Fujiki v. Marinay (2013): Pannakabigbig ti Foreign Judgment iti Kasar

Ni Minoru Fujiki, maysa a Japanese citizen, ket nakikasar ken ni Maria Paz Marinay, maysa a Filipina, iti Pilipinas idi January 2004. Saan nga inawat dagiti nagannak ni Fujiki ti kasar, isu a saanna a naitugot ni Marinay idiay Japan, a pagnanaedanna. Napukaw ti komunikasionda.

Idi 2008, nasabat ni Marinay ti sabali a Japanese, ni Shinichi Maekara. Uray saan a na-dissolve (saan a nalpas) ti umuna a kasarna, nakikasar ken ni Maekara idiay Quezon City idi May 2008. Intugot ni Maekara isuna idiay Japan. Idi agangay, pinanawanna ni Maekara, a kunana a inabusona isuna, ket nakisarita manen ken ni Fujiki.

Idi 2010, babaen ti tulong ni Fujiki, nakaala ni Marinay iti judgment manipud iti family court idiay Japan a nangideklara a void ti kasarda ni Maekara gapu iti bigamy. Idi January 2011, nangipila ni Fujiki iti petition iti Regional Trial Court ti Quezon City para iti judicial recognition (pannakabigbig ti korte) iti dayta a judgment ti Japan. Kiniddawna iti korte a bigbigenna ti judgment, ideklarana a void ti maikadua a kasar, ken ibilinna iti civil registrar ti Quezon City nga i-annotate ti judgment iti marriage certificate da Marinay ken Maekara ken ipatulodna ti annotation iti National Statistics Office.

Sumagmamano nga aldaw kalpasan ti panangipila, imbasura ti trial court ti petition iti bukodna a panagkeddeng. Inusarna ti A.M. No. 02-11-10-SC, ti paglintegan ti Supreme Court iti panangideklara a void ti kasar ken panang-annul kadagiti voidable a kasar. Kuna dayta a paglintegan a ti laeng asawa a lalaki wenno asawa a babai ti mabalin nga agipila iti petition a mangideklara a void ti kasar, ket nakita ti trial court ni Fujiki kas maikatlo a tao iti maikadua a kasar. Inadawna met ti paglintegan maipapan iti venue. Napan ni Fujiki a direkta iti Supreme Court gapu iti pure question of law (saludsod iti linteg laeng). Immanamong kenkuana ti Solicitor General.

Tallo a saludsod ti inkeddeng. Agaplay kadi ti A.M. No. 02-11-10-SC iti petition a mangbigbig iti foreign judgment? Mabalin kadi nga agipila ti asawa iti immuna a kasar iti petition a mangbigbig iti foreign judgment a nangideklara a void ti bigamous a simmaruno a kasar? Mabalin kadi a bigbigen ti korte ti foreign judgment iti Rule 108 proceeding a mangkorehir iti civil registry?

Inaprobaran ti Supreme Court ti petition. Binaliktadna ken inwaksina dagiti order ti trial court, ket imbilinna iti trial court nga isublina ti petition ni Fujiki tapno agtuloy ti kaso.

