Human Trafficking: Mga Senyales nga Dapat Bantayan sang OFW
Dasig nga sabat
Wala sang ginapublish nga checklist nga "warning signs" ang anti-trafficking law. Ang ginapaathag sini amo kon ano ang trafficking: ang pag-recruit ukon pagdala sang tawo paagi sa puwersa, limbong, pagdaya ukon pagpahimulos sa iya kahuyang (vulnerability), para sa prostitution, forced labor, pagkaulipon ukon kapareho nga pagpahimulos. Para sa mga nagapangita sang obra sa abroad, ang mga buhat nga ginasilutan sang layi amo ang mga senyales nga dapat bantayan: job offer nga nagatago sang matuod nga obra, peke ukon hulam nga travel documents, pagpadala nga wala sang kinahanglan nga papeles, utang nga dapat "obrahon" para mabayaran, kag pag-recruit sang menor de edad. Puede matabo ang trafficking bisan nagsugot ang biktima nga magkadto.
Ano ang trafficking suno sa layi?
Ang Anti-Trafficking in Persons Act (Republic Act No. 9208, nga ginbag-o sang RA 10364 kag RA 11862) nagahatag sang kahulugan sang trafficking sa tatlo ka bahin. Sa People v. Casio (2014), amo ini ang paglaragway sang Supreme Court sa mga elemento sang trafficking suno sa kahulugan sang layi:
- Ang buhat: recruitment, pagdala, pagbalhin, pagtago ukon pagbaton sang tawo, "with or without the victim's consent or knowledge, within or across national borders" (may pagsugot ukon nahibaluan sang biktima man ukon wala, sulod ukon gwa sang pungsod).
- Ang paagi: pagpahug ukon paggamit sang puwersa, pagpilit, pagdagit, limbong, pagdaya, pag-abuso sa gahom ukon posisyon, pagpahimulos sa kahuyang sang tawo, ukon paghatag ukon pagbaton sang bayad para makuha ang pagsugot sang tawo nga may kontrol sa isa.
- Ang katuyuan: pagpahimulos, lakip ang prostitution ukon iban nga sexual exploitation, forced labor ukon serbisyo, pagkaulipon, servitude ukon pagkuha ukon pagbaligya sang organo.
Suno sa pagbag-o, sakop man sang kahulugan ang pagkuha, pag-hire, paghatag, pagtanyag kag pagtipig sang tawo.
Ano nga mga buhat ang dapat bantayan sang OFW kag sang ila pamilya?
Ini ang mga buhat nga ginasilutan mismo sang layi, upod ang section sang RA 9208 nga ginbag-o:
- Recruitment nga ang pasangil amo ang obra sa abroad. Ginasilutan sang Section 4(a) ang pag-recruit, pagdala ukon pagbaton sang tawo sa bisan ano nga paagi, "including those done under the pretext of domestic or overseas employment or training or apprenticeship" (lakip ang ginhimo nga ang pasangil amo ang obra diri ukon sa abroad, training ukon apprenticeship), para sa prostitution, sexual exploitation, forced labor, pagkaulipon, involuntary servitude ukon debt bondage.
- Forced labor paagi sa kahadlok. Sakop sang Section 4(j) ang mga plano para patuuhon ang tawo nga kon maguntat siya sa pag-obra, siya ukon iban nga tawo "would suffer serious harm or physical restraint" (madalag-an sing grabe ukon pugngan ang lawas), ukon mga plano nga nagaabuso ukon nagapahug paagi sa layi ukon proseso legal.
- Pag-recruit sang menor para sa obra sa abroad. Ginasilutan sang Section 4(m) ang pag-recruit, pagdala ukon pag-deploy sang bata "for deployment abroad as migrant worker" (para i-deploy sa abroad bilang migrant worker). Para sa domestic work sa abroad, ang "bata" amo ang tawo nga kulang 24 anyos. Kon bata ang biktima, indi na kinahanglan ipakita ang paagi (pareho sang puwersa ukon pagdaya).
- Peke ukon ginbag-o nga papeles. Ginasilutan sang Section 5(b) ang paghimo ukon pagpanagtag sang wala ginhatag, ginbag-o ukon peke nga passport, birth certificate, affidavit of delayed registration of birth, travel clearance, overseas employment certificate kag kapareho nga dokumento para isulong ang trafficking.
- Pagguwa nga wala sang kinahanglan nga dokumento. Ginasilutan sang Section 5(e) ang pagbulig sa tawo nga makaguwa sa airport, pantalan ukon border nga nahibaluan nga wala sila sang kinahanglan nga travel documents, ukon ang ila dokumento ginbag-o, peke ukon nakuha paagi sa limbong.
- Attempted trafficking. Ginasilutan sang Section 4-A ang mga buhat nga nagasugod sang trafficking bisan wala ini natapos. Para sa bata, lakip diri ang pagpahapos sang biyahe sang bata nga nagaisahanon pakadto sa abroad nga wala sang balido nga rason kag wala sang kinahanglan nga DSWD clearance ukon nasulat nga permiso sang ginikanan ukon guardian.
