Causing v. People (2023): Cyber Libel Nagaprescribe sa Isa ka Tuig

Sang Disyembre 2020, si Representative Ferdinand Hernandez sang Second District sang South Cotabato nag-file sang reklamo sang cyber libel batok sa abogado nga si Berteni Causing sa Office of the City Prosecutor of Quezon City. Siling niya, bag-o lang niya nakita ang mga Facebook post parte sa relief funds para sa mga biktima sang Marawi siege nga gin-upload ni Causing sang Pebrero 4 kag Abril 29, 2019, kag ginpakalain sia sang mga post. Wala ginhukman sang Supreme Court kon libelous bala ang mga post.

Nakakita ang prosecutor sang probable cause, kag duha ka information sang cyber libel suno sa Section 4(c)(4) sang Cybercrime Prevention Act, kaangot sang Articles 353 kag 355 sang Revised Penal Code, ang ginfile sa Regional Trial Court sang Quezon City.

Nagpangayo si Causing sa korte nga i-quash ang mga information kay nag-prescribe na ang mga krimen. Siling niya, ang libel nagaprescribe sa isa ka tuig halin sa publikasyon, kag ang reklamo nag-abot sobra isa ka tuig pagkatapos sang mga post. Siling man niya nga indi binding ang Tolentino v. People, nga naghukom nga ang cyber libel nagaprescribe sa 15 ka tuig, kay unsigned resolution lang ini.

Gin-deny sang trial court ang motion. Siling sini, 12 ka tuig ang period suno sa Act No. 3326, ang layi sa prescription para sa special laws. Bisan suno sa Revised Penal Code, siling sini, 15 ka tuig ang period, kay afflictive ang mas mataas nga silot sang cyber libel. Gindugang pa sini nga nag-file si Hernandez sang iya reklamo pila lang ka semana pagkatapos niya nakita ang mga post. Nagkadto si Causing direkta sa Supreme Court.

Tatlo ka isyu ang ginhimo sang Korte:

1. Dapat bala i-dismiss ang petition tungod kay sala nga remedyo ini kag ginlaktawan ang mas manubo nga mga korte?
2. Ang Revised Penal Code bala ukon ang Act No. 3326 ang nagadesisyon kon san-o nagaprescribe ang cyber libel?
3. Nag-prescribe na bala ang duha ka count sang cyber libel batok kay Causing?

Gin-deny sang Supreme Court ang petition kag gin-affirm ang mga order sang trial court, pero gintadlong sini ang pagbasa sang trial court sa layi.

• Ginbaton sang Korte ang kaso. Kasagaran, indi remedyo ang petition for certiorari batok sa pag-deny sang motion to quash. Naghimo ang Korte sang eksepsyon kay puro legal ang mga isyu kag ginapangayo sini nga tan-awon liwat ang iya kaugalingon nga precedent. Siling man sini nga ang Tolentino, bisan unsigned resolution, binding nga precedent, gani ang Supreme Court lang ang makabaliskad sini.
• Ang cyber libel libel suno sa Revised Penal Code. Nagasandig sa Disini v. Secretary of Justice, siling sang Korte nga wala naghimo ang Cybercrime Prevention Act sang bag-o nga krimen. Ginakabig sini ang computer system nga isa pa ka paagi sa pag-publish sang libel kag ginapataas ang silot sang isa ka degree. Gani ang mga rule sang Code sa prescription ang aplikable, indi ang Act No. 3326.
• Isa ka tuig, indi 15. May pinasahi nga rule ang Article 90 para sa libel, kag ina nga rule ang nagadaog sa general nga rule para sa mga krimen nga may afflictive nga silot. Siling sang Korte: "The Court agrees with Causing and abandons the Tolentino doctrine on the prescriptive period of Cyber Libel."
• Ginaisip halin sa pagkakita. Suno sa Article 91 sang Code, nagasugod ang period kon makita ang krimen sang biktima, sang mga awtoridad ukon sang ila mga ahente. Ginakabig lang ang adlaw sang publikasyon kon amo man ini ang adlaw sang pagkakita.

Ang Article 90, nga gin-amend sang Republic Act No. 4661, nagasiling sang period:

Batok gihapon kay Causing ang ruling sang Korte sa iya motion. Siling sini nga "prescription is a matter of defense that requires the presentation of evidence". Wala nagasiling ang mga information kon san-o nakita ni Hernandez ang mga post, kag wala sing ebidensya nga gin-attach ni Causing sa iya motion to quash. Gani indi mahimo nga hunahunaon lang sang trial court nga ang pagkakita natabo sa mga adlaw sang pag-post. Mahimo pa nga tinguhaan ni Causing nga pamatud-an sa trial nga nag-prescribe na ang mga krimen. Wala sing konklusyon ang Supreme Court sa sina nga pamangkot. Ginsilingan sini ang trial court nga isipon ang period nga isa ka tuig halin sa pagkakita.

Ginpahanumdom man sang Korte nga ang mas malawig nga period para sa cyber libel para sa Congress, indi para sa Korte, nga itakda.

Ang cyber libel, bilang libel suno sa Articles 353 kag 355 sang Revised Penal Code nga ginhimo paagi sa computer system, nagaprescribe sa isa ka tuig suno sa Article 90, nga ginaisip suno sa Article 91 halin sa pagkakita sang biktima, sang mga awtoridad ukon sang ila mga ahente. Ginabayaan sini ang 15 ka tuig nga period sang Tolentino v. People. Ang prescription isa ka depensa nga dapat pamatud-an sang akusado, luwas kon makita ini mismo sa information.

Antes sang Causing, ang ruling sa Tolentino nagkahulugan nga ang cyber libel nagaprescribe sa 15 ka tuig. Pagkatapos sang Causing, isa ka tuig ang period halin sa pagkakita sang post. Bangod sini, ang cyber libel nagasunod sa amo man nga period sang libel sa imprenta.

Duha ka butang ang nagalimite sa ruling:

• Pagkakita, indi pag-post. Ang post halin pa sang pila ka tuig mahimo gihapon nga kasuhan kon bag-o lang ini nakita sang biktima. Importante ang pamatuod kon san-o nakita ang post.
• Ruling sang Division. Ang Causing gindesisyunan sang Third Division kag nagabayaan sang nauna nga ruling. Wala namon gin-check kon gintan-aw liwat sang bug-os nga Korte ini nga punto sang ulihi.

Himo-himo lang nga halimbawa: Nakita ni Liza ang isa ka Facebook post nga nagatawag sa iya nga kawatan sang Enero 5, 2025, ang una nga higayon nga nahibaluan niya ini. Kon mag-file sia sang reklamo sang Marso 2026 lang, sobra isa ka tuig pagkatapos niya ini nakita, ang tawo nga nag-post makagamit sang prescription bilang depensa, kag dapat niya ini pamatud-an paagi sa ebidensya. Kon nakita lang ni Liza ang amo man nga post sang Disyembre 2025, magadalagan ang tuig halin sa sina nga ulihi nga adlaw.