Unsa ang Silot sa Theft sa Pilipinas?
Mubo nga tubag
Ang theft (pagpangawat) mao ang pagkuha sa personal nga kabtangan sa laing tawo, nga adunay tuyo nga makaganansya, nga walay pagtugot sa tag-iya ug walay violence, intimidation o force upon things (Article 308 sa Revised Penal Code). Ang silot depende sa kantidad sa gikuha (Article 309, sumala sa giusab sa Republic Act No. 10951). Pananglitan, ang theft nga labaw sa ₱500 hangtod ₱5,000 gisilotan og arresto mayor, o 1 ka bulan ug 1 ka adlaw hangtod 6 ka bulan, samtang ang pinakataas nga brackets moabot hangtod 20 ka tuig. Ang pagtipig sa nawala nga butang nga imong napulot, imbes ibalik, mahimo usab nga theft.
Unsa ang isipon nga theft?
Ang nag-unang depinisyon naa sa Article 308:
Theft is committed by any person who, with intent to gain but without violence against or intimidation of persons nor force upon things, shall take personal property of another without the latter's consent.
Busa upat ang bahin: iya sa laing tawo ang kabtangan, gikuha kini, ang mikuha adunay tuyo nga makaganansya niini, ug wala mitugot ang tag-iya. Kung ang pagkuha adunay violence, intimidation o force upon things, dili na kini theft. Robbery na kana sumala sa Article 293.
Kung gitugyan sa tag-iya ang kabtangan in trust o on commission, ug gitipigan na lang kini sa nakadawat, mahimong estafa by abuse of confidence ang kaso imbes nga theft. Tan-awa ang Estafa sa Pilipinas.
Tan-awa usab ang pagtandi sa theft vs estafa.
Theft ba ang pagtipig sa butang nga imong napulot?
Mahimo. Naglista ang Article 308 og tulo pa ka buhat nga theft usab. Ang una bahin sa nawala nga kabtangan:
Any person who, having found lost property, shall fail to deliver the same to the local authorities or to its owner;
Ang laing duha mao ang: pagkuha sa mga bunga o butang gikan sa kadaot nga tinuyo nimong gihimo sa kabtangan sa uban, ug pagsulod sa gikoral nga yuta o umahan diin gidili ang pagsulod, nga walay pagtugot sa tag-iya, aron mangayam, mangisda o manguha og prutas, cereals o ubang produkto sa uma o lasang.
Unsa ang silot sa theft matag kantidad?
Ang Article 309, sumala sa giusab sa Republic Act No. 10951 (2017), nagbutang sa silot base sa kantidad sa gikawat. Ang mga gidugayon sa ubos gikan sa table sa durations sa Article 76 sa Code.
| Kantidad nga gikawat | Silot | Gidugayon sa Code |
|---|---|---|
| Hangtod ₱500 | Arresto mayor, minimum ug medium periods | 1 ka bulan 1 ka adlaw hangtod 4 ka bulan |
| Labaw sa ₱500 hangtod ₱5,000 | Arresto mayor, tibuok gidugayon | 1 ka bulan 1 ka adlaw hangtod 6 ka bulan |
| Labaw sa ₱5,000 hangtod ₱20,000 | Arresto mayor medium hangtod prision correccional minimum | 2 ka bulan 1 ka adlaw hangtod 2 ka tuig 4 ka bulan |
| Labaw sa ₱20,000 hangtod ₱600,000 | Prision correccional, minimum ug medium periods | 6 ka bulan 1 ka adlaw hangtod 4 ka tuig 2 ka bulan |
| Labaw sa ₱600,000 hangtod ₱1,200,000 | Prision correccional, medium ug maximum periods | 2 ka tuig 4 ka bulan 1 ka adlaw hangtod 6 ka tuig |
| Labaw sa ₱1,200,000 hangtod ₱2,200,000 | Prision mayor, minimum ug medium periods | 6 ka tuig 1 ka adlaw hangtod 10 ka tuig |
| Labaw sa ₱2,200,000 | Ang bracket sa ibabaw sa maximum period niini, dugang 1 ka tuig matag dugang nga ₱1,000,000 | Total dili molapas sa 20 ka tuig |
Duha ka espesyal nga linya ang mogamit kung ang kantidad dili molapas sa ₱500:
- Pangayam, pangisda o panguha sa gikoral nga yuta (ang ikatulong buhat sa Article 308): arresto menor o multa hangtod ₱20,000.