Antes ka makig-angot sa recruiter, puede mo i-check kon ara ang agency sa opisyal nga lista sang DMW paagi sa amon giya sa pag-check sang agency kag sa lista sang mga agency sang DMW. Ang license status lang ang ginapakita sinang lista; wala ini nagasiling kon legal ang isa ka tanyag.
May epekto bala kon nagsugot ang biktima?
Wala. Siling sang Section 17, nga ginbag-o sang RA 10364, nga ang mga natrafficking "shall not be penalized for unlawful acts committed as a direct result of, or as an incident or in relation to, being trafficked" (indi silutan sa ilegal nga buhat nga ginhimo bilang direkta nga resulta sang, ukon may kaangtanan sa, pagka-traffic sa ila), kag ang ila pagsugot sa pagpahimulos "shall be irrelevant" (wala sang kapuslanan).
Sa People v. Casio (2014), siling sang Supreme Court nga "trafficking in persons can still be committed even if the victim gives consent" (puede gihapon matabo ang trafficking bisan nagsugot ang biktima), kay ang pagsugot "is rendered meaningless due to the coercive, abusive, or deceptive means employed by perpetrators" (nadulaan sang kahulugan tungod sang pagpilit, pag-abuso ukon pagdaya sang mga nakasala). Kaso sa Cebu City ang Casio, indi kaso sa abroad, pero pangkabilugan ang patakaran parte sa pagsugot.
Sa People v. Lalli (2011), ginpabilin sang Korte ang conviction para sa illegal recruitment kag trafficking in persons nga ginhimo sang sindikato. Sa sina nga kaso, ang isa ka babayi gintanyagan sang obra sa abroad bilang restaurant entertainer, ginpagamit sang passport sang iya utod, kag dayon ginpilit sa prostitution. Ang pareho nga plano puede magresulta sa labaw sa isa ka krimen.
Ano ang mga silot?
Suno sa Section 10 sang RA 9208, nga ginbag-o:
| Kasal-anan | Silot |
|---|---|
| Trafficking (mga buhat sa Section 4) | 20 ka tuig nga pagkapriso kag multa nga ₱1,000,000 tubtob ₱2,000,000 |
| Attempted trafficking (Section 4-A) | 15 ka tuig nga pagkapriso kag multa nga ₱500,000 tubtob ₱1,000,000 |
| Qualified trafficking (Section 6) | Life imprisonment kag multa nga ₱2,000,000 tubtob ₱5,000,000 |
Qualified ang trafficking, lakip sa iban nga rason, kon ginhimo sang sindikato (tatlo ukon labaw pa ka tawo nga nagkasabot) ukon sa large scale (batok sa tatlo ukon labaw pa ka tawo), kon nagdugay ini sing indi magnubo sa 60 ka adlaw, kon ginhimo sa tion sang krisis, kalamidad ukon pandemya, ukon kon ginhimo paagi sa information and communications technology ukon computer system.
Ang conviction awtomatiko nga nagabawi sang lisensya ukon rehistro sang recruitment agency nga labot. Suno sa RA 11862, ang recruitment ukon manning agency nga nag-recruit ukon nag-deploy sang menor de edad nga migrant worker awtomatiko nga ginabawian sang lisensya kag ginamultahan sang ₱1,000,000 tubtob ₱3,000,000 kada menor nga worker, upod ang pagbalik sang tanan nga processing fee.
Ang mga kaso sang trafficking nagaprescribe (indi na puede i-file) pagkatapos sang 10 ka tuig, ukon 20 ka tuig kon ginhimo sang sindikato, sa large scale ukon batok sa bata (Section 12, nga ginbag-o).
Ang illegal recruitment lain nga krimen suno sa iban nga layi, kag may kaugalingon ini nga mga silot; trafficking lang ang ginahambalan sini nga pahina. Tan-awa ang illegal recruitment kag ang silot sini.
Diin puede mag-report sang trafficking?
Siling sang 2022 implementing rules (Section 6) nga puede mag-report sa mga awtoridad sang barangay, sa Local Council for the Protection of Children, sa lokal nga anti-trafficking committee, sa lokal nga social welfare and development office, sa pinakamalapit nga pulis ukon iban nga law enforcement agency, ukon sa bisan sin-o nga miyembro sang Inter-Agency Council Against Trafficking (IACAT). Puede man mag-report sa IACAT Anti-Trafficking Task Force kag sa "IACAT 1343 Action Line". Ginahatagan man sang rules ang Commission on Filipinos Overseas sang 24/7 nga hotline, ang 1343 Actionline (Section 140).
Tan-awa man ang pahina sang topiko parte sa OFW legal rights.
Paano ini sa matuod nga kabuhi?
Ini mga hinimo-himo lang nga halimbawa para ipakita kon paano nagaobra ang mga patakaran. Indi ini laygay para sa bisan ano nga matuod nga kaso.
