Article 163 sang Family Code: Natural kag adoptive nga filiation
Status: May bisa pa
Ano ang ginasiling sang Article 163?
Ang opisyal nga teksto sang kasuguan yara sa English.
The filiation of children may be by nature or by adoption. Natural filiation may be legitimate or illegitimate.
Ano ang buot silingon sini sa simple nga tinaga?
Ang Article 163 sang Family Code ang nagabukas sang titulo parte sa paternity kag filiation. Ang filiation amo ang legal nga higot sang bata kag sang iya ginikanan. Mahimo ini maghalin sa natural (pagkatawo) ukon sa adoption, kag ang natural filiation legitimate ukon illegitimate. Ang sahi nga nagaaplikar amo ang nagadesisyon sang mga pamangkot pareho sang apelyido sang bata, parental authority, suporta kag panublion.
Paano ini nagaobra sa matuod nga kabuhi?
Ana: natawo samtang kasado ang ginikanan
Natawo si Ana samtang kasado ang iya ginikanan sa isa kag isa. Ang iya filiation natural kag legitimate (Article 164).
Ben: natawo antes nagpakasal ang iya ginikanan
Natawo si Ben antes nagpakasal ang iya ginikanan, nga pareho soltero kag sobra na sa eighteen. Illegitimate sia sang natawo (Article 165), pero ang balido nga kasal sang iya ginikanan sa ulihi nag-legitimate sa iya (Articles 177 kag 178).
Celine: gin-adopt
Gin-adopt si Celine sang iya tiya kag tiyo. Ang iya filiation sa ila amo ang filiation by adoption.
Mga hinimo-himo lang ini nga halimbawa agod ipakita kon paano nagaobra ang rule. Indi ini laygay para sa bisan ano nga matuod nga kaso.
Ano ang buot silingon sini sa praktis?
- Ang rekord sang pagkatawo amo ang kasubong nga una nga pamatuod sang filiation; tan-awa ang giya sa PSA birth certificate.
- Para sa pagpamatuod kon sin-o ang tatay, tan-awa ang paano mapamatud-an ang paternity.
- Para sa legitimation, tan-awa ang legitimation sang bata; para sa adoption, tan-awa ang paano mag-adopt sang bata suno sa RA 11642.
- Para sa kahulugan sang termino, tan-awa ang filiation.
Ano ang ginasiling sang Article 163?
The filiation of children may be by nature or by adoption. Natural filiation may be legitimate or illegitimate.
Ano ang mga sahi sang filiation?
| Sahi | Sin-o | Diin sa layi |
|---|---|---|
| Natural, legitimate | Mga bata nga ginpanamkon ukon natawo sa sulod sang kasal sang ginikanan, upod ang mga bata nga ginpanamkon paagi sa artificial insemination nga gin-authorize sa sinulat sang duha ka asawa | Article 164 |
| Natural, illegitimate | Mga bata nga ginpanamkon kag natawo sa gwa sang balido nga kasal, luwas kon iban ang ginasiling sang Code | Article 165 |
| Paagi sa adoption | Mga bata nga nangin anak sang ginikanan paagi sa adoption | Article 163; Republic Act No. 11642 |
Ini lang nga mga termino ang ginagamit sang Family Code. Ang mas daan nga Civil Code may pila ka klase sang mga bata nga natawo sa gwa sang kasal, pareho sang "acknowledged natural children". Wala na ginagamit sang Family Code (Articles 163, 165 kag 176) ang sina nga mga klase: ang bata nga natawo sa gwa sang balido nga kasal illegitimate lang, luwas kon iban ang ginasiling sang Code.
Ngaa importante ang sahi sang filiation?
- Apelyido. Ang legitimate nga mga anak nagadala sang apelyido sang tatay kag nanay (Article 174). Ang illegitimate nga mga anak nagagamit sang apelyido sang nanay, pero mahimo nila gamiton ang sa tatay kon ginkilala sila sang tatay sa mga paagi nga ginbutang sang Article 176, nga ginamendahan sang Republic Act No. 9255.
