Pag-revoke sang Donation: Mga Rason kag Deadline
San-o ma-revoke ang donation (Civil Code Arts. 760 tubtob 769): bag-o nga anak, wala gintuman nga condition, ingratitude; 4-year kag 1-year deadline.
| Rason | Sin-o ang mahimo magpasaka | Deadline sa Code | Ano ang matabo sa pagkabutang kag fruits | Ginhalinan |
|---|---|---|---|---|
| Ang donor nga wala sing anak sang una nagkaanak sang ulihi ("legitimate or legitimated or illegitimate children, even though they be posthumous") | Ang donor. Indi mahimo i-renounce ang aksyon kag, kon mapatay ang donor, ginapasa ini sa iya legitimate kag illegitimate nga mga anak kag kaliwat (Article 763) | Apat ka tuig "from the birth of the first child, or from his legitimation, recognition or adoption, or from the judicial declaration of filiation" (Article 763): halin sa pagkatawo sang una nga anak, ukon sa iya legitimation, pagkilala ukon adoption, ukon sa judicial declaration of filiation | Ang donation ginarevoke ukon ginapanubo lang "insofar as it exceeds the portion that may be freely disposed of by will" (Article 761): ang sobra lang sa bahin nga mahimo ihatag sing hilway sang donor paagi sa will. Ginabalik ang pagkabutang, ukon ang iya bili kon nabaligya na (Article 762). Ang fruits ginabalik lang halin sa pagpasaka sang complaint (Article 768) | Civil Code of the Philippines, Articles 760(1), 761, 762, 763 and 768, Supreme Court E-Library |
| Ang anak nga ginhunahuna sang donor nga patay na "should turn out to be living" (buhi gali) | Pareho sa row sa ibabaw | Apat ka tuig "from the time information was received regarding the existence of the child believed dead" (Article 763): halin nga nahibaluan nga buhi gali ang bata | Pareho sa row sa ibabaw | Civil Code of the Philippines, Articles 760(2) and 763, Supreme Court E-Library |
| Ang donor "should subsequently adopt a minor child" (nag-adopt sang ulihi sang menor de edad nga bata) | Pareho sa row sa ibabaw | Apat ka tuig halin sa adoption (Article 763) | Pareho sa row sa ibabaw | Civil Code of the Philippines, Articles 760(3) and 763, Supreme Court E-Library |
| Ang donee "fails to comply with any of the conditions" nga ginpatuman sang donor (wala nagtuman sang bisan isa sa mga condition) | Ang donor. Ang aksyon "may be transmitted to the heirs of the donor, and may be exercised against the donee’s heirs" (Article 764): mahimo ini mapasa sa mga manunubli sang donor kag mahimo gamiton kontra sa mga manunubli sang donee | Ang aksyon nagaprescribe pagkatapos sang "four years from the noncompliance with the condition" (Article 764): apat ka tuig halin nga wala gintuman ang condition. Pero tan-awa ang duha ka ruling sa idalom para sa donation nga may burden kag sa deed nga may automatic revocation clause | Ang pagkabutang nagabalik sa donor. Void ang mga baligya kag mortgage nga ginhimo sang donee, suno sa limit para sa third persons nga gintalana sang Mortgage Law kag sang Land Registration laws (Article 764). Ginabalik man sang donee ang fruits nga nabaton niya pagkatapos nga wala niya gintuman ang condition (Article 768) | Civil Code of the Philippines, Articles 764 and 768, Supreme Court E-Library |
| Ingratitude: ang donee nakahimo sang "some offense against the person, the honor or the property of the donor, or of his wife or children under his parental authority" (kasal-anan kontra sa lawas, dungog ukon pagkabutang sang donor, ukon sang iya asawa ukon mga anak nga sakop sang iya parental authority) | Ang donor ("at the instance of the donor", Article 765). Indi mahimo i-renounce antes pa ang kinamatarong (Article 769) | Ang aksyon nagaprescribe "within one year, to be counted from the time the donor had knowledge of the fact and it was possible for him to bring the action" (Article 769): sa sulod sang isa ka tuig halin nga nahibaluan sang donor ang natabo kag mahimo na siya magpasaka sang kaso | Valid gihapon ang mga baligya kag mortgage nga ginhimo antes ginlista ang complaint sa Registry of Property; void ang mga ulihi (Article 766). Mahimo singilon sang donor sa donee ang bili sang indi na mabawi, nga ginatalana "as of the time of the donation" (suno sa bili sang tion sang donation) (Article 767). Ang fruits ginabalik lang halin sa pagpasaka sang complaint (Article 768) | Civil Code of the Philippines, Articles 765(1), 766, 767, 768 and 769, Supreme Court E-Library |
| Ingratitude: ang donee "imputes to the donor any criminal offense, or any act involving moral turpitude, even though he should prove it" (nagbutang sa donor sang krimen ukon buhat nga may moral turpitude, bisan mapamatud-an pa niya), luwas kon ginhimo ini kontra sa donee, sa iya asawa ukon mga anak nga sakop sang iya authority | Pareho sa row sa ibabaw | Pareho sa row sa ibabaw | Pareho sa row sa ibabaw | Civil Code of the Philippines, Articles 765(2) and 769, Supreme Court E-Library |