Si Jenny, 22, gintanyagan sang iya kaingod sang obra bilang domestic helper sa Middle East. Siling sang kaingod nga puede siya maglakat bilang turista kag "ayuhon na lang didto ang papeles" kon magbayad siya kag gamiton ang birth certificate sang iya pakaisa. Para sa domestic work sa abroad, ang bisan sin-o nga kulang 24 anyos ginabilang nga bata suno sa Section 4(m), gani indi na kinahanglan pamatud-an ang paagi. Ang paggamit sang peke ukon hulam nga civil documents para isulong ang trafficking sakop sang Section 5(b).
Tatlo ka magkaabyan halin sa Iloilo ang ginrecruit nga dungan para sa obra nga "massage therapist" sa abroad sang grupo nga may apat ka tawo, kag dayon ginpahimuslan. Tungod nga tatlo ukon labaw ang biktima kag tatlo ukon labaw ang nakasala, nagatudlo ang mga kamatuoran sa qualified trafficking, nga ginasilutan sang life imprisonment kag multa nga ₱2,000,000 tubtob ₱5,000,000.
Ginsilingan si Rico nga dapat niya "obrahon" ang iya utang sa plane ticket. Gintipigan sang iya employer ang iya passport kag ginpahug siya nga ipadakup kon maghalin siya. Sakop sang Section 4(j) ang mga plano nga nagapatuo sa tawo nga madalag-an siya sing grabe ukon magkaproblema sa layi kon maguntat siya sa pag-obra. Suno sa Section 17, ginatratar siya bilang biktima sa mga buhat nga ginhimo niya tungod nga natrafficking siya.
San-o mo kinahanglan ang abogado?
Kon ikaw ukon ang miyembro sang imo pamilya puede nga biktima, mag-report sa mga awtoridad nga ginlista sa ibabaw. Magpakighambal sa abogado kon gusto mo mag-file sang criminal complaint, mag-claim sang damages ukon bawion ang mga ginbayad, ukon kon ginkasuhan ka sa mga buhat nga ginhimo mo samtang natrafficking ka. Para sa mga claim sa kontrata pagkatapos mag-obra sa abroad, tan-awa ang OFW illegal dismissal kag unexpired contract.
Kon indi mo makaya ang bayad sa abogado, tan-awa ang Libre nga legal nga bulig sa Pilipinas.
Masami nga pamangkot
Ano ang human trafficking suno sa layi sang Pilipinas?
Suno sa RA 9208, nga ginbag-o, amo ini ang pag-recruit, pagdala, pagtago ukon pagbaton sang tawo, may pagsugot man ukon wala, paagi sa puwersa, limbong, pagdaya, pag-abuso sa gahom ukon pagpahimulos sa iya kahuyang (vulnerability), para sa exploitation pareho sang prostitution, forced labor, pagkaulipon, servitude ukon pagkuha sang organo.
Kon nagsugot ako nga magkadto, trafficking gihapon bala ini?
Puede. Sakop sang layi ang mga buhat nga may pagsugot ukon wala sang biktima, kag siling sini nga wala sang kapuslanan ang pagsugot sang biktima sa pagpahimulos. Sa People v. Casio (2014), siling sang Supreme Court nga puede matabo ang trafficking bisan nagsugot ang biktima.
Trafficking bala kon kulang 24 anyos ako kag ginrecruit bilang domestic helper sa abroad?
Para sa domestic work sa abroad, ginabilang sang layi nga bata ang tawo nga kulang 24 anyos. Trafficking ang pag-recruit ukon pag-deploy sang bata bilang migrant worker, kag indi na kinahanglan pamatud-an ang paagi nga gingamit, pareho sang pagdaya.
Ano ang silot sa human trafficking?
Ang trafficking suno sa Section 4 ginasilutan sang 20 ka tuig nga pagkapriso kag multa nga ₱1,000,000 tubtob ₱2,000,000. Ang qualified trafficking, pareho kon himuon sang sindikato ukon sa large scale, ginasilutan sang life imprisonment kag multa nga ₱2,000,000 tubtob ₱5,000,000.
Diin puede mag-report sang human trafficking?
Ginalista sang IRR ang barangay, ang lokal nga social welfare office, ang pinakamalapit nga pulis ukon law enforcement agency, ang lokal nga anti-trafficking committee, bisan sin-o nga miyembro sang Inter-Agency Council Against Trafficking, kag ang IACAT 1343 Action Line.
Silutan bala ang biktima sang trafficking tungod sa paggamit sang peke nga papeles?
Siling sang Section 17 sang layi, nga ginbag-o, nga ang mga natrafficking ginakilala bilang biktima kag indi silutan sa ilegal nga buhat nga ginhimo nila bilang direkta nga resulta sang, ukon may kaangtanan sa, pagka-traffic sa ila.
Kinaandan nga kasayuran lang ini, indi legal nga laygay. Para sa imo kaso, pamangkot sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) ukon sa ahensya.
Nakabulig bala ini nga page?