Mabalin Kadi nga Alaen ti Lender ti Collateral no Saanka a Makabayad?
Napardas a sungbat
Saan a dagus. Iti sidong ti Article 2088 ti Civil Code, ti nagpabulod nga addaan iti pledge wenno mortgage ket saan a mabalin nga alaen laengen ti sanikua para iti bagina no saan a makabayad ti nakautang; void ti clause a mangibaga a mabalinna dayta. Ti naiparit a clause ket maawagan iti pactum commissorium. Kadagiti kaso ti Supreme Court maipapan iti na-mortgage a daga, ti remedio ti nagpabulod ket ti foreclosure, kayatna a sawen, ti panangpailako iti sanikua tapno mabayadan ti utang. Ti maiyakar a collateral ket adda itan iti sidong ti ad-adda a baro a linteg nga addaan iti bukodna a proseso.
Ania ti kuna ti Civil Code?
Dua nga artikulo ti Civil Code ti mangibaga iti alagaden para kadagiti pledge ken mortgage:
It is also of the essence of these contracts that when the principal obligation becomes due, the things in which the pledge or mortgage consists may be alienated for the payment to the creditor.
The creditor cannot appropriate the things given by way of pledge or mortgage, or dispose of them. Any stipulation to the contrary is null and void.
Isu a mabalin a mailako ti sanikua tapno mabayadan ti utang, ngem saan a mabalin nga alaen laengen ti creditor dayta.
Ania ti pactum commissorium?
Iti Spouses Ong v. Roban Lending (2008), inlista ti Supreme Court dagiti dua nga elemento daytoy: "(1) there should be a property mortgaged by way of security for the payment of the principal obligation, and (2) there should be a stipulation for automatic appropriation by the creditor of the thing mortgaged in case of non-payment of the principal obligation within the stipulated period." Kayatna a sawen: (1) adda sanikua a na-mortgage kas seguridad ti utang, ken (2) adda katulagan a dagus a maalan ti creditor ti sanikua no saan a mabayadan ti utang iti uneg ti naitulag a panawen.
Saan a maisalakan daytoy ti pammalubos. Kinuna ti Korte: "That the questioned contracts were freely and voluntarily executed by petitioners and respondent is of no moment, pactum commissorium being void for being prohibited by law." Kayatna a sawen, uray no siwayawaya a pinirmaan dagiti partido dagiti kontrata, void latta ti pactum commissorium ta iparit ti linteg.
Iti Singson v. Spouses Carpio (2023), kastoy ti panangisumario ti Korte: "The essence of pactum commissorium is that ownership of the security will pass to the creditor by the mere default of the debtor." Kayatna a sawen, maiyallatiw ti sanikua iti creditor gapu laeng iti saan a panagbayad ti nakautang. Ti kakaisuna a kalintegan ti mortgagee no saan a makabayad ket "would be to foreclose the mortgage and have the encumbered property sold to satisfy the outstanding indebtedness", wenno ti panag-foreclose ken panangpailako iti sanikua tapno mabayadan ti utang.
Masapul kadi ti nalawag a clause?
Saan a kanayon. Iti Eupena v. Bobier (2020), impanagan ti maysa a nagpabulod ti daga ti nakautang iti bukodna a nagan, kalpasanna impaabangna manen dayta iti nakautang. Kinuna ti Korte a ti abang ket "the result of a pactum commissorium" ken saan a nainkalintegan iti sidong ti Article 2088, isu a napaay ti ejectment case ti nagpabulod.
Kasta met ti panangtrato kadagiti deed of sale a maus-usar a mangilemmeng iti loan. Ti sale with right to repurchase ket mabalin a maipagarup nga equitable mortgage iti sidong ti Article 1602; kitaem ti Sale with right to repurchase.
Kaano a nainkalintegan a maala ti nagpabulod ti sanikua?
Babaen ti foreclosure, kas kuna dagiti kaso iti ngato. Adda met limitasion ti pannakaiparit. Iti Ruby Shelter Builders v. Tan (2024), kinuna ti Korte: "The prohibition does not extend to a mutual agreement between the debtor and the creditor that the property subject of the mortgage is sold to the latter to extinguish the obligation." Kayatna a sawen, saan a karaman iti pannakaiparit ti katulagan dagiti dua a mailako iti creditor ti na-mortgage a sanikua tapno malpas ti utang. Iti dayta a kaso, ti kompania a nakautang a mismo ti nangidiaya kadagiti sanikuana kas bayad (dacion en pago), ket naibilang a nainkalintegan ti panangiyallatiw.
Kasano ti maiyakar a collateral, kas iti kotse wenno alikamen?
Ti Republic Act No. 11057, ti Personal Property Security Act (2018), ket maus-usar kadagiti transaksion a mangseguro iti obligasion babaen ti maiyakar a collateral. Inlista ti Section 66(b) dagiti Articles 2085 agingga 2123 ti Civil Code kadagiti probision a "repealed, amended, or modified accordingly" (naikkat, nabaliwan wenno naiyannatop) no saanda nga agtunos iti Act. Ipalubos ti Section 54 iti secured creditor, kalpasan ti default, a "propose to the debtor and grantor to take all or part of the collateral in total or partial satisfaction of the secured obligation", kayatna a sawen, mangidiaya iti nakautang a tagikuaenna ti intero wenno paset ti collateral kas bayad ti intero wenno paset ti utang. Para iti naan-anay a bayad, mabalin a tagikuaen ti creditor ti collateral malaksid no makaawat iti naisurat a panagsuppiat iti uneg ti duapulo nga aldaw kalpasan a naipatulod ti proposal; para iti paset a bayad, no laeng adda naisurat a pammalubos ti tunggal tao a nakaawat iti proposal iti uneg ti duapulo nga aldaw. Ti Section 68 ti mangigalut iti pannakaipatungpal ti Act iti pannakaibangon ti registry daytoy.
