Ano ang Filiation? Kahulugan sa Family Code

• Legitimate: suno sa Article 164, legitimate ang mga anak nga natiyan-an ukon natawo samtang kasal ang ila ginikanan. Basaha ang Article 164.
• Illegitimate: suno sa Article 165, illegitimate ang mga anak nga natiyan-an kag natawo sa gwa sang valid nga kasal, luwas kon iban ang ginasiling sang Code. Ara ang ila mga right sa Article 176.
• By adoption: ginakilala man sang Article 163 ang filiation by adoption, nga nagasunod sa kaugalingon sini nga mga layi.

Ang illegitimate nga anak mahimo mangin legitimate paagi sa legitimation kon magpakasal sang ulihi ang mga ginikanan, kon matuman ang mga kondisyon sang layi.

Ginalista sang Article 172 ang panguna nga pamatuod:

Sa simple nga pagkasiling: ginapamatud-an ang filiation paagi sa record of birth sa civil register ukon final nga judgment, ukon paagi sa pag-angkon sang ginikanan sa public document ukon sa private nga kasulatan nga sinulat sang kamot kag ginpirmahan niya.

Kon wala sini nga pamatuod, ginatugot sang ikaduha nga paragraph ang open and continuous possession of the status of a legitimate child, ukon bisan ano nga iban nga paagi nga ginatugot sang Rules of Court kag sang mga special law. Basaha ang Article 172.

Sa Aguilar v. Siasat (2015), ang sworn SSS form sang amay nga nagngalan sang nagaangkon bilang iya anak bastante nga pamatuod sa idalom sang Article 172. Pero sa Salas v. Matusalem (2013), ang birth certificate nga wala pirma, baptismal certificate, mga nota nga wala pirma kag mga litrato wala nakapamatuod sang filiation. Ginsiling sang Korte nga dapat mapamatud-an ang filiation paagi sa clear and convincing evidence.

Sa simple nga pagkasiling: mapamatud-an sang illegitimate nga anak ang iya filiation sa amo man nga paagi kag ebidensya sang legitimate nga anak.

Kon ang ginasandigan amo ang ebidensya sa ikaduha nga paragraph sang Article 172, pareho sang open and continuous possession of status, dapat ipasaka ang kaso samtang buhi pa ang ginaingon nga ginikanan. Basaha ang Article 175.

Huo. Sa Herrera v. Alba (2005), ginsiling sang Supreme Court nga admissible ang DNA analysis sa kaso sang paternity. Sa Lucas v. Lucas (2011), ginsiling sini nga ang tawo nga nagapangayo sang DNA test dapat magpakita anay sang prima facie evidence ukon makatarunganon nga posibilidad sang paternity, kag ang korte gihapon ang magadesisyon kon imando ang test.

Ang bana lang, ukon sa iban nga kaso ang iya mga manunubli, kag sa mga rason lang sang Article 166 kag sa sulod sang mga tion nga gintalana sang Code. Sa Concepcion v. Court of Appeals (2005), ginsiling sang Supreme Court nga "a minor cannot be deprived of his/her legitimate status on the bare declaration of the mother and/or even much less, the supposed father", buot silingon indi madula sa menor de edad ang iya legitimate nga status bangod lang sa pamulong sang iloy, kag labi na sang ginaingon nga amay. Basaha ang Mahimo bala ibalibad sang bana ang paternity?.

Ginhimo-himo lang nga halimbawa: Ginpirmahan sang amay ni Bea nga si Cesar ang iya birth certificate, gani ang record of birth nagapamatuod sang iya filiation. Si Dino natawo sa gwa sang kasal. Wala ginpirmahan sang iya amay ang iya birth certificate kag wala gid sia nagsulat sang bisan ano nga nagaangkon nga sia ang amay. Dapat pamatud-an ni Dino ang filiation paagi sa iban nga ebidensya, pareho sang mga saksi ukon DNA, kag dapat sia magpasaka samtang buhi pa ang ginaingon nga amay.

Para sa mga tikang, basaha ang Paano pamatud-an ang paternity kag ang giya sa PSA birth certificate.