OFW nga Illegally Dismissed: Sweldo para sa Nabilin nga Kontrata

Ang rule yara sa Section 10 sang Republic Act No. 8042, ang Migrant Workers and Overseas Filipinos Act of 1995, nga ginbag-o sang Republic Act No. 10022 sang 2010. Ginkutlo sang Supreme Court ang ginbag-o nga section sa Aldovino v. Gold and Green Manpower (2019). Sa simple nga pulong, amo ini ang ginasiling sini:

• Kon gintapos ang obra sa abroad nga wala sang just, valid ukon authorized cause, ukon may kaltas sa sweldo sang mamumugon nga wala gintugot, makuha sang mamumugon ang bug-os nga refund sang placement fee kag sang mga kaltas upod ang interest nga 12% kada tuig (suno sa ginkutlo sang 2019; wala na-check ang mas bag-o nga pagbag-o), dugang ang sweldo para sa nabilin nga bahin sang kontrata.
• Dayon nagadugang ang teksto sang "or for three (3) months for every year of the unexpired term, whichever is less". Wala na sang bili ina nga probisyon (tan-awa sa idalom).
• Ang Labor Arbiters sang National Labor Relations Commission (NLRC) may original kag exclusive jurisdiction sa mga claim sang mga mamumugon nga gin-deploy sa abroad, upod ang claims para sa damages.
• Ang sabat sang foreign principal ukon employer kag sang recruitment ukon placement agency joint and several, buot silingon puede singgilon ang bisan sin-o sa ila sa bug-os nga kantidad, kag kon kompanya ang agency, may sabat man upod sini ang iya corporate officers kag directors.

Ginbasa namon ini nga section suno lang sa ginkutlo sa mga desisyon sang Supreme Court. Wala namon ginbasa ang Republic Act No. 8042 nga ginbag-o pa pagkatapos sang 2010, ukon ang Republic Act No. 11641, ang layi parte sa Department of Migrant Workers (DMW). I-check ang subong nga teksto antes magsandig sa bisan ano nga detalye labaw sa ginhukom sang Korte.

Serrano v. Gallant Maritime Services (2009). Ang isa ka seaman may siyam ka bulan kag 23 ka adlaw pa nga nabilin sa iya kontrata sang siya illegally dismissed. Gamit ang probisyon, 3 ka bulan lang nga sweldo ang ginhatag sa iya sang mga nauna nga tribunal. Gindeklarar sang Supreme Court nga unconstitutional ang probisyon "or for three months for every year of the unexpired term, whichever is less" kag ginhatag sa iya ang sweldo para sa bug-os nga nabilin nga tion.

Republic Act No. 10022 (2010). Sang 2010, ginbag-o sang Kongreso ang Section 10 kag ginpabilin ang pareho nga probisyon sa Section 7 sang bag-o nga layi.

Sameer Overseas Placement Agency v. Cabiles (2014). Ginbasura liwat sang Korte ang probisyon. Siling sini: "A law or provision of law that was already declared unconstitutional remains as such unless circumstances have so changed as to warrant a reverse conclusion." Buot silingon, ang layi nga gindeklarar na nga unconstitutional nagapabilin nga amo sina luwas kon nagbag-o gid ang kahimtangan. Ang probisyon sa Section 7 sang Republic Act No. 10022 gindeklarar nga unconstitutional kag "null and void". Tan-awa ang paathag sang kaso nga Sameer Overseas Placement Agency v. Cabiles.

Aldovino (2019). Gin-apply liwat sang Korte ang Sameer sa mga mamumugon sa pabrika sa Taiwan kag ginhatag ang ila sweldo para sa matuod nga nabilin nga bahin sang ila kontrata.

Nagpirma si Joy Cabiles sang isa ka tuig nga kontrata para sa quality control nga obra sa Taiwan. Gin-deploy siya sang June 26, 1997, kag ginsugiran sang July 14, 1997, kubos sa 3 ka semana pagkatapos, nga terminated na siya. Ginpauli siya sa amo man nga adlaw. Siling sang iya employer nga indi siya maayo mag-obra, pero wala sang nakita nga ebidensya ang Korte, kag wala sang notice ukon hearing antes siya gin-dismiss. Tungod kay wala sang pamatuod sang just cause, illegal ang dismissal. Tungod kay isa ka tuig ang iya kontrata, ginhukom sang Korte nga may kinamatarong siya sa iya sweldo halin July 15, 1997 tubtob June 25, 1998, ang bug-os nga nabilin nga tion, indi lang 3 ka bulan. Ang award sa sweldo may 6% nga interest kada tuig halin sang nangin final ang judgment.