Dagiti kaso ti daga iti ngato a nadesisionan manipud 2020 agingga 2024 ket maipapan kadagiti napasamak sakbay ti 2018 ken inusarda ti Article 2088 nga awan ti panangsalaysay iti Republic Act No. 11057. Awan ti kaso a nabasa maipapan no kasano a maus-usar ti Section 54.
Kasano daytoy iti pudno a biag?
Daytoy ket inaramid laeng a pagarigan tapno maipakita no kasano nga agandar dagiti alagaden. Saan a balakad para iti aniaman a pudno a kaso.
Ni Carla ket nagbulod iti kuarta ket in-mortgage-na ti lotena kas seguridad. Kuna ti kontrata a maibilang a kukua ti nagpabulod ti lote no saan a makabayad iti uneg ti maysa a tawen. Saan a makabayad, ket impabaliw ti nagpabulod ti titulo iti naganna nga awan ti foreclosure. Iti sidong ti Article 2088 ken dagiti desision iti Ong ken Singson, void ti clause ken ti panangiyallatiw; mabalin a singiren ti nagpabulod ti loan wenno ag-foreclose.
No ketdi ni Carla, kalpasan ti saanna a panagbayad, siwayawaya a nakitulag iti nagpabulod nga ilakona kenkuana ti lote tapno malpas ti utang, maibatay iti Ruby Shelter, mabalin a nainkalintegan ti kasta a katulagan.
Kitaem met ti kaipapanan ti pactum commissorium.
Kaano a kasapulam ti abogado?
Makisaritaka iti abogado sakbay a pirmaam ti loan nga addaan iti collateral, no ibaga ti nagpabulod a kukuanan ti sanikuam gapu ta saanka a nakabayad, wenno no naiyallatiw ti titulo nga awan ti foreclosure. No void wenno saan ti katulagan, agpannuray dayta kadagiti dokumento ken iti napasamak kalpasan ti default.
No saanmo a kabaelan ti agbayad iti abogado, kitaem ti Libre a legal a tulong iti Pilipinas. Para iti ad-adu pay maipapan iti loan, kitaem ti Utang ken panangsingir ken ti equitable mortgage.
Ania a probision ti pagbasaran daytoy a sungbat?
Kadawyan a saludsod
Mabalin kadi nga alaen ti nagpabulod ti na-mortgage a dagak no saanak a makabayad?
Saan a dagus. Kuna ti Article 2088 ti Civil Code a saan a mabalin a tagikuaen ti creditor dagiti banag a naited kas pledge wenno mortgage, wenno ilakona dagitoy, ken void ti aniaman a katulagan a maibusor iti dayta. Kadagiti kaso ti daga a nabasa, ti remedio ti nagpabulod ket ti foreclosure.
Ania ti pactum commissorium?
Iti Spouses Ong v. Roban Lending (2008), kinuna ti Supreme Court a dagiti elemento daytoy ket ti sanikua a na-mortgage kas seguridad ti utang, ken ti katulagan a dagus a maalan ti creditor ti sanikua no saan a mabayadan ti utang iti umiso a tiempo. Void ti kasta a katulagan.
Nainkalintegan kadi no immanamongak iti dayta?
Saan. Iti Ong, kinuna ti Korte a saan a napateg no siwayawaya ken boluntario a pinirmaan dagiti kontrata, gapu ta void ti pactum commissorium ta iparit ti linteg.
Mabalin kadi a pilienko nga ited ti sanikua iti nagpabulod tapno mabayadan ti loan?
Iti Ruby Shelter Builders v. Tan (2024), kinuna ti Korte a saan a karaman iti pannakaiparit ti katulagan dagiti dua a partido a mailako iti creditor ti na-mortgage a sanikua tapno malpas ti utang. Iti dayta a kaso, ti nakautang a mismo ti nangidiaya kadagiti sanikua kas bayad, ken nainkalintegan ti panangiyallatiw.
Kasano no impabaliw ti nagpabulod ti titulo iti naganna?
Iti Singson v. Spouses Carpio (2023), naibilang a pactum commissorium ti panangiyallatiw ti titulo kadagiti nagpabulod nga awan ti foreclosure; na-cancel ti baro a titulo ken naisubli ti daan, ngem adda latta kalintegan dagiti nagpabulod nga ag-foreclose.
Agpada kadi ti alagaden para iti maiyakar a collateral, kas iti kotse?
Ti maiyakar a collateral ket adda itan iti sidong ti Republic Act No. 11057, ti Personal Property Security Act (2018). Adda bukod a proseso ti Section 54 daytoy para iti secured creditor a kayatna a tagikuaen ti collateral kalpasan ti default: maysa a proposal a maipatulod iti nakautang ken iti dadduma, ken 20 nga aldaw a panawen a mangisurat iti panagsuppiat.
Pangkabaruan laeng nga impormasion daytoy, saan a legal a pammagbaga. Para iti kasoyo, agsaludsod iti abogado, iti Public Attorney's Office (PAO) wenno iti ahensia.
Nakatulong kadi daytoy a page?