Masapul Kadi a Suportaran Dagiti Lolo ken Lola Dagiti Apoda?
Napardas a sungbat
Mabalin nga obligaren ti linteg dagiti lolo ken lola a suportaranda dagiti apoda, ngem kalpasan laeng dagiti nagannak. Ibaga ti Family Code nga obligado nga agsinnuporta dagiti ascendants ken descendants, ket iyun-una ti Article 199 dagiti kaasitgan nga ascendants, dagiti nagannak. No saan a makaited ti suporta dagiti nagannak, wenno saan nga umanay ti maitedda, kinuna ti Supreme Court a mapan ti paset ti obligasion kadagiti lolo ken lola iti dua a bangir. Ti gatad ket depende iti kabaelan dagiti lolo ken lola ken iti kasapulan ti ubing.
Siasino ti masapul a mangsuporta iti ubing?
Ilista ti Article 195 dagiti tao a masapul nga agsinnuporta:
Subject to the provisions of the succeeding articles, the following are obliged to support each other to the whole extent set forth in the preceding article: (1) The spouses; (2) Legitimate ascendants and descendants; (3) Parents and their legitimate children and the legitimate and illegitimate children of the latter; (4) Parents and their illegitimate children and the legitimate and illegitimate children of the latter; and
Ti "legitimate ascendants and descendants" iti item 2 ket pakairamanan dagiti lolo, lola ken apo. Ibaga met ti items 3 ken 4 ti "the legitimate and illegitimate children of the latter", kayatna a sawen, dagiti annak dagiti annak.
Siasino ti umuna nga agbayad?
No adu ti obligado, ikeddeng ti Article 199 ti urnos:
Whenever two or more persons are obliged to give support, the liability shall devolve upon the following persons in the order herein provided: (1) The spouse; (2) The descendants in the nearest degree; (3) The ascendants in the nearest degree; and (4) The brothers and sisters.
Mabasa ti urnos manipud iti bangir ti tao a nakasapul iti suporta. Para iti ubing, awan ti asawa ken awan ti descendant, isu nga agaplikar ti item 3: "the ascendants in the nearest degree". Dagiti nagannak ti kaasitgan nga ascendants, isu nga isuda ti umuna. Dagiti lolo ken lola ket maysa a degree nga ad-adayo.
Kaano a mapan ti obligasion kadagiti lolo ken lola?
Inyaplikar ti Supreme Court ti Article 199 iti dua a kaso:
- Lim v. Lim (2009). Saan a makaited dagiti nagannak iti umanay a suporta kadagiti annakda. Kinuna ti Korte a ti obligasion ket "passes on to ascendants not only upon default of the parents", ken no saan a kabaelan dagiti nagannak ti mangted iti umanay a suporta. Ti saan a pannakabael dagiti nagannak ket nangiyalis iti "a portion of their obligation to the ascendants in the nearest degree, both in the paternal... and maternal lines." Liable dagiti lolo ken lola a mangsuporta kadagiti apo laeng, saan a ti ina dagiti ubbing.
- Mangonon v. Court of Appeals (2006). Nakita a saan a kabaelan dagiti nagannak ti kambal ti agbayad iti panagkolehio dagiti kambal. Kinuna ti Korte a ti lolo dagitoy, "as the next immediate relative", ket naited ti obligasion a mangted iti suporta kadagiti apona a babbai "in default of their parents" iti sidong ti Article 199, ket insublina ti kaso iti trial court tapno ikeddengna ti gatad.
Isu a saan nga umuna dagiti lolo ken lola, ngem mabalin a maibilin kadakuada ti mangted iti suporta no saan a makaited wenno saan nga umanay ti maited dagiti nagannak.
Kasano a mabingay ti gastos?
Kadagiti adu nga obligado iti isu met laeng a level, segun iti kabaelan ti tunggal maysa:
When the obligation to give support falls upon two or more persons, the payment of the same shall be divided between them in proportion to the resources of each.
No adda nadagdagus a kasapulan, ipalubos ti Article 200 nga ibilin ti hukom iti maysa laeng kadakuada ti mangted iti suporta iti agdama, nga addaan iti karbengan a singiren iti kamaudianan ti paset dagiti sabali. Ti mismo a gatad ket sumurot iti Article 201: segun iti kabaelan ti mangmangted ken iti kasapulan ti umaw-awat. Sakupen ti suporta ti taraon, pagnaedan, kawes, panagpaagas, panagadal ken transportasion (Article 194).
Mabalin kadi nga alaen dagiti lolo ken lola ti ubing imbes nga agbayad?
Ited ti linteg dayta a pagpilian, ngem adda beddengna:
The person obliged to give support shall have the option to fulfill the obligation either by paying the allowance fixed, or by receiving and maintaining in the family dwelling the person who has a right to receive support. The latter alternative cannot be availed of in case there is a moral or legal obstacle thereto.
Iti Mangonon, kinuna ti Korte a saan a mabalin a piliin ti lolo nga ipan dagiti apona iti balayna, gapu iti gura a naipakita bayat ti kaso.
Kasano ti illegitimate nga apo?
Ibaga ti Article 195(3) ken (4) dagiti nagannak ken dagiti legitimate wenno illegitimate nga annakda, "and the legitimate and illegitimate children of the latter". Dagiti apo iti Lim ken Mangonon ket annak ti anak a lalaki dagiti lolo ken lola, ket awan kadagiti dua a desision ti nangsalaysay iti legitimacy para iti daytoy a panggep. Awan ti desision a nabasa para iti daytoy a panid a mangiyaplikar kadagitoy kadagiti illegitimate nga apo, isu a ti teksto laeng ti ited daytoy a panid.
