Nacar v. Gallery Frames (2013): 6% Legal Interest

Nagtrabaho si Dario Nacar sa Gallery Frames simula August 1990. Nag-file siya ng complaint para sa constructive dismissal sa National Labor Relations Commission (NLRC). Noong October 15, 1998, sinabi ng Labor Arbiter na tinanggal siya nang walang valid cause at walang due process. Dahil lumala na ang relasyon nila, separation pay ang ibinigay ng Labor Arbiter sa halip na ibalik siya sa trabaho, dagdag ang backwages, kabuuang ₱158,919.92. Huminto ang computation sa petsa ng 1998 decision.

Umapela ang employer hanggang Supreme Court at natalo. Naging final ang ruling laban sa employer noong May 27, 2002. Sa execution, ilang beses kinompute ang award. Nakatanggap si Dario ng ₱147,560.19 at pagkatapos ay humingi siya ng bagong computation na kasama ang interest.

Noong 2005, ₱11,459.73 lang ang ibinigay sa kanya ng Labor Arbiter, ang hindi pa nababayarang balanse ng 1998 award. In-uphold ng NLRC at ng Court of Appeals ang order na iyon. Sabi ng Court of Appeals, naging final na ang 1998 decision, kaya hindi na ito mababago maliban sa pagtama ng clerical errors.

Dalawang tanong ang dinesisyunan ng Court. Una, puwede bang i-recompute ang final na award sa illegal dismissal case hanggang sa petsang naging final ang kaso, nang hindi nilalabag ang rule na hindi na mababago ang final judgments? Pangalawa, anong interest ang dapat kitain ng hindi pa nababayarang award, ngayong ibinaba na ng BSP ang legal rate?

Pinagbigyan ng Supreme Court ang petition ni Dario at binaliktad ang Court of Appeals.

Puwede ang recomputation. Nananatili ang finding na illegal ang dismissal. Ang pera lang ang kinokompute ulit. Sabi ng Court, sa illegal dismissal case, "the reliefs continue to add up until full satisfaction" (patuloy na nadadagdagan ang mga relief hanggang mabayaran nang buo). Kapag separation pay ang ibinigay sa halip na reinstatement, kinokompute ang backwages at separation pay hanggang sa petsang naging final ang decision. Ang employer ang dapat sumalo sa mas malaking halaga, dahil iyon ang risk na pinasok nito nang patuloy itong umapela.

Ang bagong 6% rate. Sinipi ng Court ang BSP Circular No. 799, na nagkabisa noong July 1, 2013. Nagtatakda ito ng 6% kada taon bilang rate para sa loan o forbearance ng anumang pera, kalakal o credit, at para sa mga judgment, kapag walang malinaw na kontrata tungkol sa rate. Pagkatapos ay sinabi ng Court:

• Pasulong lang applicable ang 6% rate. Ang 12% rate ang applicable hanggang June 30, 2013.
• Hindi gagalawin ang mga judgment na naging final bago July 1, 2013. Mananatili ang rate na nakatakda sa mga ito.

Ang mga bagong guideline. Isinulat ulit ng Court ang mga guideline ng 1994 na kasong Eastern Shipping Lines v. Court of Appeals para tumugma sa Circular:

1. Mga loan o forbearance of money. Ang interest na dapat bayaran ay ang nakasulat na napagkasunduan (stipulated). Ang interest na dapat bayaran mismo ay kumikita ng legal interest mula nang singilin ito sa korte. Kung walang stipulated na rate, 6% kada taon ang rate mula sa default, ibig sabihin mula sa judicial o extrajudicial demand ng nagpautang.
2. Ibang obligasyon, halimbawa damages dahil sa paglabag sa kontrata. Puwedeng magpataw ang korte ng 6% kada taon sa damages, ayon sa pagpapasya nito. Walang interest na tumatakbo sa halagang hindi pa alam nang may makatwirang katiyakan. Kung tiyak na ang halaga nang gawin ang paniningil, tumatakbo ang interest mula sa paniningil. Kung hindi, tumatakbo ito mula sa petsa ng judgment ng korte.
3. Final na money judgments. Kapag naging final ang judgment para sa pera, kumikita ito ng 6% kada taon mula sa pagiging final hanggang mabayaran. Itinuturing ng Court ang panahong ito na katumbas ng forbearance of credit.

In-apply kay Dario. Inutusan ang employer na magbayad ng:

• backwages mula sa pagkatanggal niya noong January 24, 1997 hanggang May 27, 2002;
• separation pay mula August 1990 hanggang May 27, 2002, sa halagang isang buwang sahod para sa bawat taon ng serbisyo;
• interest na 12% kada taon sa kabuuan mula May 27, 2002 hanggang June 30, 2013, at 6% kada taon mula July 1, 2013 hanggang full payment.

Ibinalik ang kaso sa Labor Arbiter para sa bagong computation.

Mula July 1, 2013, ang legal interest sa mga loan o forbearance of money na walang stipulated na rate, at sa mga final na money judgment, ay 6% kada taon sa ilalim ng BSP Circular No. 799; pasulong lang applicable ang pagbabago, at hindi gagalawin ang mga judgment na naging final bago ang petsang iyon.

Kapag nag-utos ang korte na magbayad ng pera ang isang tao, gaya ng hindi nabayarang utang, hindi nabayarang presyo, damages o labor award, sinasabi ng Nacar guidelines kung anong interest rate ang applicable at mula kailan.

Narito ang isang gawa-gawang halimbawa, na may imbentong pangalan. Pinautang ni Liza ang kaibigan niyang si Jun ng ₱80,000 gamit ang pinirmahang kasulatan na may due date pero walang interest. Hindi nagbayad si Jun. Nagpadala si Liza ng written demand (nakasulat na paniningil). Dahil walang nakasulat na interest, hindi makakasingil si Liza ng napagkasunduang interest (tingnan ang Article 1956 ng Civil Code). Pero mula sa demand niya, ang korteng gumagamit ng Nacar guidelines ay magdadagdag ng legal interest na 6% kada taon, o ₱4,800 kada taon, bilang damages dahil sa pagkaantala. Kung manalo si Liza at maging final ang judgment, kikita ang kabuuang halaga ng 6% kada taon hanggang magbayad si Jun.

Hindi na kumpleto ang larawan kung Nacar lang ang titingnan. Sa Lara's Gifts & Decors v. Midtown Industrial Sales, sinabi ng Court na tumatakbo ang stipulated rate hanggang full payment at hindi kino-compound ang interest maliban kung napagkasunduan nang nakasulat o hinihingi ng batas. Sa 2022 Resolution nito sa parehong kaso, sinabi nito na puwedeng ibaba ang anumang stipulated rate kung unconscionable (sobrang taas at hindi makatarungan) ito, at inilarawan nito ang legal interest rate para sa simple loans of money bilang "currently 6%". At sa Sameer Overseas Placement Agency v. Cabiles, sinabi ng Court na hindi binago ng Circular No. 799 ang 12% interest na itinakda ng Republic Act No. 8042 para sa refund ng placement fee ng overseas worker.

Para sa simpleng sagot tungkol sa mga rule, basahin ang Magkano ang legal interest rate sa Pilipinas? at ang kahulugan ng legal interest. Ipinapaliwanag ng page na ito ang isang court decision. Hindi ito payo tungkol sa sarili mong utang o kaso; para diyan, tingnan ang saan makakakuha ng legal na tulong.