Article 110 sa Labor Code: Una ang trabahante kung ma-bankrupt ang negosyo
Status: Giamyendahan
Giamyendahan
Giamyendahan na kini nga probisyon. Ang teksto sa ubos mao ang kasamtangang bersyon.
- Giamyendahan sa: Republic Act No. 6715
Unsa ang giingon sa Article 110?
Ang opisyal nga teksto sa balaod naa sa English.
In the event of bankruptcy or liquidation of an employer’s business, his workers shall enjoy first preference as regards their wages and other monetary claims, any provisions of law to the contrary notwithstanding. Such unpaid wages and monetary claims shall be paid in full before claims of the government and other creditors may be paid.
Basaha ang Labor Code sa website sa DOLE (karaan pa ang article numbers didto, sa wala pa ang 2015)
Unsa ang buot ipasabot niini sa simple nga pulong?
Ang Article 110 sa Labor Code mohatag sa mga trabahante og first preference sa ilang wala mabayri nga sweldo ug ubang money claims kung ang negosyo sa ilang employer moagi sa bankruptcy o liquidation. Pig-ot ang pagbasa niini sa Supreme Court: lagda kini sa han-ay sa bayad sulod sa bankruptcy o judicial liquidation proceedings, ug dili kini modaog sa mortgage sa bangko sa usa ka piho nga property. Dili kini mosaad nga bayran sa hingpit ang mga trabahante.
Pareho gihapon ang numero sa artikulo human sa 2015 nga renumbering sa Labor Code. Ang text niini gikan sa Republic Act No. 6715 (1989).
Giunsa kini paglihok sa tinuod nga kinabuhi?
Mila: pabrika nga gi-judicial liquidation
Ang employer ni Mila, usa ka pabrika sa sinina, gibutang ubos sa judicial liquidation. Tulo ka bulan ang iyang wala mabayri nga sweldo. Ubos sa Article 110, ang iyang claim usa sa adunay first preference sa liquidation. Kung ang bangko adunay mortgage sa building sa pabrika, sumala sa Barayoga ruling, dili modaog ang iyang preference sa special preferred credit sa bangko sa maong building.
Ramon: tindahan nga nagsira na lang
Gisirado sa employer ni Ramon ang tindahan ug wala na motubag sa mga tawag. Walay bankruptcy o liquidation case nga gi-file. Dili pa mogamit ang Article 110. Ang wala mabayri nga sweldo ni Ramon singilon pinaagi sa naandan nga labor process, sugod sa conciliation sa DOLE.
Liza: igo ba ang assets o dili?
Si Liza ug ang kap-atan ka kauban niya sa trabaho adunay mga claim sa usa ka liquidation. Gamay ra ang free assets sa kompanya. Ibutang sa Article 110 ang ilang mga claim sa unahan sa ordinary creditors, apan bahinbahinon nila ang nahabilin. Dili makahimo ang preference og kwarta nga wala man.
Unsa ang buot ipasabot niini sa praktis?
- Sa liquidation, ilista ug susihon ang mga claim una ang bayad. Ang payslips, payroll records ug sinulat nga kuwenta sa wala mabayri nga kantidad mao ang kasagarang pamatuod sa claim.
- Adunay deadline ang money claims. Tan-awa ang prescription sa labor money claims.
- Ang labor complaint kasagaran magsugod sa conciliation pinaagi sa Single Entry Approach sa DOLE. Tan-awa ang unsaon pag-file og labor complaint ug nalangan o wala mabayri nga sweldo.
- Ang mga kaso sa bankruptcy ug liquidation adunay korte, daghang creditors ug piho nga proseso. Makatabang ang abogado, union o ang Public Attorney's Office. Tan-awa ang libre nga legal help sa Pilipinas.
Unsa ang giingon sa Article 110?
Nagsugod ang artikulo sa sitwasyon nga sakop niini:
In the event of bankruptcy or liquidation of an employer’s business, his workers shall enjoy first preference
Sama sa pagkaimprinta sa Section 1 sa Republic Act No. 6715 sa Supreme Court E-Library, ang preference naglakip sa "their unpaid wages and other monetary claims, any provision of law to the contrary notwithstanding." Ang ikaduhang sentence nag-ingon nga kini nga mga claim "shall be paid in full before the claims of the Government and other creditors may be paid."
