Ania ti Barangay Protection Order (BPO)? Kaipapanan
Napardas a sungbat
Ti Barangay Protection Order (BPO) ket bilin manipud iti Punong Barangay a mangibaga iti maysa a tao nga isardengna ti panangdangran, wenno ti panangbutbuteng a dangranna, ti maysa a babai wenno ti anakna. Maiyruar dayta iti isu met laeng nga aldaw nga agaplay ti babai ken agpaut iti 15 nga aldaw. Naggapu dayta iti Section 14 ti Anti-Violence Against Women and Their Children Act (Republic Act No. 9262, ti VAWC law).
Maawagan met a: BPO
Ania ti mabalin nga ibilin ti BPO?
Dua laeng a banag. Kuna ti Section 14 nga ibilin ti BPO iti nangaramid (perpetrator) nga isardengna dagiti aramid iti Section 5(a) ken (b) ti linteg:
- panangdangran iti bagi ti babai wenno ti anakna; ken
- panangbutbuteng a dangranna ti bagi ti babai wenno ti anakna.
Dagiti ad-adu a bilin, kas iti panangiruar iti respondent iti balay, custody wenno suporta, ket aggapu laeng kadagiti korte, babaen ti Temporary wenno Permanent Protection Order. Kitaen ti BPO vs TPO vs PPO.
Kasano a maiyruar dayta?
- Sadino: iti barangay, a sumurot kadagiti pagannurotan ti venue iti Section 409 ti Local Government Code (RA 9262, Section 10). Itudo ti Section 409 ti barangay a pagnanaedan dagiti dua a partido wenno, no agnaedda iti nagduma a barangay iti isu met laeng a siudad wenno ili, ti barangay a pagnanaedan ti respondent.
- Siasino: ti Punong Barangay, wenno aniaman a Barangay Kagawad nga adda no awan ti Punong Barangay (Section 14).
- Kaano: iti petsa ti panagipila, kalpasan ti ex parte determination no adda batayan ti aplikasion. Saan nga umuna a denggen ti respondent.
- Panangiyawat (service): dagus kalpasan a maiyruar, masapul nga iyawat a personal ti Punong Barangay wenno Kagawad ti kopia iti respondent, wenno ipaaramidna iti maysa nga opisial ti barangay.
Mabalin a kaduaen ti aplikante ti non-lawyer advocate (katulong a saan nga abogado) iti sango ti Punong Barangay. Iparit ti Section 33 kadagiti opisial ti barangay ti panangpilit iti aplikante a makitulag (compromise) wenno a bay-anna dagiti kiddawna, ken saan a maipakat kadagitoy a kaso dagiti kadawyan a pagannurotan ti mediation ken conciliation ti barangay.
Iti Garcia v. Drilon (2013), inanamongan ti Supreme Court daytoy a pannakabalin. Kinunana a ti BPO ket "merely orders the perpetrator to desist" kadagitoy dua nga aramid, isu a ti trabaho ti Punong Barangay ket "purely executive in nature".
Ania ti mapasamak no malabsing dayta?
Iti sidong ti Section 21, ti reklamo gapu iti panaglabsing iti BPO ket mapan a direkta iti municipal, metropolitan wenno municipal circuit trial court nga addaan iti jurisdiction iti barangay a nangiruar. Ti dusa ket 30 nga aldaw a pannakaibalud, nga awan ti maapektaran kadagiti sabali a criminal wenno civil a kaso.
Pagarigan
Inaramid laeng a pagarigan: Maysa a rabii, tinungpa ni Mark, ti live-in partner ni Joy, ken binutbutengna nga ulitenna a kabilen. Napan ni Joy iti Punong Barangay ti barangay a pagnanaedanna. Iyruar ti Punong Barangay ti BPO iti isu met laeng nga aldaw nga awan ti umuna a panangdengngeg ken Mark, ken ipaiyawatna kenkuana. Valid dayta iti 15 nga aldaw. Sakbay a malpas, mabalin met nga agkiddaw ni Joy iti korte iti Temporary Protection Order.
Para kadagiti amin nga addang ti reklamo, kitaen ti Kasano ti agipila iti VAWC case. Para iti leave iti trabaho dagiti biktima, kitaen ti VAWC leave.
Ania a desision ti Supreme Court ti mainaig?
Kadawyan a saludsod
Kasano kabayag a valid ti Barangay Protection Order?
Sangapulo ket lima (15) nga aldaw. Kuna ti Section 14 ti RA 9262 nga epektibo dagiti BPO iti sangapulo ket lima (15) nga aldaw.
Siasino ti mabalin a mangiruar iti BPO?
Ti Punong Barangay. No awan ti Punong Barangay, aniaman a Barangay Kagawad nga adda ti mangtignay iti aplikasion, ket masapul nga i-attest-na nga awan ti Punong Barangay (Section 14).
Denggen kadi ti respondent sakbay a maiyruar ti BPO?
Saan. Maiyruar ti BPO iti petsa ti panagipila kalpasan ti ex parte determination, kayatna a sawen a babaen laeng ti biang ti aplikante. Kalpasanna, maiyawat a personal ti kopia iti respondent (Section 14).
Ania ti mapasamak no labsingen ti respondent ti BPO?
Maipila ti reklamo a direkta iti municipal, metropolitan wenno municipal circuit trial court a mangsakup iti barangay a nangiruar iti dayta. Ti panaglabsing ket madusa iti 30 nga aldaw a pannakaibalud, nga awan ti maapektaran kadagiti sabali a kaso (Section 21).
Mabalinko pay kadi ti agkiddaw iti TPO wenno PPO iti korte kalpasan a nakaalaak iti BPO?
Wen. Kuna ti Section 8 a ti BPO, wenno ti nakabitin pay nga aplikasion para iti maysa, ket saanna a lapdan ti petitioner nga agaplay, wenno ti korte a mangited, iti Temporary wenno Permanent Protection Order.
Pangkabaruan laeng nga impormasion daytoy, saan a legal a pammagbaga. Para iti kasoyo, agsaludsod iti abogado, iti Public Attorney's Office (PAO) wenno iti ahensia.
Nakatulong kadi daytoy a page?