Article 306 [291] sa Labor Code: Money claims: tulo ka tuig
Ang numero sa bracket, [291], mao ang karaang numero niining article sa wala pa ang renumbering sa Labor Code niadtong 2015.
Status: Epektibo pa
Unsa ang giingon sa Article 306 [291]?
Ang opisyal nga teksto sa balaod naa sa English.
All money claims arising from employer-employee relations accruing during the effectivity of this Code shall be filed within three (3) years from the time the cause of action accrued; otherwise they shall be forever barred.
All money claims accruing prior to the effectivity of this Code shall be filed with the appropriate entities established under this Code within one (1) year from the date of effectivity, and shall be processed or determined in accordance with the implementing rules and regulations of the Code; otherwise, they shall be forever barred.
Workmen’s compensation claims accruing prior to the effectivity of this Code and during the period from November 1, 1974 up to December 31, 1974, shall be filed with the appropriate regional offices of the Department of Labor not later than March 31, 1975; otherwise, they shall forever be barred. The claims shall be processed and adjudicated in accordance with the law and rules at the time their causes of action accrued.
Basaha ang Labor Code sa website sa DOLE (karaan pa ang article numbers didto, sa wala pa ang 2015)
Unsa ang buot ipasabot niini sa simple nga pulong?
Ang Article 306 (Article 291 sa wala pa ang 2015 nga renumbering) nagtakda sa deadline sa money claims tali sa employer ug empleyado: tulo ka tuig gikan sa pagka-accrue sa cause of action. Ang claim nga na-file human niana "forever barred", nagpasabot nga dili na gyud madawat. Sakop niini ang tanang klase sa wala mabayri nga sweldo ug benefits, busa kung labaw sa tulo ka tuig ang kulang nga bayad, kasagaran mawala na ang mas daan nga bahin.
Ania ang lagda sa unang paragraph:
All money claims arising from employer-employee relations accruing during the effectivity of this Code shall be filed within three (3) years from the time the cause of action accrued; otherwise they shall be forever barred.
Ang laing duha ka paragraph sa artikulo mga transitional rule. Nagtakda kini og usa-ka-higayon nga deadline para sa claims nga ni-accrue sa wala pa mo-epekto ang Labor Code, ug ang kataposan niana nga deadline niadtong 1975 pa.
Giunsa kini paglihok sa tinuod nga kinabuhi?
Ana: lima ka tuig nga kulang ang bayad
Lima ka tuig nga kulang ang bayad kang Ana sa wala pa siya mo-file og claim. Ubos sa Auto Bus, kasagaran barred na ang mga kantidad nga angay unta bayran labaw sa tulo ka tuig sa wala pa ang iyang pag-file. Mabawi niya ang mga kantidad nga angay bayran sulod sa tulo ka tuig.
Ben: leave nga gitigom sulod sa daghang tuig
Si Ben, usa ka bus driver, wala gyud mogamit o mopa-cash sa iyang service incentive leave sulod sa walo ka tuig. Gi-dismiss siya ug nag-file og claim usa ka bulan human niana. Ubos sa Auto Bus, nagsugod ang panahon para sa iyang natigom nga leave sa pagkahuman sa iyang trabaho, busa sakto sa oras ang iyang claim.
Carmen: retirement pay nga wala ihatag
Nag-retire si Carmen ug gipangayo ang iyang retirement pay. Midumili ang iyang employer pinaagi sa sulat. Sumala sa De La Salle Araneta University, ni-accrue ang iyang claim sa maong pagdumili, ug aduna siyay tulo ka tuig gikan niadto para mo-file.
Unsa ang buot ipasabot niini sa praktis?
- Ang matag wala mabayri nga kantidad pwede adunay kaugalingong petsa sa pagsugod.
- Para sa money claims ang tulo ka tuig. Wala gihatag niini nga pahina ang deadline sa ubang klase sa labor case, sama sa kaso nga nangayo og reinstatement human sa dismissal.
- Ang appeal gikan sa desisyon sa Labor Arbiter adunay kaugalingong mubo nga deadline: napulo ka calendar days ([Article 229 [223]](/law/labor-code/article-229)).
- Para sa kompleto nga pangutana-ug-tubag nga giya, tan-awa ang deadline sa labor money claims. Para sa kantidad sa final pay, tan-awa ang final pay calculator.
Unsa ang money claim?
Bisan unsang claim sa kwarta nga "arising from employer-employee relations", o gikan sa relasyon sa employer ug empleyado. Mga kasagarang example:
- wala mabayri o kulang nga sweldo;
- overtime, holiday pay ug premium pay;
- 13th month pay;
- service incentive leave pay;
- retirement pay ubos sa [Article 302 [287]](/law/labor-code/article-302);
- wala mabayri nga final pay.
