Pila ang Damages sa Murder ukon Homicide? (People v. Jugueta)

Ang kada tawo nga may criminal liability sa isa ka felony may civil liability man (Article 100 sang Revised Penal Code, nga ginsambit sa Jugueta). Gani kon ginkonbiktar sang korte ang isa ka tawo sa pagpatay sang iban, duha ang ginahimo sini: ginapatuman ang silot (priso), kag ginamando ang pagbayad sang kuwarta sa mga manunubli sang biktima.

Ginpaathag sang Jugueta ang kada klase:

• Civil indemnity: kantidad nga ginabayad sang nakasala bilang restitution (bayad) sa krimen mismo. Gintawag ini sang Jugueta nga "a kind of monetary restitution or compensation" sa biktima. Ang Civil Code (Article 2206) nagatalana lang sang minimum, gani mahimo ini pataason sang Court.
• Moral damages: bayad para sa kasubo kag pag-antos sang mga manunubli. Indi kinahanglan pamatud-an ang pagkadula sang kuwarta. Tan-awa ang moral damages.
• Exemplary damages: ginapatuman bilang halimbawa ukon pagtadlong para sa kaayuhan sang publiko, halimbawa kon may aggravating circumstance.
• Temperate damages: para sa matuod nga pagkadula sang kuwarta nga indi mapamatud-an ang eksakto nga kantidad, pareho sang gasto sa lubong nga wala resibo (Civil Code, Article 2224).

Ang Article 2206 sang Civil Code nagahatag man sang indemnity para sa nadula nga kinitaon sang napatay (loss of earning capacity), nga ginabayad sa mga manunubli, kag ginausisa ini sang korte sing bulag. Wala namon ginapaathag kon paano ini ginakuwenta.

Ang Murder ginasilutan sang reclusion perpetua tubtob kamatayon suno sa Article 248, nga ginbag-o sang Republic Act No. 7659. Ang Republic Act No. 9346 (2006) nagadumili sang death penalty, gani reclusion perpetua ang ginapatuman sang mga korte. Para sa consummated murder, parricide kag iban nga krimen nga may napatay nga biktima kag ang silot indivisible penalties, amo ini ang kantidad nga gintalana sang Jugueta:

Kantidad ini para sa kada biktima nga napatay. Sa Jugueta mismo, duha ka bata ang ginpusil kag napatay sa sulod sang balay sang ila pamilya sa gab-i. May treachery (pagluib) ang mga murder, kag gin-isip man sang Court ang dwelling (ginhimo ang krimen sa puluy-an sang biktima) bilang ordinary aggravating circumstance. Kamatayon kuntani ina, gani nasakop ang kaso sa ₱100,000 nga grupo: ang mga manunubli sang kada bata nakabaton sang ₱100,000 civil indemnity, ₱100,000 moral damages, ₱100,000 exemplary damages kag ₱50,000 temperate damages.

Ang Homicide ginasilutan sang reclusion temporal, isa ka divisible penalty (silot nga mabahin sa mga period). Gin-upod ini sang Jugueta sa grupo sang iban nga krimen nga may napatay kag divisible ang silot, lakip ang reckless imprudence resulting in homicide:

Para sa kinalain sang duha ka krimen, tan-awa ang Homicide vs murder. Para sa kamatayon nga bangod sang pagpabaya, pareho sang aksidente sa dalan, tan-awa ang Reckless imprudence: silot.

Kon wala sing ebidensya ang mga manunubli sang gasto sa lubong kag punerarya, siling sang Jugueta nga dapat maghatag ang korte sang temperate damages. Ginpataas sang Court ang kantidad sa ₱50,000. Ginpaathag sini nga sigurado nga may nadula nga kuwarta ang mga manunubli bisan wala napamatud-an ang eksakto nga kantidad.

Sa Jugueta, huo. Ginpatuman sang Court ang interest nga 6% kada tuig sa civil indemnity, moral, exemplary kag temperate damages, halin sa finality sang desisyon tubtob mabayaran ini tanan. Ang finality buot silingon indi na mahimo i-apela ang desisyon.

Ini nga mga halimbawa ginhimo-himo lang para ipakita kon paano nagaandar ang mga rule. Indi ini laygay para sa bisan ano nga matuod nga kaso.

Si Carlo ginkonbiktar sa pagpatay kay Dodong nga may treachery, wala sing iban nga aggravating circumstance, kag ginsentensyahan sang reclusion perpetua. Suno sa ₱75,000 nga grupo, ang mga manunubli ni Dodong makabaton sang ₱75,000 civil indemnity, ₱75,000 moral damages kag ₱75,000 exemplary damages. Kon wala sila sing ebidensya sang gasto sa lubong kag punerarya, mahimo dugangan sang ₱50,000 temperate damages. Sa Jugueta, nagdugang man ang Court sang 6% interest kada tuig halin sa finality.

Si Ben ginkonbiktar sang homicide sa pagpatay kay Rico sa away, kag wala sing aggravating circumstance nga napamatud-an. Ang mga manunubli ni Rico makabaton sang ₱50,000 civil indemnity kag ₱50,000 moral damages, nga wala sing exemplary damages.

Nagtalana man ang Jugueta sang kantidad para sa frustrated kag attempted nga krimen, rape, robbery with homicide, complex crimes kag rebellion. Wala namon ginkopya ina nga mga grupo, gani wala namon ginalista. Ang mga ulihi nga desisyon, nga wala ginapaathag sang sini nga pahina, mahimo man may epekto kon paano ginagamit ang Jugueta. Mahimo usisaon sang abogado ang kantidad nga para sa isa ka kaso. Para sa kompleto nga summary sang desisyon, tan-awa ang People v. Jugueta.

Mabuligan sang abogado ang mga manunubli sang biktima nga mahangpan kon ano nga grupo ang para sa ila kag kon ano nga pamatuod sang gasto, nadula nga kinitaon kag iban pa nga claim ang mahimo nila ipresentar. Ang akusado kinahanglan man sang abogado para sa silot kag sa damages. Makighambal sa abogado sa labing madali. Kon indi ka makabayad sang abogado, tan-awa ang Libre nga bulig legal sa Pilipinas para sa Public Attorney's Office (PAO) kag iban pa nga paagi.