Adultery vs Concubinage: Bakit Magkaiba ang Rules?
Mabilis na sagot
Parehong krimen ng pagtataksil sa asawa ang adultery at concubinage sa ilalim ng Revised Penal Code, pero magkaiba ang trato ng batas sa dalawa. Adultery ang ginagawa ng babaeng may asawa na nakipagtalik sa lalaking hindi niya asawa, at ng lalaking alam na may asawa siya. Concubinage naman ang ginagawa ng lalaking may asawa sa isa lang sa tatlong paraan, kaya hindi sapat na mapatunayan ang affair lang. Mas mabigat din ang penalty sa adultery. Sa pareho, ang offended spouse lang ang puwedeng mag-file ng complaint, at dapat kasama dito ang dalawang nagkasala.
| Aspekto | Adultery | Concubinage | Batayan sa batas |
|---|---|---|---|
| Sino ang nagkakasala | Ang babaeng may asawa, at ang lalaking nakipagtalik sa kanya kahit alam niyang may asawa ito (Art. 333). | Ang lalaking may asawa, at ang babaeng alam na may asawa siya (Art. 334; Singgit v. People, 2023). | Article 333, Revised Penal Code, Article 334, Revised Penal Code |
| Ano ang dapat patunayan | Pakikipagtalik sa lalaking hindi niya asawa. | Isa sa tatlong gawain: pagpapatira sa mistress (kabit) sa conjugal dwelling o bahay ng mag-asawa; pakikipagtalik sa babaeng hindi niya asawa under scandalous circumstances (sa paraang nakakaeskandalo); o pakikisama sa kanya bilang mag-asawa sa ibang lugar. | Article 333, Revised Penal Code, Article 334, Revised Penal Code |
| Paano binasa ng Court ang patunay | Puwedeng patunayan ang pakikipagtalik sa pamamagitan ng circumstantial evidence (Valencia v. People, 2024). | Ang cohabit ay pagsasama bilang mag-asawa nang may kahabaan ng panahon, hindi paminsan-minsang pagkikita (Singgit v. People, 2023). | |
| Kung ideklarang void ang kasal pagkatapos | Sinasabi ng Art. 333 na may krimen pa rin "even if the marriage be subsequently declared void". | Wala ang mga salitang ito sa Art. 334. | Article 333, Revised Penal Code |
| Penalty ng asawang may kasalanan | Prision correccional sa medium at maximum periods nito: 2 taon, 4 na buwan at 1 araw hanggang 6 na taon. | Prision correccional sa minimum at medium periods nito: 6 na buwan at 1 araw hanggang 4 na taon at 2 buwan. | Article 333, Revised Penal Code, Article 334, Revised Penal Code |
| Penalty ng kasama (partner) | Kapareho ng penalty ng babaeng may asawa. | Destierro: bawal pumasok ang babae sa mga lugar na nakasaad sa sentensya (Arts. 87, 334). | Article 334, Revised Penal Code |
| Kung iniwan ng asawa nang walang sapat na dahilan | Penalty na isang degree na mas mababa ang ipapataw sa asawang may kasalanan (Art. 333, third paragraph). | Walang ganitong rule sa Art. 334. | Article 333, Revised Penal Code |
| Sino ang nagfa-file at paano | Ang offended spouse (ang asawang nasaktan) lang, laban sa dalawang nagkasala kung parehong buhay; hindi puwede kung pumayag siya o pinatawad niya sila (Rule 110, Sec. 5). | Parehong rule (Rule 110, Sec. 5). | |
| Deadline ng pag-file (prescription) | Sampung taon: krimeng may correctional penalty (Art. 90). | Sampung taon: krimeng may correctional penalty (Art. 90). | Article 90, Revised Penal Code |
Ano ang sinasabi ng dalawang article?
Isang gawain lang ang laman ng depinisyon ng adultery sa Article 333: ang pakikipagtalik.
Adultery shall be punished by prision correccional in its medium and maximum periods.
Sa unang paragraph ng article, parehong guilty ang babaeng may asawa at ang lalaking nakipagtalik sa kanya na alam na may asawa siya, "even if the marriage be subsequently declared void", ibig sabihin kahit ideklarang void ang kasal pagkatapos.
