Article 429 ti Civil Code: Panagusar iti puersa tapno masalakniban ti sanikua
Status: Adda pay bilegna
Ania ti kuna ti Article 429?
Ti opisial a testo ti linteg ket iti English.
The owner or lawful possessor of a thing has the right to exclude any person from the enjoyment and disposal thereof. For this purpose, he may use such force as may be reasonably necessary to repel or prevent an actual or threatened unlawful physical invasion or usurpation of his property.
Ania ti kayatna a sawen iti nalaka a sasao?
Ipalubos ti Article 429 ti Civil Code iti makinkukua wenno lawful possessor ti maysa a banag a saanna a palubosan ti sabsabali iti dayta. Para iti dayta a panggep, mabalin nga agusar ti makinkukua iti puersa, ngem ti laeng puersa a nainkalintegan a kasapulan tapno lapdan wenno pawilen ti agdama wenno umad-adani nga illegal a panangsakup iti sanikua. Inkeddeng ti Supreme Court a daytoy a "self-help" ket maipalubos laeng bayat a mapaspasamak wenno dandanin mapasamak ti panangsakup. No napukawen ti possession, masapul a mapan ti makinkukua iti korte.
Kasano nga agandar daytoy iti pudno a biag?
Pinawilan ni Rommel ti panangiyalis iti alad
Nakita ni Rommel a mangrugin dagiti trabahador ti kaarrubana a mangrebba iti aladna tapno iyalisda iti uneg ti lotena. Timmakder isuna iti sango ket imbagana a sardengenda, nga awan ti inusarna a puersa nga ad-adu ngem ti kasapulan. Daytoy ket agdama ken agtultuloy a panangsakup, ti kasasaad a sakupen ti Article 429.
Nasarakan ni Gina nga adda agnanaeden iti lotena
Binisita ni Gina ti lote a kukuana ket nasarakanna nga adda pamilia nga agnanaed sadiay iti adu a bulan. Nalpasen ti panangsakup ket ti pamilia ti agig-iggem ita iti daga. Segun iti German Management, saanen nga agaplikar ti self-help; iti sidong ti Article 536, ti remedio ni Gina ket kaso iti korte.
Ni Edwin ken ti nalpasen a lease
Nagtalinaed ti lessee ni Edwin kalpasan a nalpas ti lease. Kinandadoan ni Edwin ti tienda nga awan ti order ti korte. Segun iti Villafuerte, ti agmaymaysa a panangkandado wenno panangalad iti lessee ket mabalin a mangaramid ken ni Edwin a responsable iti damages. Ti legal a dalan ket ejectment case.
Ania ti kayatna a sawen iti praktika?
- Dagiti kaso tapno maala manen ti possession ket nailawlawag iti forcible entry vs unlawful detainer ken kasano ti panangpapanaw iti tenant.
- Para iti self-defense iti criminal law, kitaen ti self-defense iti Filipinas.
- Ti tao a nangipatakder iti aniaman iti daga ti sabali iti good faith ket addaan karbengan iti sidong ti Article 448.
- Kitaen met ti panid ti topic maipapan iti riri iti daga ken sanikua.
- Para iti libre wenno nalaka a tulong legal, kitaen ti sadino ti pakasarakan ti tulong legal.
Ania ti kuna ti Article 429?
The owner or lawful possessor of a thing has the right to exclude any person from the enjoyment and disposal thereof. For this purpose, he may use such force as may be reasonably necessary to repel or prevent an actual or threatened unlawful physical invasion or usurpation of his property.
Dua ti paset ti artikulo:
- Ti karbengan a mangikkat (exclude). Mabalin a pawilen ti makinkukua wenno lawful possessor ti aniaman a tao nga agusar wenno mangiyalis (dispose) iti banag.
- Nainkalintegan a puersa. Tapno masalakniban dayta a karbengan, mabalin nga agusar ti makinkukua iti puersa, ngem ti laeng nainkalintegan a kasapulan, ken maibusor laeng iti agdama wenno umad-adani nga illegal a pisikal a panangsakup.
Kasano no napukawen ti possession?
Sabali nga artikulo ngarud ti agaplikar. Kuna ti Article 536 a saan a pulos a mabalin nga alaen babaen ti puersa ti possession no adda tao a mangig-iggem iti banag a sumupring:
In no case may possession be acquired through force or intimidation as long as there is a possessor who objects thereto. He who believes that he has an action or a right to deprive another of the holding of a thing, must invoke the aid of the competent court, if the holder should refuse to deliver the thing.
