Article 248 sang Revised Penal Code: Murder
Status: Gin-amyendahan
Gin-amyendahan
Gin-amyendahan na ini nga probisyon. Ang teksto sa idalom amo ang subong nga bersyon.
- Gin-amyendahan sang: Republic Act No. 7659 (Wording as amended by this law.)
- Gin-amyendahan sang: Republic Act No. 9346 (Republic Act No. 9346 prohibits the imposition of the penalty of death (Sec. 1). In its place, reclusion perpetua is imposed when the law violated uses the nomenclature of the penalties of the Revised Penal Code (Sec. 2). Where this article mentions death, read it with that Act.)
Ano ang ginasiling sang Article 248?
Ang opisyal nga teksto sang kasuguan yara sa English.
Any person who, not falling within the provisions of Article 246 shall kill another, shall be guilty of murder and shall be punished by reclusion perpetua, to death if committed with any of the following attendant circumstances:
1. With treachery, taking advantage of superior strength, with the aid of armed men, or employing means to weaken the defense or of means or persons to insure or afford impunity.
2. In consideration of a price, reward or promise.
3. By means of inundation, fire, poison, explosion, shipwreck, stranding of a vessel, derailment or assault upon a railroad, fall of an airship, or by means of motor vehicles, or with the use of any other means involving great waste and ruin.
4. On occasion of any of the calamities enumerated in the preceding paragraph, or of an earthquake, eruption of a volcano, destructive cyclone, epidemic or other public calamity.
5. With evident premeditation.
6. With cruelty, by deliberately and inhumanly augmenting the suffering of the victim, or outraging or scoffing at his person or corpse.
Ano ang buot silingon sini sa simple nga tinaga?
Siling sang Article 248, ang pagpatay sang iban nga tawo murder kon ara ang bisan isa sang anom ka sirkumstansya: treachery ukon kapareho nga paagi, bayad ukon padya, makaguba nga paagi pareho sang kalayo ukon hilo, public calamity (kalamidad), evident premeditation (ginplanohan anay), ukon kapintas. Ang silot nga nakasulat sa article amo ang reclusion perpetua, to death. Bangod ginadumilian sang Republic Act No. 9346 ang death penalty, reclusion perpetua ang silot nga ginahatag sang korte subong.
Ang murder kag homicide parehas nga pagpatay sang iban nga tawo. Ang kinatuhay amo ang sirkumstansya. Kon wala sang napamatud-an sa anom ka sirkumstansya sa Article 248, homicide ang krimen, nga mas mamag-an ang silot. Ang pagpatay sang kaugalingon nga amay, iloy, anak, iban nga ascendant ukon descendant, ukon asawa iban nga krimen, ang parricide (Article 246), kag indi ini sakop diri.
Paano ini nagaobra sa matuod nga kabuhi?
Si Rico kag Ben: away sa inuman
Nag-away si Rico kag Ben samtang nagainom. Ginwasiwas ni Rico ang bote, ginsumbag sia ni Ben, kag natumba si Rico kag napatay human maumpog ang iya ulo. Atubangan ang away, kag wala sang nagapakita sang plano, padya ukon bisan ano nga iban nga sirkumstansya sang Article 248. Sa sini nga mga kamatuoran, homicide ukon mas mamag-an nga krimen ang kaso, indi murder.
Si Carlo kag Dodong: pag-atake halin sa likod
Nagtago si Carlo sa likod sang pader kag gindunggab si Dodong sa likod samtang nagapauli ini. Wala gid nakita ni Dodong nga nagapalapit si Carlo kag wala sia sang tsansa nga makadepensa. Ang hinali kag wala ginapaabot nga pag-atake pareho sini amo ang kasagaran nga laragway sang treachery, gani mahimo magkaso ang prosecutor sang murder. Ang korte gihapon ang magadesisyon, base sa ebidensya, kon napamatud-an bala ang treachery.
Si Arnel: pagpatay bangod sang kuwarta
Nagbaton si Arnel sang kuwarta para patyon ang isa ka lalaki nga indi niya kilala. Ang pagpatay "in consideration of a price, reward or promise" (paragraph 2), gani mahimo ini nga murder para kay Arnel bisan wala sang treachery.