Hindi lahat ng affair ng lalaking may asawa ay pinaparusahan ng Article 334. Tatlong gawain ang nakalista dito: pagpapatira sa mistress sa conjugal dwelling, pakikipagtalik sa babaeng hindi niya asawa "under scandalous circumstances", o pakikisama sa kanya sa ibang lugar. Ibang penalty ang itinakda ng ikalawang paragraph para sa babae:
The concubine shall suffer the penalty of destierro.
Sa madaling salita: destierro ang parusa sa kabit.
Bakit mas mahirap patunayan ang concubinage?
Dahil higit pa sa pakikipagtalik ang hinihingi ng article. Sa Singgit v. People (2023), inilista ng Supreme Court ang elements ng concubinage: may asawa ang lalaki; ginawa niya ang isa sa tatlong gawain; at alam ng babae na may asawa siya. Sinabi nito na "the term 'cohabit' means to dwell together, in the manner of husband and wife, for some period of time, as distinguished from occasional, transient interviews for unlawful intercourse." Ibig sabihin, ang cohabit ay pagsasama bilang mag-asawa nang may kahabaan ng panahon, hindi paminsan-minsang pagkikita para makipagtalik. Sa ikatlong gawain, hindi mahalaga kung private o conjugal dwelling ang lugar, at hindi na kailangang ipakita ang scandalous circumstances.
Sa adultery, ang gawain mismo ang krimen. Sa Valencia v. People (2024), sinabi ng Court na "proof of the sexual intercourse between a married woman and a man who is not her husband may be established by circumstantial evidence", ibig sabihin puwedeng patunayan ang pakikipagtalik sa pamamagitan ng circumstantial evidence.
Bakit magkaiba ang penalty?
Magkaibang penalty lang talaga ang itinakda ng dalawang article. Sa adultery, prision correccional sa medium at maximum periods ang haharapin ng babae at ng lalaki, 2 taon, 4 na buwan at 1 araw hanggang 6 na taon. Kung ginawa ito ng babae habang iniwan siya ng asawa nang walang sapat na dahilan, isang degree na mas mababa ang penalty.
Sa concubinage, prision correccional sa minimum at medium periods ang haharapin ng lalaking may asawa, 6 na buwan at 1 araw hanggang 4 na taon at 2 buwan, at destierro naman ang sa babae: sa ilalim ng Article 87, bawal siyang pumasok sa mga lugar na nakasaad sa sentensya, o lumapit sa loob ng radius na itinakda ng sentensya. Galing ang mga range na ito sa Articles 27 at 76.
Pareho ba ang rules sa pag-file?
Oo. Sinasabi ng Rule 110, Section 5 ng Rules of Criminal Procedure na ang adultery at concubinage ay "shall not be prosecuted except upon a complaint filed by the offended spouse", ibig sabihin hindi ito maitutuloy kung walang complaint mula sa asawang nasaktan. Hindi puwedeng simulan ng offended spouse ang kaso nang hindi kasama ang dalawang nagkasala kung parehong buhay, at hindi rin puwede kung pumayag siya sa ginawa o pinatawad niya ang mga nagkasala.
- Sa Busuego v. Office of the Ombudsman (2013), isang kasong concubinage, kinatigan ng Court ang utos na isama ang dalawang babaeng pinangalanan sa complaint ng asawang babae.
- Sa Alonte v. Savellano (1998), sinipi ng Court ang isang mas lumang ruling: ang pardon "must come before the institution of the criminal prosecution and must be for both offenders to be effective", ibig sabihin dapat ibigay ang pardon bago simulan ang kaso at dapat sakop nito ang dalawang nagkasala.
Nasa Adultery at concubinage: ano ang dapat patunayan at ang mga penalty ang buong rules, na may iba pang halimbawa.
Anong ibang kaso ang puwedeng i-file ng offended spouse?
Hindi lang criminal case ang puwedeng gawin. Ground para sa legal separation ang sexual infidelity sa ilalim ng Article 55 ng Family Code: tingnan ang Grounds para sa legal separation. Sa XXX v. People (2024), sinabi ng Supreme Court na "the law itself includes marital infidelity as one of the forms of psychological violence" sa ilalim ng Republic Act No. 9262, ibig sabihin kasama ang pagtataksil sa asawa sa mga anyo ng psychological violence: tingnan ang Paano mag-file ng VAWC case. Ibang krimen naman ang pagpapakasal ulit habang may bisa pa ang unang kasal: tingnan ang Bigamy sa Pilipinas.
Paano ito sa totoong buhay?
Gawa-gawa lang ang mga halimbawang ito para ipakita kung paano gumagana ang rules. Hindi ito payo para sa anumang totoong kaso.