Agtunos dagiti dua nga artikulo. Salakniban ti Article 429 ti tao nga adda pay laeng kenkuana ti sanikua maibusor iti tao a mangpadpadas a mangala iti dayta. Salakniban ti Article 536 ti tao nga agig-iggem ita iti sanikua, uray maibusor iti agdawdawat a mangibagbaga nga isu ti pudno a makinkukua: masapul a mapan ti agdawdawat iti korte.
Kasano nga inyaplikar ti Supreme Court ti pagalagadan?
- Panangbulldoze kadagiti talon iti daga a pagsusupiatan. Iti German Management & Services v. Court of Appeals (1989), binulldoze ken dinadael ti maysa a kompania dagiti mula dagiti mannalon nga agnanaed iti daga nga ibagbagana a kukuana. Imbilang dagiti nababbaba a korte a nainkalintegan dayta kas self-help. Saan nga immanamong ti Supreme Court: mabalin laeng nga usaren ti self-help iti tiempo ti agdama wenno umad-adani a panangikkat iti possession. No napukawen ti possession, masapul a mapan ti makinkukua iti judicial process. Innayon ti Korte a ti partido nga adda iti natalna a possession ket saan a mapapanaw babaen ti nabileg nga ima, kinaranggas wenno panangbutbuteng, uray pay babaen ti makinkukua.
- Panangalad kadagiti lessee. Iti Villafuerte v. Court of Appeals (2005), inaladan dagiti makinkukua dagiti lotena kalpasan a nalpas dagiti lease, a nangisardeng iti gasolinaan dagiti lessee. Immanamong ti Korte kadagiti nababbaba a korte a biddut ti panangalad. Dagiti makinkukua ket agmaymaysa a nangpapanaw, maibusor iti Article 536, ket naikeddeng a responsableda kadagiti pagbanagan ti aramidda, agraman damages.
Isu met laeng kadi daytoy ti self-defense iti criminal law?
Mainaig dagitoy ngem saan nga agpada. Ti Article 429 ket civil a pagalagadan maipapan iti sanikua. Ti criminal liability para kadagiti aramid a naaramid a pangsalaknib iti bagi wenno karbengan ket ituray ti Article 11 ti Revised Penal Code. Ti panangagaw iti daga ti sabali a tao babaen ti kinaranggas wenno panangbutbuteng ket mabalin a krimen a mismo iti sidong ti Article 312 ti Revised Penal Code.
Kadawyan a saludsod
Ania ti self-help doctrine iti Filipinas?
Isu ti pagalagadan iti Article 429 ti Civil Code. Ti makinkukua wenno lawful possessor ti maysa a banag ket mabalin nga agusar iti puersa a nainkalintegan a kasapulan tapno lapdan wenno pawilen ti agdama wenno umad-adani nga illegal a pisikal a panangsakup wenno panangagaw iti sanikua.
Mabalin kadi nga agusar ti makinkukua iti puersa tapno alaenna manen ti daga a sakupen ti sabali?
Saan. Iti German Management & Services v. Court of Appeals (1989), kinuna ti Supreme Court a mabalin laeng nga usaren ti self-help iti tiempo ti agdama wenno umad-adani a panangikkat iti possession. No napukawen ti possession, masapul a mapan ti makinkukua iti korte tapno maala manen ti sanikua.
Mabalin kadi nga alad-an ti makinkukua iti daga tapno saan a makastrek ti lessee a nalpasen ti lease-na?
Iti Villafuerte v. Court of Appeals (2005), inaladan dagiti makinkukua dagiti lotena kalpasan a nalpas dagiti lease ket naisardeng ti negosio dagiti lessee. Kinuna ti Korte a biddut daytoy: kalikaguman ti Article 536 a ti tao a mangibagbaga nga adda karbenganna iti possession ket masapul a dumawat iti tulong ti korte, ket naikeddeng a responsable dagiti makinkukua iti damages.
Siasino ti mabalin a mangusar iti pagalagadan ti self-help?
Nadakamat iti Article 429 ti makinkukua wenno ti lawful possessor ti maysa a banag. Ti lawful possessor, kas iti tenant, ket mabalin met a mangikkat kadagiti sumrek.
Pangkabaruan laeng nga impormasion daytoy, saan a legal a pammagbaga. Para iti kasoyo, agsaludsod iti abogado, iti Public Attorney's Office (PAO) wenno iti ahensia.
Nakatulong kadi daytoy a page?