Article 203 sang Family Code: San-o mahimo pangayuon ang support
Status: May bisa pa
Ano ang ginasiling sang Article 203?
Ang opisyal nga teksto sang kasuguan yara sa English.
The obligation to give support shall be demandable from the time the person who has a right to receive the same needs it for maintenance, but it shall not be paid except from the date of judicial or extra-judicial demand.
Support pendente lite may be claimed in accordance with the Rules of Court.
Payment shall be made within the first five days of each corresponding month or when the recipient dies, his heirs shall not be obliged to return what he has received in advance.
Ano ang buot silingon sini sa simple nga tinaga?
Suno sa Article 203 sang Family Code, ara na ang kinamatarong sa support halin sa tion nga ginakinahanglan ini sang tawo. Pero ang support ginabayad lang halin sa petsa sang judicial ukon extrajudicial demand. Kon due na, ginabayad ini sa sulod sang una nga lima ka adlaw sang kada bulan. Ang support samtang ginabista ang kaso mahimo pangayuon suno sa Rules of Court.
Sa simple nga pulong: nagasugod ang obligasyon sa kinahanglanon, pero ang ihap sang bayad nagasugod lang sa adlaw nga may nangayo sini, sa korte ukon sa gwa sang korte. Ang mga bulan antes sang bisan ano nga demand, kasagaran, indi na mabawi.
Paano ini nagaobra sa matuod nga kabuhi?
Si Carla: sulat sa March, kaso sa August
Nagsulat si Carla kay Jun sang March nga nagapangayo sang support para sa ila anak nga babayi, kag gintipigan niya ang pamatuod nga nabaton ni Jun ang sulat. Nagpasaka sia sang kaso sang August. Suno sa Article 203, ang support ginaihap halin sa extrajudicial demand sang March, indi lang halin sang August.
Si Tina: wala nangayo sa sulod sang tatlo ka tuig
Gindaku ni Tina ang iya anak nga lalaki nga isahanon sa sulod sang tatlo ka tuig nga wala nangayo bisan ano sa amay. Dayon nagpasaka sia sang kaso. Suno sa Article 203, ang support ginabayad halin sa petsa sang iya demand. Ang tatlo ka tuig antes sini kasagaran indi sakop, bisan ara na ang kinahanglanon.
Ang petsa sang bayad
Ginsugo sang korte si Ramon nga magbayad sang binulan nga support. Suno sa Article 203, ang bayad sang kada bulan due sa sulod sang una nga lima ka adlaw sina nga bulan.
Ini mga ginhimo-himo lang nga halimbawa para ipakita kon paano nagaobra ang rule. Indi ini laygay para sa bisan ano nga matuod nga kaso.
Ano ang buot silingon sini sa praktis?
- Importante ang petsa sang una nga demand, gani maayo nga tipigan ang demand kag ang pamatuod nga nabaton ini.
- Ang kantidad ginatalana sang Article 201: suno sa ikasarang sang nagahatag kag sa kinahanglanon sang nagabaton. Kon ano ang sakop sini, ara sa Article 194.
- Kon sin-o ang may utang nga support kag kay sin-o, ara sa Article 195.
- Ang kinamatarong sa support, kag ang nabaton bilang support, indi mahimo kuhaon paagi sa attachment ukon execution (Article 205).
- Para sa pagpasaka sang kaso sang support kag kon diin makakuha sang bulig legal, tan-awa ang pila ang child support? kag mangita sang bulig legal.
Ano ang siling sang Article 203?
The obligation to give support shall be demandable from the time the person who has a right to receive the same needs it for maintenance, but it shall not be paid except from the date of judicial or extra-judicial demand.
Support pendente lite may be claimed in accordance with the Rules of Court.
Payment shall be made within the first five days of each corresponding month or when the recipient dies, his heirs shall not be obliged to return what he has received in advance.
Ano ang judicial ukon extrajudicial demand?
- Judicial demand: pagpangayo nga ginhimo sa korte, pareho sang pagpasaka sang kaso para sa support.
- Extrajudicial demand: pagpangayo nga ginhimo sa gwa sang korte, pareho sang sulat nga nagapangayo sa tawo nga may obligasyon nga maghatag sang support.
Pareho ang epekto nga ginahatag sang article sa duha: ang bayad ginaihap halin sa petsa sang demand. Ang sinulat nga demand, upod ang pamatuod nga nabaton ini, mas mahapos pamatud-an sa ulihi sang sa pagpangayo nga hambal lang.
Ano ang support pendente lite?
Ang "pendente lite" buot silingon "samtang ginabista pa ang kaso". Mahimo magsugo ang korte sang temporaryo nga support antes ini magdesisyon sa kaso. Sa Lim-Lua v. Lua (2013), ginpaathag sang Supreme Court nga temporaryo ang support pendente lite, gani indi na kinahanglan nga bug-os nga usisaon sang korte ang merito sang kaso antes ini magdesisyon sini. Sa sina nga kaso, nagsugo ang Court of Appeals sang binulan nga support pendente lite nga ginabayad sa sulod sang una nga lima ka adlaw sang kada bulan, kag gin-ihap ang wala nabayran nga support halin sang September 2003, ang bulan nga nagpasaka ang asawa sang iya kaso para sa declaration of nullity of marriage.
Masami nga pamangkot
Halin san-o ginabayad ang child support?
Siling sang Article 203 nga mahimo pangayuon ang support halin sa tion nga ginakinahanglan ini sang may kinamatarong, pero ginabayad lang ini halin sa petsa sang judicial ukon extrajudicial demand. Ang demand (pagpangayo) amo ang sugod sang bayad.
Ano ang extrajudicial demand?
Pagpangayo nga ginhimo sa gwa sang korte, halimbawa sulat nga nagapangayo sa tawo nga may obligasyon nga maghatag sang support. Ang judicial demand amo ang ginhimo sa korte, pareho sang pagpasaka sang kaso para sa support.
Mahimo bala ako mangayo sang support para sa mga tuig antes ako nangayo?
Suno sa Article 203, wala ginabayad ang support para sa tion antes sang judicial ukon extrajudicial demand, bisan ara na ang kinahanglanon. Amo ini kon ngaa importante ang petsa sang una nga demand.
San-o dapat bayaran ang support kada bulan?
Siling sang Article 203 nga ang bayad dapat himuon sa sulod sang una nga lima ka adlaw sang kada bulan.
Ano ang matabo sa abanse nga bayad kon mapatay ang nagabaton?
Siling sang Article 203 nga ang mga manunubli sang nagabaton indi obligado nga ibalik ang iya nabaton nga abanse.
Mahimo bala mangayo sang support samtang ginabista pa ang kaso?
Huo. Siling sang Article 203 nga ang support pendente lite (samtang ginabista pa ang kaso) mahimo pangayuon suno sa Rules of Court.
Kinaandan nga kasayuran lang ini, indi legal nga laygay. Para sa imo kaso, pamangkot sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) ukon sa ahensya.
Nakabulig bala ini nga page?