Ano ang Notarial Will? Kahulugan sa Layi sang Pilipinas

Ang una nga paragraph nagatalana sang mga pirma:

Sa simple nga pagkasiling: ang will, luwas sa holographic will, dapat pirmahan sa ulihi sang testator mismo (ukon isulat sang iban ang iya ngalan sa iya atubangan kag suno sa iya mando), kag pirmahan sang tatlo ukon sobra nga credible witnesses sa atubangan sang testator kag sang isa kag isa.

Ginakinahanglan man sang Article 805 nga:

• ang testator kag ang mga witness magpirma sa wala nga margin sang kada pahina luwas sa ulihi;
• ang tanan nga pahina may numero nga sunod-sunod, nakasulat sa letra, sa ibabaw nga bahin sang kada pahina;
• ang attestation clause nagasiling sang kadamuon sang pahina, nga ginpirmahan sang testator ang will kag ang kada pahina sa atubangan sang mga witness, kag nga ang mga witness nagpirma sa atubangan sang testator kag sang isa kag isa.

Siling pa sang Article 806, "every will must be acknowledged before a notary public by the testator and the witnesses", buot silingon ang kada will dapat i-acknowledge sang testator kag sang mga witness sa atubangan sang notary public. Basaha ang Article 805 para sa bug-os nga paathag.

Sa Kucskar v. Sekito (2020), ginpaathag sang Supreme Court ang duha ka buhat. Ang attestation "refers to the act of three or more witnesses themselves who certify to the execution of the will before them, and to the manner of its execution", buot silingon ang buhat sang tatlo ukon sobra nga witness nga nagapamatuod nga ginhimo ang will sa ila atubangan kag kon paano ini ginhimo. Ang acknowledgment amo ang buhat sang naghimo sang will nga nagakadto sa competent officer kag nagasiling nga ang will iya gid nga buhat. Dugang pa sang Korte, bisan ginabaton ang substantial compliance para sa attestation clause, indi ini mahimo i-apply sa acknowledgment nga ginakinahanglan sang Article 806.

Sa Azuela v. Court of Appeals (2006), ginsiling sang Supreme Court nga fatally defective ang will kon ang attestation clause wala nagasiling sang kadamuon sang pahina, ukon wala ginpirmahan sang mga witness, ukon jurat lang ang ara imbes sang acknowledgment: "Any one of these defects is sufficient to deny probate", buot silingon bisan isa lang sini nga sayop, bastante na para balibaran ang probate. Sa Lopez v. Lopez (2012), wala sang kadamuon sang pahina sa attestation clause, kag ang kinatuhay sang pahina nga ginsiling sa acknowledgment kag sang matuod nga pahina indi mapaathag halin sa will mismo, gani ginbalibaran ang probate.

Ginapasaylo sang Article 809 ang gagmay nga sayop sa porma ukon lenguahe sang attestation kon ang will matuod nga ginhimo kag gin-attest nga may substantial compliance sa Article 805, kag wala sang bad faith, forgery, fraud ukon undue influence.

Suno sa Article 820, bisan sin-o nga tawo nga maayo ang painuino, 18 anyos ukon labaw, indi bulag, indi bungol ukon apa, kag makahibalo magbasa kag magsulat. Ginadiskwalipikar sang Article 821 ang tawo nga wala nagapuyo (domiciled) sa Pilipinas kag ang tawo nga na-convict sang falsification sang dokumento, perjury ukon false testimony.

Ang holographic will suno sa Article 810 dapat bug-os nga sinulat sa kamot, may petsa kag ginpirmahan sang testator, pero indi kinahanglan sang witness ukon notary. Ang notarial will mahimo i-type pero kinahanglan sang mga witness, sang attestation clause kag sang acknowledgment. Ang duha dapat tugutan anay sa probate antes makapasa sang propiedad.

Para makita ang duha ka porma nga magkatupad, basaha ang holographic vs notarial will.

Ginhimo-himo lang nga halimbawa: Nag-type si Rogelio sang will nga apat ka pahina. Nagpirma sia sa ulihi kag sa wala nga margin sang pahina isa tubtob tatlo, kag ang tatlo ka witness nagpirma man sing amo sa iya atubangan kag sa atubangan sang isa kag isa. Ang mga pahina may numero nga "Page One of Four" kag pasunod, ang attestation clause nagasiling nga apat ka pahina ang will kag ginpirmahan ini sang mga witness, kag gin-acknowledge nila tanan ang will sa atubangan sang notary public. Kon ang mga witness nagpirma lang sa margin kag indi sa attestation clause, mahimo balibaran ang probate sang will.

Para sa bug-os nga checklist, basaha ang Notarial will requirements.

Para sa kabilugan nga paathag, basaha ang wills kag probate sa Pilipinas.