Sa simple nga pagkasulti:
- Kanus-a kini mogamit. Bankruptcy o liquidation sa negosyo sa employer.
- Unsa ang sakop niini. Wala mabayri nga sweldo ug ubang monetary claims sa mga trabahante.
- Unsa ang buhaton niini. Ibutang niini kana nga mga claim sa unahan sa linya, una sa gobyerno ug sa ubang creditors, sumala sa pagpasabot sa Korte sa ubos.
Mauna ba ang mga trabahante kaysa bangko nga adunay mortgage?
Dili, dili sa property nga na-mortgage. Sa Barayoga v. Asset Privatization Trust (2005), gipasabot sa Supreme Court ang sistema sa preferred credits sa Civil Code:
- Ang mortgage credit usa ka special preferred credit ubos sa Articles 2241 ug 2242 sa Civil Code. Adunay kini preference sa usa ka piho nga property sa utangan.
- Ang preference sa trabahante ubos sa Article 110 usa ka ordinary preferred credit. Gipataas niini ang money claims sa mga trabahante ngadto sa first priority sa han-ay sa preference ubos sa Article 2244 sa Civil Code, apan "the claim has no preference over special preferred credits."
Gikutlo usab sa Korte ang lagda nga ang first preference "does not constitute a lien on the property of the insolvent debtor in favor of workers. It is but a preference of credit in their favor, a preference in application."
Mogamit ba ang Article 110 kung magsira lang ang kompanya?
Matod sa Korte sa Barayoga, ang mga claim sa trabahante para sa wala mabayri nga sweldo ug monetary benefits "cannot be paid outside of a bankruptcy or judicial liquidation proceedings against the employer," ug ang paggamit sa Article 110 "is contingent upon the institution of those proceedings, during which all creditors are convened, their claims ascertained and inventoried, and their preferences determined."
Busa kung magsira ang negosyo nga walay ingon niana nga proceedings, ang dalan sa trabahante mao ang naandan nga labor claim: separation pay kung gihatag kini sa balaod (tan-awa ang Article 298), wala mabayri nga sweldo ug ubang money claims pinaagi sa labor complaint. Mahimong importante ang Article 110 kung ang korte na ang modumala sa assets sa employer tali sa tanan niining creditors.
Wala dinhi ang mas ulahing mga balaod bahin sa corporate rehabilitation ug insolvency, o mga ruling human sa 2005.
Kanunay nga pangutana
Unsa ang giingon sa Article 110 sa Labor Code?
Kung ma-bankrupt o ma-liquidate ang negosyo sa employer, ang mga trabahante adunay first preference sa ilang wala mabayri nga sweldo ug ubang monetary claims. Kinahanglan kini bayran sa hingpit una mabayran ang mga claim sa gobyerno ug sa ubang creditors.
Mauna ba ang mga trabahante kaysa bangko nga adunay mortgage tungod sa Article 110?
Dili sa property nga na-mortgage. Sa Barayoga v. Asset Privatization Trust (2005), matod sa Supreme Court, ang mortgage credit usa ka special preferred credit sa usa ka piho nga property, samtang ang preference sa mga trabahante ubos sa Article 110 usa ka ordinary preferred credit nga walay preference ibabaw sa special preferred credits.
Magamit ba sa mga trabahante ang Article 110 kung mohunong lang og operasyon ang kompanya?
Matod sa Supreme Court, mogamit ra ang Article 110 kung nasugdan na ang bankruptcy o judicial liquidation proceedings batok sa employer. Gawas niana nga proceedings, ang wala mabayri nga sweldo singilon sa naandan nga paagi, pinaagi sa labor complaint.
Sigurado ba nga bayran sa hingpit ang trabahante sa bankruptcy?
Dili. Ang Article 110 maoy modesisyon sa han-ay sa bayad tali sa mga creditors. Kung pila ang madawat sa matag trabahante, depende kini sa nahabilin nga assets ug sa special preferred credits sa piho nga property.
Kinatibuk-ang impormasyon lang kini, dili legal nga tambag. Alang sa imong kaso, pangutana sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatabang ba kini nga page?