- Kagutom o kakabus: kung ang nakasala milihok "under the impulse of hunger, poverty, or the difficulty of earning a livelihood" para sa iyang kaugalingon o pamilya, arresto menor sa minimum period niini (1 hangtod 10 ka adlaw) o multa hangtod ₱5,000.
Gipakita sa table ang gitugot sa balaod, dili ang sentensya nga madawat sa tawo. Ang korte ang mo-fix sa tinuod nga sentensya gamit ang ubang lagda sa Code ug ang mga kamatuoran. Para sa kompleto nga table nga adunay source matag linya, tan-awa ang Silot sa theft matag kantidad.
Nganong nausab ang mga kantidad sa theft niadtong 2017?
Sa wala pa ang Republic Act No. 10951, ang Article 309 naggamit pa sa mas ubos kaayo nga mga kantidad sa peso nga gibutang dihang gipasa ang Code niadtong 1930. Sa Corpuz v. People (2014), matod sa Supreme Court, dili niini mausab ang ingon niini ka karaan nga mga kantidad, kay judicial legislation kana (paghimo og balaod sa korte). Gipataas sa Kongreso ang mga kantidad pinaagi sa Republic Act No. 10951. Mogamit kini retroactively kung paborable sa akusado o sa tawo nga nagserbisyo na sa final nga sentensya.
Kanus-a mas bug-at ang silot sa theft?
Kung qualified theft kini. Ang Article 310 mopataas sa silot og duha ka degree ibabaw sa bracket sa Article 309 kung, pananglitan, ang theft gihimo sa domestic servant (kasambahay) o with grave abuse of confidence, o ang kabtangan usa ka motor vehicle, mail matter o large cattle (dagkong kahayupan), o gikuha kini panahon sa sunog, bagyo, linog o laing kalamidad. Tan-awa ang Unsa ang qualified theft?
Wala maghisgot kini nga page kung ang pagkuha og sakyanan o motorsiklo mahulog ba sa lahi nga special law.
Theft na ba kung nadakpan ka sulod pa sa tindahan?
Kasagaran oo, basta nakuha na ang butang. Sa Valenzuela v. People (2007), matod sa Supreme Court, walay frustrated theft: kompleto na ang theft dihang nakuha na sa nakasala ang butang, bisan wala pa siyay higayon nga ibaligya o ilabay kini. Tan-awa ang Nadakpan sa shoplifting sa wala pa makagawas sa tindahan.
Unsaon kini sa tinuod nga kinabuhi?
Kini mga hinimo-himo nga pananglitan aron ipakita kung unsaon paglihok sa mga lagda. Dili kini tambag para sa bisan unsang tinuod nga kaso.
Si Bong nakapulot og cellphone sa lingkoranan sa jeepney ug gitipigan kini imbes ibalik sa tag-iya o ihatag sa local authorities. Ubos sa Article 308, mahimo kining theft. Ang kantidad sa cellphone ang modesisyon sa bracket.
Si Mark mikuha og ₱15,000 nga bisikleta nga wala gi-lock sa gawas sa tindahan ug gisakyan kini palayo. Walay gihulga ug walay gipugos og abli. Ang kantidad labaw sa ₱5,000 hangtod ₱20,000, busa ang bracket kay arresto mayor sa medium period niini hangtod prision correccional sa minimum period niini (2 ka bulan ug 1 ka adlaw hangtod 2 ka tuig ug 4 ka bulan).
Si Tonyo, nga walay trabaho, mikuha og ₱300 nga bili sa bugas gikan sa tindahan aron pakan-on ang iyang mga anak. Kung makita sa korte nga milihok siya tungod sa kagutom o kakabus, ang Article 309 nagtugot og arresto menor sa minimum period niini o multa hangtod ₱5,000.
Si Dindo mikatkat sa gikoral nga manggahan nga adunay karatula nga "No Trespassing" ug nanguha og ₱400 nga bili sa mangga. Mao kana ang ikatulong buhat sa theft sa Article 308, nga gisilotan og arresto menor o multa hangtod ₱20,000.
