Article 152 sang Family Code: Ang family home
Status: May bisa pa
Ano ang ginasiling sang Article 152?
Ang opisyal nga teksto sang kasuguan yara sa English.
The family home, constituted jointly by the husband and the wife or by an unmarried head of a family, is the dwelling house where they and their family reside, and the land on which it is situated.
Ano ang buot silingon sini sa simple nga tinaga?
Ang family home amo ang balay nga ginaistaran sang pamilya kag ang duta nga ginatindugan sini. Siling sang Article 152 sang Family Code, ginatukod ini sang bana kag asawa nga mag-upod, ukon sang unmarried head of a family (wala kasal nga ulo sang pamilya). Natukod ini sa tion nga ginaistaran na ini sang pamilya.
May espesyal nga proteksyon ang family home sa Family Code: exempt ini sa execution, forced sale ukon attachment (indi ini mahimo kuhaon ukon ibaligya para sa utang), may pila ka eksepsyon kag tubtob sa limit sang bili. Ang mga eksepsyon ginapaathag sa pahina sang Article 155.
Paano ini nagaobra sa matuod nga kabuhi?
Vic kag Wena: ila kaugalingon nga balay kag lote
Gintukod ni Vic kag Wena ang ila balay sa ila kaugalingon nga lote kag nagaistar sila didto upod ang ila mga anak. Nangin family home ini by operation of law sang nagsugod sila nga nag-istar didto (Article 153).
Xian: balay sa duta sang pakaisa
Nagaistar si Xian sa balay nga gintukod niya sa duta nga iya sang iya pakaisa. Indi ini family home, kay ang family home dapat yara sa propiedad nga iya sang mga nagatukod sini, pareho sa kaso nga Cabang.
Yolly: pagkapatay sang iya bana
Napatay ang bana ni Yolly pila na ka tuig ang nagligad. Pulos na hamtong ang ila mga anak, kag wala sang bisan isa nga nagasandig kay Yolly para sa suporta. Siling sang Article 159, nagapadayon ang family home sang napulo ka tuig pagkapatay sang asawa ukon bana, ukon samtang may minor (menor de edad) nga beneficiary. Pagkatapos sang napulo ka tuig, mahimo ini partihan sang mga manunubli, pareho sa kaso nga Patricio.
Ini mga himo-himo lang nga halimbawa para ipakita kon paano nagadalagan ang rule. Indi ini laygay para sa bisan ano nga matuod nga kaso.
Ano ang buot silingon sini sa praktis?
- Ang family home mahimo ibaligya, idonate ukon i-mortgage sang mga tag-iya sini kon may written consent lang sang tawo nga nagtukod sini, sang iya asawa ukon bana, kag sang kalabanan sang mga beneficiary nga nasa husto na nga edad. Kon indi sila magkasugot, ang korte ang magdesisyon (Article 158).
- Ang isa ka tawo mahimo magtukod, ukon mangin beneficiary, sang isa lang ka family home (Article 161).
- San-o maabot gihapon sang mga creditor ang family home: Article 155.
- Para sa pagbaligya sang propiedad sang mag-asawa sa kabilugan, tan-awa ang Article 96, Article 124 kag mahimo bala ibaligya sang asawa ukon bana ang conjugal property nga wala sang pagtugot?
- Para sa mahimo kag indi mahimo sang mga creditor, tan-awa ang mahimo bala kuhaon sang mga creditor ang family home?
Ano ang ginasiling sang Article 152?
The family home, constituted jointly by the husband and the wife or by an unmarried head of a family, is the dwelling house where they and their family reside, and the land on which it is situated.
San-o nangin family home ang isa ka balay?
Halin sa tion nga ginaistaran na ini sang pamilya:
The family home is deemed constituted on a house and lot from the time it is occupied as a family residence. From the time of its constitution and so long as any of its beneficiaries actually resides therein, the family home continues to be such and is exempt from execution, forced sale or attachment except as hereinafter provided and to the extent of the value allowed by law.
Sa Ramos v. Pangilinan (2010), siling sang Supreme Court nga ang tanan nga family home nga gintukod pagkatapos nag-epekto ang Family Code natukod by operation of law, kag ang mga puluy-an sang pamilya nga ara na sang nag-epekto ang Code may benepisyo na sini halin sadto. Dugang sang Korte nga ang claim sang exemption "must be set up and proved" (dapat ibangon kag pamatud-an), lakip ang pamatuod nga ang balay gintukod sang bana kag asawa nga mag-upod ukon sang unmarried head of a family.