Ano ang buot silingon sini sa praktis?
- Ang kaso sang murder ginapa-file sang prosecutor sa korte. Dapat isulat sa kaso ang qualifying circumstance (Rule 110, Section 8).
- Ang bail indi kinamatarong (matter of right) sa murder. Suno sa Rule 114, ang tawo nga ginkasuhan sang krimen nga may silot nga reclusion perpetua indi mahatagan sang bail kon mabakod ang ebidensya sang sala. Ang prosecution ang may obligasyon nga ipakita ini sa bail hearing. Tan-awa ang bailable bala ang murder?.
- Ang murder nagaprescribe sa kawaan ka tuig suno sa Article 90, pareho sang homicide.
- Mahimo isiling sang akusado ang self-defense ukon iban nga justifying circumstance. Basaha ang self-defense sa Pilipinas.
- Ang kaso nga nagadalagan pa mahimo maggwa bilang "hit" kon mag-apply ang akusado sang NBI clearance. Tan-awa ang giya sa NBI hit status.
- Para sa kinatuhay nga magkatupad, tan-awa ang homicide vs murder.
Ano ang anom ka sirkumstansya nga nagahimo sang pagpatay nga murder?
Ginalista sini sang article sa anom ka paragraph nga may numero. Sa simple nga hambal:
- Treachery kag kapareho nga paagi. Treachery (pagtraydor), pagpahimulos sang mas mabakod nga kusog, bulig sang armado nga mga tawo, paagi nga nagapaluya sang depensa sang biktima, ukon paagi ukon tawo nga nagasiguro nga indi masilutan ang nagpatay.
- Bayad, padya ukon saad. Ginbayaran ukon ginsaaran sang bisan ano ang nagpatay.
- Makaguba nga paagi. Kalayo, hilo, buto, baha, pagkalunod sang barko, pagkaguba sang tren, salakyan nga may motor, ukon bisan ano nga iban nga paagi nga nagahimo sang daku nga kaguba.
- Public calamity. Natabo ang pagpatay sa tion sang linog, pagbuto sang bulkan, makaguba nga bagyo, epidemya ukon kapareho nga kalamidad.
- Evident premeditation. Ginplanohan anay ang pagpatay.
- Kapintas. Tuyo kag wala sang kaluoy nga ginpadugangan sang nagpatay ang pag-antos sang biktima, ukon ginyaguta ukon ginpakahuy-an ang lawas sang biktima.
Isa lang ang kinahanglan. Sa People v. Jugueta (2016), siling sang Supreme Court nga "the presence of any one of the circumstances enumerated in Article 248 of the Code is sufficient to qualify a killing as murder." Suno sa Rules of Criminal Procedure (Rule 110, Section 8), dapat isulat sa kaso ang qualifying circumstance, kag dapat ini pamatud-an sa korte pareho sang pagpatay mismo.
Ano ang treachery?
Ginabanggit sang Article 248 ang treachery pero wala ini ginapaathag. Ang kahulugan ara sa Article 14, ang lista sang aggravating circumstances:
There is treachery when the offender commits any of the crimes against the person, employing means, methods, or forms in the execution thereof which tend directly and specially to insure its execution, without risk to himself arising from the defense which the offended party might make.
Sa Jugueta, ginsiling liwat sang Korte nga ang kinaundan sang treachery amo ang hinali kag wala ginapaabot nga pag-atake sa biktima nga wala sang kamalaman kag wala naghagit. Sa sina nga kaso, upod sa mga biktima ang magagmay nga kabataan, kag siling sang Korte nga indi mapaabot nga makadepensa ang mga bata nga menor de edad.
Ano ang silot sa murder subong?
Siling sang article "reclusion perpetua, to death". Ini nga hambal halin sa Republic Act No. 7659 (1993). Halin sang 2006, ginadumilian sang Republic Act No. 9346 ang paghatag sang death penalty. Siling sang Section 2 sina nga law, kon ang law naggamit sang mga ngalan sang silot sang Revised Penal Code, pareho sang Article 248, reclusion perpetua ang ihatag imbes sang death.