Kanus-a magsugod ang tulo ka tuig?
Sa pagka-accrue sa cause of action, nagpasabot sa adlaw nga gilapas ang katungod nga mabayran. Lainlain ang paggamit niini sa Supreme Court depende sa klase sa claim:
| Claim | Kanus-a magsugod ang tulo ka tuig | Ruling |
|---|---|---|
| Sweldo ug kadaghanan sa benefits | Sa adlaw nga wala ihatag ang matag kantidad; ang mga kantidad lang nga wala ihatag sulod sa tulo ka tuig sa wala pa ang pag-file ang mabawi | Auto Bus Transport Systems v. Bautista (2005) |
| Service incentive leave | Kung modumili ang employer sa pagbayad sa cash equivalent niini human gipangayo, o sa pagkahuman sa trabaho | Auto Bus Transport Systems v. Bautista (2005) |
| Retirement pay | Sa dihang midumili ang employer sa pagbayad niini | De La Salle Araneta University v. Bernardo (2017) |
Sa Auto Bus, giingon usab sa Korte nga kung ang benefits wala ihatag sulod sa labaw sa tulo ka tuig, "the amount pertaining to the period beyond the three-year prescriptive period is therefore barred by prescription." Ang mga kantidad lang sulod sa tulo ka tuig sa wala pa ang pag-file ang mabawi.
Sa De La Salle Araneta University, usa ka lecturer ang nagpadayon og trabaho lapas sa edad nga 65 pinaagi sa mga kontrata nga gi-renew sa unibersidad. Gipangayo niya ang iyang retirement pay human sa iyang kataposang kontrata, ug midumili ang unibersidad pinaagi sa sulat. Matod sa Supreme Court, ni-accrue lang ang iyang claim human sa maong pagdumili, busa sakto sa oras ang iyang complaint nga na-file dayon human niana.
Kinsa ang kinahanglan mopamatuod nga nabayran na ang kwarta?
Ang employer. Sa Agabon v. NLRC (2004), matod sa Supreme Court, ang employer ang adunay burden sa pagpamatuod sa bayad, tungod kay anaa kaniya ang payroll ug ubang records.
Unsang mga desisyon sa Supreme Court ang may kalabutan?
- Agabon v. NLRC (G.R. No. 158693)Agabon v. NLRC sa Bisaya: ang dismissal tungod sa just cause valid gihapon bisan walay duha ka notice, apan mobayad ang employer og nominal damages.
- Auto Bus v. Bautista (G.R. No. 156367)Auto Bus v. Bautista sa Bisaya: nganong ang bus driver nga commission ang sweldo adunay service incentive leave, ug kanus-a magsugod ang tulo ka tuig.
Kanunay nga pangutana
Unsa kadugay ang akong panahon para mo-file og money claim batok sa akong employer?
Tulo ka tuig gikan sa pagka-accrue sa cause of action. Matod sa Article 306 [291] sa Labor Code, human niana, ang claim "shall be forever barred", nagpasabot nga dili na gyud ma-file.
Unsa ang giisip nga money claim ubos sa Article 306?
Tanang money claims nga gikan sa employer-employee relations, sama sa wala mabayri o kulang nga sweldo, overtime ug holiday pay, 13th month pay, service incentive leave pay ug retirement pay.
Kanus-a magsugod ang tulo ka tuig?
Sa pagka-accrue sa cause of action. Sa sweldo, kasagaran kini sa adlaw nga ang matag kantidad angay na unta bayran. Sa retirement pay, matod sa Supreme Court sa De La Salle Araneta University v. Bernardo (2017), ni-accrue ang claim sa dihang midumili ang employer sa pagbayad niini.
Kanus-a magsugod ang panahon para sa wala magamit nga service incentive leave?
Sa Auto Bus Transport Systems v. Bautista (2005), matod sa Supreme Court, magsugod kini kung modumili ang employer sa pagbayad sa cash equivalent human kini gipangayo sa empleyado, o sa pagkahuman sa trabaho, depende sa kahimtang.
Kung lima ka tuig ko nga kulang ang bayad, mabawi ba nako tanan?
Kasagaran dili. Sa Auto Bus, matod sa Korte, kung ang benefits wala ihatag sulod sa labaw sa tulo ka tuig, barred na ang kantidad para sa panahon nga lapas na sa tulo ka tuig nga prescriptive period.
Kinatibuk-ang impormasyon lang kini, dili legal nga tambag. Alang sa imong kaso, pangutana sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatabang ba kini nga page?