Sa kay sin-o nga propiedad ini mahimo itukod?
Siling sang Article 156, ang family home dapat bahin sang absolute community ukon sang conjugal partnership, ukon eksklusibo nga propiedad sang isa ka asawa ukon bana nga may pagtugot sini. Ang unmarried head of a family mahimo magtukod sini sa iya kaugalingon nga propiedad. Ang propiedad nga ginbakal paagi sa installment, diin ginabilin sang nagbaligya ang pagpanag-iya para lang masiguro ang bayad, mahimo man mangin family home.
Sa Cabang v. Basay (2009), ang mga balay nakatindog sa duta nga iya sang isa ka partido sa kaso. Siling sang Korte nga ang family home dapat itukod sa propiedad nga iya sang mga nagatukod sini, gani indi family home ang mga balay.
Sin-o ang may benepisyo sa family home?
The beneficiaries of a family home are: (1) The husband and wife, or an unmarried person who is the head of a family; and (2) Their parents, ascendants, descendants, brothers and sisters, whether the relationship be legitimate or illegitimate, who are living in the family home and who depend upon the head of the family for legal support.
Sa Patricio v. Dario III (2006), siling sang Korte nga tatlo ka requisite ang dapat kompleto para mangin beneficiary ang isa ka paryente: ang relasyon yara sa Article 154, nagaistar ang tawo sa family home, kag nagasandig ang tawo sa ulo sang pamilya para sa legal support. Ang apo nga nagaistar sa balay pero nagasandig sa iya tatay, indi sa iya lola, indi beneficiary.
May limit bala sa bili?
Siling sang Article 157, ang matuod nga bili sang family home, sang tion nga natukod ini, indi dapat maglampas sa three hundred thousand pesos (₱300,000) sa urban areas kag two hundred thousand pesos (₱200,000) sa rural areas, "or such amounts as may hereafter be fixed by law". Kon magbag-o ang bili sang kwarta, ang bili nga pinakamaayo para sa family home ang basehan. Ang urban areas lakip ang chartered cities kag mga munisipyo nga ang tinuig nga kita indi magnubo sa ginapangayo para sa chartered cities; ang tanan nga iban rural.
Masami nga pamangkot
Ano ang family home suno sa layi sang Pilipinas?
Siling sang Article 152 sang Family Code, amo ini ang balay nga ginaistaran sang bana kag asawa, ukon sang unmarried head of a family (wala kasal nga ulo sang pamilya), kag sang ila pamilya, kag ang duta nga ginatindugan sini.
Kinahanglan bala nga iparehistro ko ang akon balay bilang family home?
Suno sa Article 153, ginakabig nga natukod ang family home halin sa tion nga gin-istaran ang balay kag lote bilang puluy-an sang pamilya. Sa Ramos v. Pangilinan (2010), siling sang Supreme Court nga ang family home nga gintukod pagkatapos nag-epekto ang Family Code natukod by operation of law (sa gahom sang layi mismo).
Mahimo bala himuon ang family home sa duta nga iya sang iban?
Kasagaran, indi. Siling sang Article 156, ang family home dapat bahin sang community ukon conjugal property, ukon eksklusibo nga propiedad sang isa ka asawa ukon bana nga may pagtugot sini, ukon propiedad sang unmarried head of a family. Ginatugutan man sini ang propiedad nga ginbakal paagi sa installment diin ginabilin sang nagbaligya ang pagpanag-iya para lang masiguro ang bayad. Sa Cabang v. Basay (2009), ang mga balay nga gintukod sa duta nga iya sang isa ka partido indi family home.
Sin-o ang mga beneficiary sang family home?
Suno sa Article 154, ang mag-asawa ukon ang unmarried head of the family, kag ang ila mga ginikanan, ascendants, descendants, kag mga utod nga nagaistar sa balay kag nagasandig sa ulo sang pamilya para sa legal support (suporta suno sa layi).
May limit bala sa bili sang family home?
Siling sang Article 157, ang matuod nga bili sang tion nga natukod ini indi dapat maglampas sa three hundred thousand pesos sa urban areas kag two hundred thousand pesos sa rural areas, ukon sa kantidad nga itakda sang layi sa ulihi. Kon magbag-o ang bili sang kwarta, ang bili nga pinakamaayo para sa family home ang ginagamit.
Kinaandan nga kasayuran lang ini, indi legal nga laygay. Para sa imo kaso, pamangkot sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) ukon sa ahensya.
Nakabulig bala ini nga page?