Ang reclusion perpetua halin 20 ka tuig kag 1 ka adlaw tubtob 40 ka tuig:
The penalty of reclusion perpetua shall be from twenty years and one day to forty years.
Dugang pa sang Section 3 sang RA 9346 nga ang mga tawo nga nakonbikto sa krimen nga may silot nga reclusion perpetua, ukon ang ila sentensya ginpanubo sa reclusion perpetua bangod sina nga law, indi eligible sa parole suno sa Act No. 4103.
Nagtalana man ang Jugueta sang standard nga kantidad nga dapat bayaran sang nakonbikto sa mga manunubli sang biktima. Kon reclusion perpetua ang silot nga ginhatag, ginlista sang Korte ang ₱75,000 bilang civil indemnity, ₱75,000 bilang moral damages kag ₱75,000 bilang exemplary damages. Kon death unta ang silot pero ginpanubo sa reclusion perpetua bangod sang RA 9346, ₱100,000 ang kada kantidad. Ginapaathag sang amon pahina parte sa damages sa kamatayon sa criminal case ini nga mga kantidad.
Ngaa iban ang silot sa kopya sang Code sa E-Library?
Ang pahina sang Revised Penal Code sa Supreme Court E-Library amo ang orihinal nga teksto sang 1930. Ginahatag sini sa murder ang silot nga "reclusion temporal in its maximum period to death". Ginsulat liwat sang Republic Act No. 7659 ang Article 248 sang 1993 kag ginbutang ang silot sa "reclusion perpetua, to death". Ginapakita sang sini nga pahina ang article suno sa pagbaylo sang RA 7659, nga ginabasa upod sang RA 9346, nga nagkuha sang death penalty.
Ano nga mga desisyon sang Supreme Court ang may kaangtanan?
Masami nga pamangkot
Ano ang silot sa murder sa Pilipinas?
Siling sang Article 248, reclusion perpetua, to death. Ginadumilian sang Republic Act No. 9346 ang death penalty, gani reclusion perpetua ang ginahatag sang korte, nga halin 20 ka tuig kag 1 ka adlaw tubtob 40 ka tuig suno sa Article 27. Siling man sang RA 9346 nga ang mga tawo nga ginsentensyahan sang reclusion perpetua suno sini indi eligible sa parole.
Ano ang kinatuhay sang murder kag homicide?
Ang duha pagpatay sang iban nga tawo. Murder ini kon ara ang bisan isa sang anom ka sirkumstansya nga nalista sa Article 248, pareho sang treachery ukon evident premeditation. Kon wala sang bisan isa sini, homicide ang pagpatay sa Article 249, nga may silot nga reclusion temporal (12 ka tuig kag 1 ka adlaw tubtob 20 ka tuig).
Ano ang treachery sa murder?
Siling sang Article 14 sang Code, may treachery kon ang nakasala naggamit sang paagi ukon pamaagi nga nagasiguro sang krimen nga wala sang peligro sa iya halin sa bisan ano nga pagdepensa sang biktima. Sa People v. Jugueta (2016), ginlaragway sang Supreme Court ang iya kinaundan bilang hinali kag wala ginapaabot nga pag-atake sa biktima nga wala sang kamalaman.
Bailable bala ang murder?
Indi kon mabakod ang ebidensya sang sala. Suno sa Rule 114 sang Rules of Criminal Procedure, ang tawo nga ginkasuhan sang krimen nga may silot nga reclusion perpetua indi makakuha sang bail kon mabakod ang ebidensya sang sala. Nagahiwat ang korte sang hearing, kag dapat ipakita sang prosecution nga mabakod ang ebidensya.
Daw ano kadugay ang Estado makapa-file sang kaso sang murder?
Siling sang Article 90, ang mga krimen nga may silot nga death, reclusion perpetua ukon reclusion temporal nagaprescribe sa kawaan ka tuig. Sakop sini ang murder kag homicide.
Kinaandan nga kasayuran lang ini, indi legal nga laygay. Para sa imo kaso, pamangkot sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) ukon sa ahensya.
Nakabulig bala ini nga page?