Unsa ang mahimo nimo kung adunay gikawat kanimo?
Isulat kung unsa ang gikuha, ang kantidad niini ug kung giunsa nimo pagkahibalo, ug tipigi ang mga resibo, litrato ug ngalan sa mga saksi. Importante ang kantidad kay mao kana ang modesisyon sa bracket. Ubos sa Rule 110 sa Rules of Criminal Procedure, ang criminal case magsugod sa complaint nga gi-file sa hustong opisyal para sa preliminary investigation. Para sa mga offense nga dili kinahanglan og preliminary investigation, ang complaint direkta sa Municipal Trial Court o Municipal Circuit Trial Court, o sa opisina sa prosecutor. Sa Manila ug ubang chartered cities, ang complaint i-file sa opisina sa prosecutor, gawas kung lahi ang giingon sa ilang charter. Kung gibayran ka og tseke nga nag-bounce, walay gikuha kanimo nga walay imong pagtugot, busa ang pangutana kasagaran BP 22 o estafa, dili theft; tan-awa ang BP 22 vs estafa.
Kanus-a ka nagkinahanglan og abogado?
Pakigsulti sa abogado kung giakusahan ka og theft, kung nakadawat ka og subpoena, o sa dili pa ka mo-file og complaint. Ang abogado maka-check kung ang mga kamatuoran theft ba, qualified theft, robbery o estafa, unsaon pagpamatuod sa kantidad, ug unsang bracket ang mogamit. Kung dili nimo makaya ang abogado, tan-awa ang Libre nga legal nga tabang sa Pilipinas para sa Public Attorney's Office (PAO) ug uban pang kapilian.
Unsang mga probisyon ang gipasukaran niini nga tubag?
- Article 308, Revised Penal CodeKinsa ang sad-an sa theft
- Article 309, Revised Penal CodeSilot sa theft base sa kantidad
- Article 310, Revised Penal CodeQualified theft
- Article 293, Revised Penal CodeKinsa ang sad-an sa robbery
- Article 332, Revised Penal CodeRelatives exempt for theft, swindling, mischief
Unsang mga desisyon sa Supreme Court ang may kalabutan?
Kanunay nga pangutana
Pila ka tuig nga priso ang theft sa Pilipinas?
Depende sa kantidad. Ubos sa Article 309 sumala sa giusab sa Republic Act No. 10951, ang theft hangtod ₱500 gisilotan og arresto mayor sa minimum ug medium periods niini (1 ka bulan ug 1 ka adlaw hangtod 4 ka bulan). Mosaka ang silot uban sa kantidad, ug ang total dili gyud molapas sa 20 ka tuig.
Theft ba ang pagtipig sa cellphone nga akong napulot?
Mahimo. Matod sa Article 308, nakahimo usab og theft ang tawo nga nakapulot og nawala nga kabtangan ug wala kini ihatag sa local authorities o sa tag-iya.
Unsa ang kalainan sa theft ug robbery?
Ang theft mao ang pagkuha nga walay violence o intimidation sa tawo ug walay force upon things (pagpugos sa mga butang). Kung ang pagkuha migamit og violence, intimidation o force upon things, robbery na kini sumala sa Article 293.
Mas gaan ba ang silot kung nangawat ang tawo tungod sa kagutom?
Oo. Kung ang kantidad dili molapas sa ₱500 ug ang nakasala milihok tungod sa kagutom, kakabus o kalisod sa pagpangita og panginabuhi para sa iyang kaugalingon o pamilya, ang silot kay arresto menor sa minimum period niini o multa hangtod ₱5,000 (Article 309, paragraph 8).
Mogamit ba ang mga kantidad sa RA 10951 sa theft nga nahitabo sa wala pa ang 2017?
Matod sa Republic Act No. 10951, mogamit kini retroactively (bisan sa nangagi) kung paborable kini sa akusado o sa tawo nga nagserbisyo na sa sentensya by final judgment.
Kinatibuk-ang impormasyon lang kini, dili legal nga tambag. Alang sa imong kaso, pangutana sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatabang ba kini nga page?