Acts of Lasciviousness: Kahulugan at Parusa

Isang pangungusap lang ang buong article:

Sa madaling salita: parurusahan ng prision correccional ang sinumang gumawa ng malaswang gawain sa ibang tao, lalaki man o babae, sa alinmang sitwasyong binanggit sa naunang article.

Ang "preceding article" ay ang Article 335 tungkol sa rape. Ni-repeal ito ng Republic Act No. 8353 (1997), at inilipat ang mga patakaran sa rape sa Articles 266-A hanggang 266-D. Kaya ngayon, ang mga sitwasyon ay kinukuha sa paraan ng pagbasa ng Supreme Court sa Article 336.

Sa People v. Tulagan (2019), inilista ng Supreme Court, En Banc, ang mga elements:

1. Gumawa ang nagkasala ng anumang malaswang gawain (act of lasciviousness o lewdness).
2. Ginawa ito sa alinman sa mga sitwasyong ito:
   • gamit ang pwersa o pananakot;
   • habang wala sa katinuan o walang malay ang biktima; o
   • habang wala pang 12 taong gulang ang biktima.
3. Ang biktima ay ibang tao, lalaki man o babae.

Napagpasyahan ang Tulagan bago ang Republic Act No. 11648 (2022), na ginawang labing-anim mula labindalawa ang edad sa statutory rape provision. Ang mga korte ang magpapasya kung babasahin na ngayon ang ikatlong sitwasyon gamit ang bagong edad.

Galing sa Article 27 ang tagal na ito. Ang korte ang magtatakda ng eksaktong sentensya sa loob nito.

Pinoprotektahan ng Republic Act No. 7610 ang mga bata. Pinaparusahan ng Section 5(b) nito ang sexual intercourse o lascivious conduct "with a child exploited in prostitution or subjected to other sexual abuse" (sa batang ginagamit sa prostitusyon o biktima ng ibang sexual abuse). Sa People v. Caoili (2017), sinabi ng Supreme Court na ang mga elements nito ay: ang sexual intercourse o lascivious conduct; ginawa sa batang ginagamit sa prostitusyon o biktima ng ibang sexual abuse; at wala pang 18 taong gulang ang bata.

Nagtakda ang Caoili ng mga guideline kung aling batas at parusa ang gagamitin, at inulit ito ng Tulagan:

Ganito ang sabi ng Tulagan: kapag 18 pataas lang ang biktima saka tinatawag ang krimen na acts of lasciviousness sa ilalim ng Article 336, na may parusang prision correccional.

Kalaunan, binago ng Republic Act No. 11648 (2022) ang proviso ng Section 5(b): kung saan nakasulat dati ang "under twelve (12) years of age", "under sixteen (16) years of age" na ngayon. Ipinapakita ng table ang mga guideline ayon sa pagkakasabi ng Tulagan, bago ang pagbabagong iyon. Nakadepende sa mga susunod na desisyon kung paano gagamitin ng mga korte ang mga edad pagkatapos ng RA 11648.

Sa Tulagan, nagtakda ang Supreme Court ng mga standard na halaga:

Ito ang mga halagang itinakda ng Court sa desisyong iyon. Ang trial court ang nagbibigay ng damages sa bawat kaso.

Sa kaso sa ilalim ng Article 336, prision correccional ang parusa, isang correctional penalty. Ayon sa Article 90, nagpe-prescribe (nawawala na ang karapatang magsampa ng kaso) sa loob ng sampung taon ang mga krimeng may correctional penalty. Iba ang patakaran sa mga kaso sa ilalim ng RA 7610 at hindi ito saklaw dito. Tingnan ang prescription ng mga krimen.

Gawa-gawa lang ang halimbawang ito para ipakita kung paano gumagana ang patakaran. Hindi ito payo para sa anumang totoong kaso.

Si Tess, nasa hustong gulang, ay pinigilan ng katrabaho niya para hindi makapalag, at saka hinipuan nang malaswa labag sa kalooban niya. Ginamitan ng pwersa ang ginawa, at nasa hustong gulang si Tess, kaya Article 336 ang tatamaan, na may parusang prision correccional. Ang korte ang magpapasya, batay sa ebidensya, kung malaswa ang ginawa at kung may ginamit na pwersa.

Kung bata ang naging biktima, papasok ang kaso sa mga patakaran ng RA 7610 sa itaas, na may mas mabigat na parusa.

Puwedeng magreklamo sa pulis o sa prosecutor. Tingnan ang mga gabay sa PNP. Kapag ang nagkasala ay asawa, partner o dating partner ng isang babae, puwede ring tumama ang Republic Act No. 9262: tingnan ang paano mag-file ng VAWC case. Ang mga nakakainis na gawain na hindi malaswa ay puwedeng unjust vexation sa halip.

Kumausap ng abogado sa lalong madaling panahon, lalo na kung bata ang biktima, dahil nagbabago ang parusa at proseso depende kung Article 336 o RA 7610 ang gagamitin. Kailangan din ng akusado ng abogado para sagutin ang kaso. Kung hindi mo kayang magbayad ng abogado, tingnan ang Libreng legal na tulong sa Pilipinas para sa Public Attorney's Office (PAO) at iba pang opsyon.