- Parental authority. Ang illegitimate nga mga anak yara sa idalom sang parental authority sang ila nanay (Article 176).
- Suporta. Ang legitimate nga mga anak nagabaton sang suporta halin sa ila ginikanan, sa ila mga ascendant (lolo kag lola pataas) kag, sa husto nga kaso, sa ila mga utod (Article 174); ang illegitimate nga mga anak may kinamatarong sa suporta suno sa Code (Article 176).
- Panublion. Ang legitime (bahin sa panublion nga ginatagana sang layi) sang kada illegitimate child katunga sang legitime sang legitimate child (Article 176).
Mabag-o bala ang sahi sang filiation?
Huo, sa pila ka kaso:
- Legitimation. Suno sa Article 177, nga ginamendahan sang Republic Act No. 9858, ang mga bata nga ginpanamkon kag natawo sa gwa sang kasal sang ginikanan nga wala sang impediment (ulang) sa pagpakasal sa isa kag isa sang tion sang pagpanamkon, ukon may ulang lang tungod kulang sa eighteen ang isa ukon ang duha sa ila, mahimo ma-legitimate. Siling sang Article 178, natabo ang legitimation paagi sa balido nga kasal sang ginikanan sa ulihi.
- Adoption. Ang adoption nagahimo sang filiation by adoption.
Paano ginapamatud-an ang filiation?
Ginalista sang Article 172 ang ebidensya sang legitimate filiation: ang rekord sang pagkatawo sa civil register ukon final judgment, ukon pag-ako sa public document ukon sa private handwritten instrument (sinulat sa kamot) nga ginpirmahan sang ginikanan. Kon wala sini, mahimo gamiton ang open and continuous possession of the status (dayag kag padayon nga pagtratar bilang legitimate child), ukon bisan ano nga iban nga paagi nga ginatugutan sang Rules of Court kag sang special laws. Ginaaplikar sang Article 175 ang amo man nga ebidensya sa illegitimate nga mga anak, nga may limitasyon sa panahon para sa pila ka sahi sang pamatuod.
Masami nga pamangkot
Ano ang filiation?
Ang filiation amo ang legal nga relasyon sang bata kag sang iya ginikanan. Siling sang Article 163 sang Family Code, mahimo ini paagi sa natural (pagkatawo) ukon paagi sa adoption.
Ano ang mga sahi sang filiation sa Pilipinas?
Duha ang ginapangalanan sang Article 163: natural filiation kag filiation by adoption. Ang natural filiation mahimo legitimate ukon illegitimate.
Sin-o ang legitimate child?
Siling sang Article 164, legitimate ang mga bata nga ginpanamkon ukon natawo sa sulod sang kasal sang ginikanan. Sakop man sini ang mga bata nga ginpanamkon paagi sa artificial insemination sang asawa, kon pareho nga nag-authorize ukon nag-ratify sini ang mag-asawa sa ginpirmahan nga sinulat nga dokumento antes sang pagkatawo.
Sin-o ang illegitimate child?
Siling sang Article 165, illegitimate ang mga bata nga ginpanamkon kag natawo sa gwa sang balido nga kasal, luwas kon iban ang ginasiling sang Family Code.
Ano nga layi ang nagadumala sang adoption subong?
Ang adoption sang mga bata sa sulod sang Pilipinas subong ginadumalahan sing kalabanan sang Republic Act No. 11642 (2022), nga naghatag sang administrative nga proseso sang domestic adoption. Ginalista gihapon sang Article 163 ang adoption bilang isa ka sahi sang filiation.
Kinaandan nga kasayuran lang ini, indi legal nga laygay. Para sa imo kaso, pamangkot sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) ukon sa ahensya.
Nakabulig bala ini nga page?