Si Liza, isang babaeng may asawa, ay nagpapalipas ng gabi kasama si Mark, na alam na may asawa siya. Nakita ng asawa niyang si Jose ang mga message at hotel records. Kailangan ng patunay ng pakikipagtalik sa adultery, at ayon sa Valencia, puwede itong manggaling sa circumstantial evidence. Kung mag-file si Jose ng complaint, dapat pangalanan niya pareho sina Liza at Mark.
Si Ben, isang lalaking may asawa, ay may affair sa isang katrabaho. Paminsan-minsan silang nagkikita sa hotel, pero hindi sila nagsasama, at walang ginawa under scandalous circumstances. Kung wala ang isa sa tatlong gawain ng Article 334, baka hindi ito umabot sa concubinage, kahit mapatunayan ang affair.
Ang asawa ni Ana ay lumipat sa ibang bayan at doon tumira kasama ang ibang babae nang ilang buwan. Ang pagsasama bilang mag-asawa nang may kahabaan ng panahon ay cohabiting "in any other place", isa sa tatlong gawain ng concubinage ayon sa Singgit.
Kailan kailangan ng abogado?
Kumonsulta sa abogado bago mag-file, dahil dapat galing sa offended spouse ang complaint, dapat kasama ang dalawang partido, at puwede itong mapigilan ng naunang pardon. Maipapaliwanag din ng abogado kung paano konektado ang criminal case sa legal separation, annulment o VAWC case. Kung hindi mo kaya ang bayad, tingnan ang Libreng legal na tulong sa Pilipinas para sa Public Attorney's Office (PAO) at iba pang opsyon.
Anong mga probisyon ang batayan ng sagot na ito?
Mga madalas itanong
Ano ang pagkakaiba ng adultery at concubinage?
Adultery ang ginagawa ng babaeng may asawa na nakipagtalik sa lalaking hindi niya asawa, at ng lalaking alam na may asawa siya. Concubinage naman ang ginagawa ng lalaking may asawa sa isa lang sa tatlong paraan: pagpapatira sa mistress sa conjugal dwelling, pakikipagtalik under scandalous circumstances, o pakikisama sa kanya sa ibang lugar.
Bakit mas mahirap patunayan ang concubinage kaysa adultery?
Sa adultery, pakikipagtalik lang ang kailangang patunayan sa ilalim ng Article 333. Sa concubinage, kailangang patunayan ang isa sa tatlong tiyak na gawain sa Article 334, kaya baka hindi sapat ang affair lang. Sa Singgit v. People (2023), binasa ng Supreme Court ang cohabiting bilang pagsasama bilang mag-asawa nang may kahabaan ng panahon.
Aling krimen ang may mas mabigat na penalty?
Adultery. Prision correccional sa medium at maximum periods ang haharapin ng babae at ng lalaki, hanggang 6 na taon. Sa concubinage, prision correccional sa minimum at medium periods ang haharapin ng lalaking may asawa, hanggang 4 na taon at 2 buwan, at destierro naman ang sa babae.
Puwede ko bang kasuhan ang kabit lang ng asawa ko?
Hindi. Sa Rule 110, Section 5 ng Rules of Criminal Procedure, hindi puwedeng simulan ng offended spouse ang kaso nang hindi kasama ang dalawang nagkasala kung parehong buhay. Inilapat ito ng Supreme Court sa Busuego v. Office of the Ombudsman (2013).
Kapag pinatawad ko ang asawa ko, titigil ba ang kaso?
Kapag pumayag o nagpatawad ka bago na-file ang kaso, hindi na ito puwedeng i-file sa ilalim ng Rule 110, Section 5, at dapat sakop ng pardon ang dalawang nagkasala, gaya ng paliwanag sa Alonte v. Savellano (1998). Sa ebidensya pinapasyahan kung may totoong pardon.
Adultery at concubinage lang ba ang puwedeng gawin?
Hindi. Ground din ang sexual infidelity para sa legal separation sa ilalim ng Article 55 ng Family Code. Sa XXX v. People (2024), sinabi ng Supreme Court na puwedeng psychological violence ang pagtataksil sa asawa sa ilalim ng Republic Act No. 9262, isang hiwalay na kaso na may sariling rules.
Pangkalahatang impormasyon lang ito, hindi legal na payo. Para sa kaso mo, magtanong sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatulong ba ang page na ito?