sang panumpa nga indi false testimony sa criminal ukon civil case, nga ginasilutan sang mas una nga mga article.

Sa Saulo v. People (2020), gin-aprobahan sang Supreme Court ang paathag sang Court of Appeals sa mga elements. Suno sa ginkutlo kag gin-aprobahan sa Saulo, amo ini sila:

1. ang akusado naghimo sang pahayag sa idalom sang panumpa ukon naghimo sang affidavit parte sa material matter;
2. ang pahayag ukon affidavit ginhimo sa atubangan sang competent nga opisyal, nga may awtoridad sa pagbaton kag paghatag sang panumpa;
3. sa pahayag ukon affidavit, ang akusado naghimo sang tinuyo kag ginplano nga pagbutig; kag
4. ang sworn statement ukon affidavit nga may butig ginapangayo sang layi ukon ginhimo para sa legal nga katuyuan.

Suno sa ginkutlo kag gin-aprobahan sa Saulo, ang material matter amo ang "the main fact subject of the inquiry, or any circumstance which tends to prove that fact, or any fact or circumstance which tends to corroborate or strengthen the testimony related to the subject of the inquiry, or which legitimately affects the credence of any witness who testified." Sa malip-ot nga pagkasiling: ang panguna nga fact nga ginausisa, ukon bisan ano nga detalye nga nagapamatuod, nagapabakod, ukon nagaapekto sa pagpati sa testigo.

Ang indi matuod nga detalye nga wala sang labot sa isyu puede nga indi material. Ang korte ang magadesisyon kon material bala ang isa ka pahayag.

Ini nga mga dugang halin sa ikaduha nga paragraph sang Article 183 suno sa pagsulat liwat sang Republic Act No. 11594. Siling man sang pareho nga paragraph nga ang tawo nga naghimo sini nga mga butig sa solemn affirmation nga ginhimo imbes sang panumpa makaangkon sang pareho nga silot. Gin-amend man sang RA 11594 ang Article 184, nga nagasilot sa tinuyo nga pagpresentar sang peke nga testigo ukon peke nga testimony bilang ebidensya sa judicial ukon official nga proseso.

Ang mas daan nga mga kaso sa korte parte sa mga buhat antes sang RA 11594 naggamit sang daan kag mas mamag-an nga silot. Indi nila ginapakita ang silot subong. Ang mga kalawigon halin sa Articles 27 kag 76.

• Ang [falsification](/hil/law/glossary/falsification) amo ang paghimo ukon pagbag-o sang dokumento para mangin indi matuod, halimbawa ang pag-ilog sang pirma ukon pagbag-o sang petsa. Ang perjury amo ang pagbutig sa sworn statement. Tan-awa ang falsification of documents.
• Ang [libel](/hil/law/glossary/libel) amo ang public kag malicious nga akusasyon nga nagahigko sang dungog sang tawo. Ang indi matuod nga akusasyon sa affidavit indi awtomatiko nga libel, kag lain ang mga patakaran. Tan-awa ang silot sa libel sa Pilipinas.

Ini mga hinimo-himo lang nga halimbawa para ipakita kon paano nagadalagan ang mga patakaran. Indi ini laygay para sa bisan ano nga matuod nga kaso.

Si Nilo nagpirma kag nagpanumpa sang complaint-affidavit sa atubangan sang prosecutor, nga may mga fact nga nahibaluan niya nga indi matuod parte sa kon sin-o ang nagbunal sa iya. Ang affidavit ginhimo para sa legal nga katuyuan kag ang indi matuod nga mga fact amo ang panguna nga punto sang reklamo. Puede ini mangin perjury.

Si Carla nagpanumpa sang affidavit kag nasulat niya ang daan nga address tungod sa indi tinuyo nga sala. Ang perjury nagakinahanglan sang tinuyo kag ginplano nga pagbutig, gani ang indi tinuyo nga sala indi perjury, pero ginatan-aw sang korte ang tanan nga natabo.

Si Rommel, isa ka empleyado sang gobyerno, tinuyo nga nagbutig sa sworn statement nga ginapangayo sang layi. Kay public employee sia, ang silot ginapatuman sa iya maximum period, upod ang multa kag ang perpetual disqualification.

Ang deadline nagadepende sa silot kag ginbutang sang Article 90. Tan-awa ang prescription of crimes.

Makighambal sa abogado antes magpirma sang sworn statement nga indi ka sigurado, kag dayon kon ginkasuhan ka sang perjury ukon kon sa banta mo indi matuod ang sworn statement batok sa imo. Puede usisaon sang abogado kon parte sa material matter ang pahayag kag kon ang panumpa ginapangayo sang layi ukon ginhimo para sa legal nga katuyuan. Kon indi mo makaya ang abogado, tan-awa ang Libre nga bulig legal sa Pilipinas para sa Public Attorney's Office (PAO) kag iban pa nga pilian.