| Ingratitude: ang donee "unduly refuses him support when the donee is legally or morally bound to give support to the donor" (wala sing rason nga nagbalibad sa paghatag sang support sa donor bisan obligado siya suno sa law ukon sa moral) | Pareho sa row sa ibabaw | Pareho sa row sa ibabaw | Pareho sa row sa ibabaw | Civil Code of the Philippines, Articles 765(3) and 769, Supreme Court E-Library |
| Donation nga may burden (onerous donation) kag condition nga wala gintuman | Ginatratar ini sang Court bilang kontrata | Sa Secretary of Education v. Heirs of Rufino Dulay, Sr. (2006), ginsiling sang Court nga "a donation with an onerous cause is essentially a contract and is thus governed by the rules on contract". Nag-uyon ini sa Court of Appeals nga indi gamiton ang apat ka tuig nga period sang Article 764 kag gingamit ang napulo ka tuig nga period sang Article 1144 para sa nakasulat nga kontrata, nga ginaisip halin sa katapusan sang tion nga dapat magtuman ang donee | Gindesisyunan suno sa mga rule sa kontrata, indi suno sa Article 764 | Secretary of Education v. Heirs of Rufino Dulay, Sr., G.R. No. 164748, January 27, 2006, Supreme Court E-Library |
| Deed nga nagasiling nga automatic nga ma-revoke ang donation kon malapas ang condition | Ang donor (pero ang korte gihapon ang magadesisyon kon husto ang revocation) | Camarines Sur Teachers and Employees Association v. Province of Camarines Sur (2019), nga nag-quote sang mga nahauna nga ruling: "the rules on contract and the general rules on prescription should apply, and not Article 764 of the Civil Code" | Kinahanglan magkadto sa korte "in order to determine whether or not the rescission was proper" (para mahibal-an kon husto ang rescission). Mahimo indi itugot sang korte ang revocation "when the unperformed part is insignificant" (kon gamay lang ang bahin nga wala gintuman) | Camarines Sur Teachers and Employees Association, Inc. v. Province of Camarines Sur, G.R. No. 199666, October 7, 2019, Supreme Court E-Library |
| Malain nga buhat sang iban, indi sang donee, ukon kontra sa tawo nga wala ginbanggit sa Article 765 | Wala sing aksyon para sa ingratitude | Indi applicable | Sa Calanasan v. Spouses Dolorito (2013), wala sing revocation tungod sa ingratitude kay ang mga buhat ginhimo sang bana sang donee, indi sang donee mismo, kag kontra sa utod nga babayi sang donor, indi sa donor. Ginsiling man sang Court nga kon ang donee kinahanglan magbayad sang mortgage sang pagkabutang, onerous ang donation kag indi applicable ang Article 765 sa sina nga bahin | Calanasan v. Spouses Dolorito, G.R. No. 171937, November 25, 2013, Supreme Court E-Library |
Mga nota
- Indi pareho ang apat ka tuig nga deadline sang Article 764 kag ang napulo ka tuig nga period nga gingamit sa Dulay ruling, kag wala nagagamit ang Court sang isa lang ka rule para sa tanan nga donation. Kon ano ang gamiton nagadepende sa deed (simple nga condition, burden, ukon automatic revocation clause) kag sa mga natabo. Ang abogado makabasa sang deed kag makasiling kon diin nga rule ang nagakaigo.
- Ginbanggit man sang Article 768 ang donation nga "reduced because it is inofficious", buot silingon, donation nga nagasulod sa legitime sang mga compulsory heir. Ina nga rason nagasunod sa iban nga article sang Code kag wala ginlakip sa sini nga table. Tan-awa ang Mga bahin sang legitime.
- Wala diri ginlakip kon sin-o ang mahimo magpadayon sang kaso parte sa ingratitude pagkatapos mapatay ang donor. Ang ginasiling lang sang Article 769 amo nga indi mahimo i-renounce antes pa ang kinamatarong sang donor.
- Ginhimo-himo nga halimbawa: Si Rosa nag-donate sang lote sa iya hinablos sa condition nga magpatindog siya sang kapilya sa sina nga lote, pero wala gid niya ginhimo. Suno sa Article 764, ang aksyon para i-revoke nagaprescribe sa apat ka tuig halin nga wala niya gintuman. Kon ang deed naghimo sang donation nga onerous, ukon nagsiling nga automatic ini nga ma-revoke, ang mga ruling sa ibabaw nagatudlo sa mga rule sa kontrata.
- Ginhimo-himo nga halimbawa: Si Ben, nga wala sing anak, nag-donate sang balay sa iya hinablos nga babayi. Pagkaligad sang duha ka tuig, natawo ang iya una nga anak. May apat ka tuig si Ben halin sa pagkatawo para mangayo sa korte nga i-revoke ukon panubuon ang donation, pero para lang sa bahin nga sobra sa mahimo niya ihatag sing hilway paagi sa will.
- Tan-awa man: Article 765, Mahimo bala i-revoke ang donation?, Kinahanglan bala sang deed ang donation sang duta?, Donation vs sale sa mga anak, Prescription sang civil actions. Para sa bulig sa kaso, tan-awa ang Libre nga legal nga bulig.
Kinaandan nga kasayuran lang ini, indi legal nga laygay. Para sa imo kaso, pamangkot sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) ukon sa ahensya.
Nakabulig bala ini nga page?