Mabalin Kadi nga Ikkatennaka gapu ta Agsakitka?
Napardas a sungbat
Ti panagsakit, a mismo, ket saan a legal a rason a pangikkat iti empleado iti Pilipinas. Ipalubos laeng ti Labor Code ti termination gapu iti sakit no ti panagtuloy ti trabaho ket iparit ti linteg wenno makadangran iti bukod a salun-at ti empleado ken iti salun-at dagiti katrabahona. Innayon ti implementing rules a masapul a sertipikaran ti public health authority a ti sakit ket saan a maagasan iti uneg ti innem a bulan. No maipalubos ti termination, masapul a makaawat ti empleado iti separation pay.
Ania ti kuna ti Labor Code maipapan iti sakit?
Ti alagaden ket ti Article 299 [284] ti Labor Code (ti [284] ket ti numerona sakbay ti renumbering idi 2015):
An employer may terminate the services of an employee who has been found to be suffering from any disease and whose continued employment is prohibited by law or is prejudicial to his health as well as to the health of his co-employees: Provided, That he is paid separation pay equivalent to at least one (1) month salary or to one-half (1/2) month salary for every year of service, whichever is greater, a fraction of at least six (6) months being considered as one (1) whole year.
Masapul a "nasarakan" nga addaan sakit ti empleado, ket masapul met a pudno ti maysa kadagitoy:
- ti panagtuloy ti trabaho ket iparit ti linteg; wenno
- ti panagtuloy ti trabaho ket makadangran iti salun-at ti empleado ken iti salun-at dagiti katrabahona.
Kasapulan kadi ti employer ti medical certificate?
Wen, segun iti implementing rules. Kuna ti Omnibus Rules Implementing the Labor Code, iti 1989 a teksto iti Supreme Court E-Library (Book VI, Section 8), a ti employer ket "shall not terminate his employment unless there is a certification by competent public health authority" a ti sakit ket saan a maagasan iti uneg ti innem a bulan uray pay addaan umno a panangagas.
No maagasan ti sakit iti uneg ti innem a bulan, kuna ti rules a dawaten ti employer iti empleado nga ag-leave of absence, ket masapul nga isublina ti empleado iti dati a puestona apaman nga agsubli ti kadawyan a salun-atna.
Isu a segun iti rules, saan a mabalin nga agpannuray laeng ti employer iti bukodna a panagkita wenno iti ababa a sick leave. Kasapulanna ti certificate manipud iti competent public health authority maipapan iti innem a bulan.
Mano ti separation pay?
Saan a kumurang ngem maysa a bulan a sueldo, wenno kagudua a bulan a sueldo iti tunggal tawen a serbisio, no ania ti ad-adu. Ti paset a saan a kumurang ngem innem a bulan ket maibilang a maysa a naan-anay a tawen.
Usarem ti separation pay calculator tapno ma-estimate ti gatad. Ilawlawag ti giya maipapan iti final pay ken separation pay no ania pay ti mabayadan no malpas ti trabaho.
Para iti separation pay iti tunggal rason iti maysa a tabla, kitaem ti separation pay segun iti rason.
Just cause kadi ti sakit?
Saan. Dagiti just cause para iti dismissal ket adda iti [Article 297 [282]](/law/labor-code/article-297): serious misconduct, willful disobedience, gross and habitual neglect, fraud wenno willful breach of trust, krimen a maibusor iti employer wenno iti pamilia ti employer, ken dagiti kaasping a rason. Naibatay dagitoy iti basol ti empleado. Ti sakit ket sabali a rason nga awan ti basol ti empleado, isu nga ibilin ti Article 299 ti separation pay. Kitaem ti Dagiti umiso a rason a pangikkat iti empleado.
Kasano no naikkatka gapu iti sakit nga awan dagitoy a requirements?
No ikkaten ti employer ti regular nga empleado gapu iti sakit a saan a natungpal dagiti kondision ti Article 299, mabalin a masarakan nga illegal ti dismissal. Segun iti [Article 294 [279]](/law/labor-code/article-294), ti empleado a saan a nainkalintegan a naikkat ket addaan kalintegan iti reinstatement ken full backwages. Kitaem ti Illegal a naikkat: ania ti mabalinmo a maala?