• Saan nga agaplay ti A.M. No. 02-11-10-SC. Inkeddeng ti Korte a saan nga agaplay dayta a paglintegan iti petition a mangbigbig iti foreign judgment maipapan iti status ti kasar no ti maysa a partido ket foreign citizen. No usaren dayta, kayatna a sawen a madengngeg manen ti intero a kaso, a mangdadael iti panggep ti panangbigbig kadagiti foreign judgment.
• Pammaneknek iti judgment kas fact. Paneknekan laeng ti petitioner ti foreign judgment kas fact babaen ti Rules of Court. Babaen dagiti paglintegan idi 2013, kayat a sawen daytoy ti official publication, wenno kopia a pinatalged ti opisial nga agtengngel iti dayta. Para iti judgment a naidulin iti sabali a pagilian, ti certificate ket mabalin nga aggapu iti Philippine diplomatic or consular officer iti dayta a pagilian.
• Limitado a panangkita. Saan nga ulit a kitaen dagiti korte ti Pilipinas ti merits (linaon) ti kaso iti sabali a pagilian. Kitaenda laeng no maikontra ti judgment iti public policy ti Pilipinas, ken no mabalin nga iwaksi gapu iti want of jurisdiction, want of notice, collusion, fraud, wenno nalawag a biddut iti linteg wenno fact. Ditoy, ti panangideklara a void ti bigamous a kasar ket maitunos iti linteg ti Pilipinas, ta ti Article 35(4) ti Family Code ket mangaramid a void manipud pay idi rugi kadagiti bigamous a kasar.
• Rule 108 ti umiso a proceeding. Ti recognition ket mabalin nga aramiden babaen ti petition iti sidong ti Rule 108 ti Rules of Court a mangikkat wenno mangkorehir kadagiti entry iti civil registry, nga ipila ti uray siasino nga addaan iti interes iti entry.
• Mabalin nga agipila ti umuna nga asawa. Binasa ti Korte dagiti sao a "the husband or the wife" iti dayta a paglintegan kas ti asawa a lalaki wenno asawa a babai iti kasar nga agtultuloy pay laeng. Dagiti partido iti bigamous a kasar ket saan nga agassawa babaen ti linteg. Adda personal nga interes ni Fujiki iti bukodna a kasar ken kadagiti property relation-na, isu a mabalin nga agidarum.
• Awan ti shortcut a mangpasardeng iti kasar. Pinakdaaran ti Korte a ti petition a mangkorehir iti civil registry ket saan a mabalin a sukatan ti direkta a kaso iti korte a mangideklara a void ti kasar. Kas kinunana, "a Filipino citizen cannot dissolve his marriage by the mere expedient of changing his entry of marriage in the civil registry." Sabali ti recognition ti foreign judgment, ta nadengngeg ken naikeddengen ti kaso iti sabali a pagilian.
• Krimen latta ti bigamy. Ti panangbigbig iti foreign judgment ket saanna a pasardengen ti prosecution para iti bigamy babaen ti Article 349 ti Revised Penal Code.

Inlawlawag met ti Korte ti pakainaigan daytoy iti maikadua a paragraph ti Article 26 ti Family Code. Ipalubos dayta nga artikulo iti Filipino nga asawa ti agasawa manen no ti valid a divorce iti sabali a pagilian ket nangted iti wayawaya iti foreign nga asawa a makiasawa manen. Kinuna ti Korte nga agaplay met dayta a prinsipio no ti foreign judgment ket nangideklara a void ti kasar ti Filipino ken foreign citizen gapu iti bigamy: no awan ti recognition, mabalin nga agasawa manen ti foreign nga asawa ngem saan a mabalin ti Filipino.

Ti foreign judgment maipapan iti status ti kasar a pakairamanan ti foreign citizen ket mabigbig iti Pilipinas babaen ti panangpaneknek iti judgment kas fact, ket mabalin nga aramiden daytoy iti Rule 108 proceeding a mangkorehir iti civil registry; saan nga agaplay ti A.M. No. 02-11-10-SC, ken ti asawa iti immuna a kasar nga agtultuloy pay laeng ket mabalin nga agipila tapno mabigbig ti foreign judgment a nangideklara a void ti bigamous a simmaruno a kasar.

Adu a Filipino ti makiasawa kadagiti foreigner wenno agnanaed iti sabali a pagilian, ket dadduma a ma-dissolve wenno maideklara a void dagiti kasarda babaen dagiti korte iti sabali a pagilian. Patalgeden ti Fujiki nga awan ti automatiko nga epekto dayta a judgment kadagiti rekord ti Pilipinas. Masapul nga umuna a bigbigen dayta ti korte ti Pilipinas, sa mabalin a ma-annotate wenno maikkat ti entry iti civil registry. Agpannuray ti desision iti dua a immuna a kaso maipapan iti divorce, ti Republic v. Orbecido ken ti Corpuz v. Sto. Tomas. Kitaen met ti valid kadi iti Pilipinas ti divorce iti sabali a pagilian.

Basaen ti intero a teksto iti Supreme Court E-Library (link iti sources iti baba). Pangkaaduan nga impormasion laeng daytoy a panid; para iti espesipiko a kasasaad, kitaen ti sadino ti pakasarakan iti tulong legal.