Sa Sameer (2014), 12% kada tuig ang gin-apply sang Korte. Ginpaathag sini nga ang 6% nga legal interest rate nga gintakda sang Bangko Sentral ng Pilipinas wala nagbag-o sang 12% nga rate nga gintakda sang layi para sa refund sang placement fee, kay "Bangko Sentral ng Pilipinas circulars cannot repeal Republic Act No. 8042". Sa Aldovino, ginmando sang Korte ang refund sang placement fees sang mga mamumugon upod ang 12% nga interest, kag 6% nga interest sa nabilin sang money award halin sang nangin final tubtob mabayaran.

Wala namon nakumpirma sa opisyal nga teksto kon gin-ilisan ini nga mga rate sang mas bag-o nga mga layi. Pamangkota ang DMW ukon ang NLRC parte sa subong nga rules.

Huo, nagadepende sa mga detalye. Sa Aldovino, ang mga mamumugon gin-dismiss paagi lang sa ginhambal, nga wala sang notice kag wala sang valid nga rason. Ginhatag sang Korte, para sa kada mamumugon, ang moral damages nga ₱50,000, exemplary damages nga ₱25,000 kag attorney's fees nga 10% sang award. Ini nga mga kantidad gintakda para sa sina nga kaso. Tan-awa ang Illegally dismissed: ano ang makuha mo?

Ang mga mamumugon sa Aldovino nagpirma man sang compromise agreement sa Taiwan pagkatapos gid sila ginpahalin. Siling sang Korte nga wala ini nagpugong sa ila kaso, kay ang tuyo lang sini amo ang pagbayad sang wala nabayaran nga sweldo kag overtime, kag ginpirmahan nila ini "out of dire necessity", ukon tungod sa grabe nga kinahanglanon. Gindugang sini nga wala sang epekto ang blanket waivers nga nagapalibre sa employer sa tanan nga reklamo sang iya mga empleyado.

Ini mga hinimo-himo lang nga halimbawa para ipakita kon paano nagaobra ang mga rules. Indi ini laygay para sa bisan ano nga matuod nga kaso.

Si Marites nagpirma sang duha ka tuig nga kontrata bilang caregiver sa abroad. Pagkatapos sang walo ka bulan, ginpauli siya sang iya employer nga wala sang bisan ano nga valid nga rason. Kon makita sang Labor Arbiter nga illegally dismissed siya, puede niya ma-claim ang iya sweldo para sa nabilin nga 16 ka bulan, indi lang 3 ka bulan nga sweldo kada tuig nga nabilin, dugang ang refund sang iya placement fee. Sa Sameer kag Aldovino, ginmando sang Korte ang amo sina nga refund upod ang 12% nga interest; wala na-check kon ginagamit pa ina nga rate subong.

Si Ramon, isa ka seaman, may lima ka bulan pa nga nabilin sa iya kontrata sang ginpahalin siya nga wala sang valid nga rason. Kon makita nga illegal ang dismissal, suno sa Serrano kag Sameer puede niya ma-claim ang sweldo para sa tanan nga lima ka bulan, indi ang may limitasyon nga kantidad.

Si Ella ginpapirma sang "settlement" sa opisina sang employer sa abroad sa adlaw nga gin-fire siya, nga nagabaton lang sang iya wala nabayaran nga sweldo kag nagabiya sang tanan nga iban pa nga claim. Suno sa Aldovino, ang papel nga ginpirmahan tungod sa kinahanglanon kag nagasakop lang sang wala nabayaran nga sweldo mahimo indi makapugong sa iya nga magpasaka sang kaso sang illegal dismissal diri sa aton.

• Itago ang imo kontrata, payslip, mga mensahe kag bisan ano nga termination letter ukon "settlement".
• I-check ang status sang imo recruitment agency sa listahan sang DMW: tan-awa ang paano mag-check sang agency kag ang listahan sang mga agency sang DMW.
• Pamangkota ang DMW ukon ang NLRC kon diin kag paano mag-file, kag tubtob san-o.

Ang mga kaso sang OFW may kaangtanan sa kontrata, foreign employer, mga agency kag dalagko nga kantidad, gani magpakig-istorya sa abogado antes magpirma sang bisan ano nga settlement ukon magpasaka sang kaso. Kon wala ka ikasarang sa abogado, tan-awa ang Libre nga bulig legal sa Pilipinas para sa Public Attorney's Office (PAO) kag iban pa nga kapilian.