Manipud kaano a mabalin a dawaten ti suporta?
Iti sidong ti Article 203, mabalin a dawaten ti suporta no kasapulan ngem mabayadan laeng manipud iti petsa ti judicial wenno extrajudicial demand. Napateg ti naisurat a demand nga addaan iti petsa.
Kasano daytoy iti pudno a biag?
Dagitoy ket inaramid laeng a pagarigan tapno maipakita no kasano nga agandar dagiti pagannurotan. Saanda a balakad para iti aniaman a pudno a kaso.
Dagiti annak ni Bea. Bassit unay ti sueldo da Bea ken ti asawana ket saanda a kabaelan ti agbayad iti gastos ti panagadal dagiti annakda. Nasayaat ti sueldo dagiti lolo ken lola iti dua a bangir. Segun iti Lim v. Lim, mabalin nga ibilin ti korte kadagiti lolo ken lola iti dua a bangir ti mangted iti paset ti suporta, segun iti kabaelanda.
Lolo Ramon. Imbilin ti korte ken ni Ramon ti mangted iti suporta iti apona a lalaki. Indiaya ni Ramon nga agnaed laengen ti ubing kenkuana. No awan ti moral wenno legal a lapped, ipalubos daytoy ti Article 204; no adda gura iti nagbaetanda, kas iti Mangonon, mabalin a saan nga ipalubos ti korte daytoy a pagpilian.
Para iti obligasion iti sabali a direksion, kitaem ti Masapul kadi a suportaran dagiti annak dagiti nagannakda?
Kitaem met ti tabla maipapan iti urnos ti suporta.
Kaano a kasapulam ti abogado?
Makisaritaka iti abogado sakbay a dumawat iti suporta kadagiti lolo ken lola iti korte, wenno no lolo wenno lola ka a madawdawatan nga agbayad. Mabalin a kitaen ti abogado no pudno a saan a makaited ti suporta dagiti nagannak, no mano ti kabaelan ti tunggal kabagian, ken no kasano nga isagana ti naisurat a demand. Ti kaso iti nagbaetan dagiti kapamiliaan ket masapul met a mangipakita a nagaramid iti earnest efforts tapno agkappia: kitaem ti panangidarum iti kabagian: ti pagannurotan ti earnest efforts.
No saanmo a kabaelan ti agbayad iti abogado, kitaem ti Libre a legal a tulong iti Pilipinas para iti Public Attorney's Office (PAO) ken dadduma pay a pagpilian.
Ania a probision ti pagbasaran daytoy a sungbat?
Kadawyan a saludsod
Obligado kadi dagiti lolo ken lola a suportaran dagiti apoda iti Pilipinas?
Mabalin. Iraman ti Article 195 ti Family Code dagiti legitimate nga ascendants ken descendants kadagiti obligado nga agsinnuporta. Iti urnos ti Article 199, umuna dagiti ascendants iti kaasitgan a degree, dagiti nagannak; sumaruno kadakuada dagiti lolo ken lola.
Kaano a masapul nga agbayad dagiti lolo ken lola?
No saan a makaited ti suporta dagiti nagannak wenno saan nga umanay ti maitedda. Iti Lim v. Lim (2009), kinuna ti Supreme Court a mapan ti obligasion kadagiti ascendants saan laeng a no saan nga agbayad dagiti nagannak no di ket no saanda a kabaelan ti mangted iti umanay a suporta.
Agbingay kadi iti obligasion dagiti lolo ken lola iti dua a bangir?
Iti Lim v. Lim (2009), kinuna ti Korte a ti saan a pannakabael dagiti nagannak ket nangiyalis iti paset ti obligasionda kadagiti ascendants iti kaasitgan a degree iti bangir ti ama ken iti bangir ti ina, segun iti Article 199.
Masapul kadi a suportaran met dagiti lolo ken lola ti ina ti ubing?
Saan, iti sidong ti Lim v. Lim (2009). Iti dayta a kaso, naikeddeng a liable dagiti lolo ken lola a mangsuporta kadagiti apo laeng, saan a ti manugangda a babai.
Mabalin kadi nga ipili dagiti lolo ken lola nga ipan ti apo iti balayda imbes nga agbayad?
Ited ti Article 204 iti tao a maobligar dayta a pagpilian, malaksid no adda moral wenno legal a lapped. Iti Mangonon v. Court of Appeals (2006), kinuna ti Korte a saan a mausar ti lolo dayta gapu iti gura a naipakita iti kaso.
Masapul kadi a suportaran dagiti lolo ken lola ti illegitimate nga apo?
Ilista ti Article 195(3) ken (4) dagiti nagannak ken dagiti legitimate ken illegitimate nga annakda, ken dagiti legitimate ken illegitimate nga annak dagitoy. Awan ti desision a nabasa para iti daytoy a panid a mangiyaplikar kadagitoy iti illegitimate nga apo, isu a ti teksto laeng ti ibaga daytoy a panid.
Pangkabaruan laeng nga impormasion daytoy, saan a legal a pammagbaga. Para iti kasoyo, agsaludsod iti abogado, iti Public Attorney's Office (PAO) wenno iti ahensia.
Nakatulong kadi daytoy a page?