Kasano daytoy iti pudno a biag?
Dagitoy ket inaramid laeng a pagarigan tapno maipakita no kasano nga agandar dagiti alagaden. Saanda a balakad para iti aniaman a pudno a kaso.
Ni Nilo, maysa a trabahador iti pabrika idiay Valenzuela, ket saan a simrek iti tallo a lawas gapu iti dengue. Idi nagsubli, imbaga ti superbisorna a naikkaten isuna gapu ta saan a simrek. Segun kadagitoy a pasamak, awan ti mangipakita a ti panagtuloy ti trabahona ket iparit ti linteg wenno makadangran kadagiti katrabahona, ken awan ti naited a certificate maipapan iti innem a bulan a pannakaagas, isu a kasla saan a natungpal dagiti kondision ti Article 299.
Ni Tess, maysa a kusinera iti restawran, ket nadiagnose iti makaakar a sakit a mangaramid a makadangran ti panagtuloy ti trabahona iti bukodna a salun-at ken iti salun-at dagiti katrabahona. Sertipikaran ti competent public health authority a saan dayta a maagasan iti uneg ti innem a bulan uray addaan panangagas. Mabalin nga ikkaten ti employer-na isuna segun iti Article 299, ngem masapul a bayadanna isuna iti separation pay.
Ni Ramil ket addaan dunor iti likudna nga imbaga ti doktorna a maagasan iti uppat a bulan. Segun iti rules, dawaten ti employer-na kenkuana nga ag-leave of absence ket masapul nga awatenna manen isuna no umimbag.
Kaano a kasapulam ti abogado?
Makisaritaka iti abogado no naikkatka bayat ti panagsakitmo wenno apaman kalpasan ti sick leave, no awan ti naipakita a medical certificate manipud iti public health authority, wenno no saanka a nabayadan iti separation pay. Kasapulan met dagiti employer a mangplano a mangikkat gapu iti sakit ti balakad maipapan iti certificate. No saanmo a kabaelan ti agbayad iti abogado, kitaem ti Libre a legal a tulong iti Pilipinas.
Ania a probision ti pagbasaran daytoy a sungbat?
Kadawyan a saludsod
Mabalin kadi nga ikkatennak gapu ta agsakitak iti Pilipinas?
Iti kaso laeng nga ikeddeng ti Article 299 [284] ti Labor Code: addaanka iti sakit, ket ti panagtuloymo iti trabaho ket iparit ti linteg wenno makadangran iti salun-atmo ken iti salun-at dagiti katrabahom. Ti panagsakit a mismo ket saan a rason.
Kasapulan kadi ti employer ti medical certificate tapno ikkatennak gapu iti sakit?
Kuna ti implementing rules (1989 a teksto iti Supreme Court E-Library) a saan a mabalin nga ikkaten ti employer ti empleado malaksid no sertipikaran ti competent public health authority a ti sakit ket saan a maagasan iti uneg ti innem a bulan uray pay addaan umno a panangagas.
Kasano no maagasan ti sakitko iti uneg ti innem a bulan?
Segun iti isu met laeng a rules, dawaten ti employer iti empleado nga ag-leave of absence, ket isublina ti empleado iti dati a puestona no agsubli ti kadawyan a salun-atna.
Mano ti separation pay no maikkatak gapu iti sakit?
Segun iti Article 299, saan a kumurang ngem maysa a bulan a sueldo wenno kagudua a bulan a sueldo iti tunggal tawen a serbisio, no ania ti ad-adu. Ti paset a saan a kumurang ngem innem a bulan ket maibilang a maysa a naan-anay a tawen.
Agpada kadi ti termination gapu iti sakit ken ti pannakaikkat gapu iti just cause?
Saan. Ti sakit ket sabali a rason nga awan ti basol ti empleado, ket ibilin ti Article 299 ti separation pay. Dagiti just cause, kas iti serious misconduct wenno gross neglect, ket adda iti Article 297 [282].
Pangkabaruan laeng nga impormasion daytoy, saan a legal a pammagbaga. Para iti kasoyo, agsaludsod iti abogado, iti Public Attorney's Office (PAO) wenno iti ahensia.
Nakatulong kadi daytoy a page?