Ano ang Barangay Protection Order (BPO)? Kahulugan

Duha lang ka butang. Siling sang Section 14, ginamandoan sang BPO ang nagbuhat nga untaton ang mga binuhatan sa Section 5(a) kag (b) sang layi:

• ang pagpasakit sa lawas sang babayi ukon sang iya anak; kag
• ang paghulga nga pasakitan sa lawas ang babayi ukon ang iya anak.

Ang mas malapad nga mga mando, pareho sang pagpagwa sa respondent sa balay, custody ukon sustento, ang korte lang ang makahatag, paagi sa Temporary ukon Permanent Protection Order. Basaha ang BPO vs TPO vs PPO.

• Diin: sa barangay, suno sa mga rule sang venue sa Section 409 sang Local Government Code (RA 9262, Section 10). Ang Section 409 nagatudlo sa barangay diin nagaistar ang duha ka partido ukon, kon sa lain-lain nga barangay sila sang amo man nga syudad ukon banwa nagaistar, sa barangay diin nagaistar ang respondent.
• Sin-o: ang Punong Barangay, ukon bisan sin-o nga Barangay Kagawad nga ara kon wala ang Punong Barangay (Section 14).
• San-o: sa adlaw sang pag-file, pagkatapos sang ex parte determination sang basehan sang aplikasyon. Indi anay ginapamatian ang respondent.
• Pagserbi: dayon pagkatapos ihatag, dapat personal nga ihatag sang Punong Barangay ukon Kagawad ang kopya sa respondent, ukon ipahatag ini sa isa ka barangay official.

Mahimo upod sang aplikante ang isa ka advocate nga indi abogado sa atubangan sang Punong Barangay. Ginadili sang Section 33 sa mga barangay official nga pilitan ang aplikante nga mag-areglo ukon bayaan ang mga relief nga ginapangayo niya, kag ang kasagaran nga mediation kag conciliation sang barangay indi nagaapply sa sini nga mga kaso.

Sa Garcia v. Drilon (2013), ginkatigan sang Supreme Court ini nga gahom. Ginsiling sini nga ang BPO "merely orders the perpetrator to desist" sa sining duha ka binuhatan, gani ang trabaho sang Punong Barangay "purely executive in nature", buot silingon executive lang ini kag indi trabaho sang korte.

Suno sa Section 21, ang reklamo para sa paglapas sang BPO direkta nga ginapasaka sa municipal, metropolitan ukon municipal circuit trial court nga may jurisdiction sa barangay nga naghatag sini. Ang silot pagkabilanggo sing 30 ka adlaw, nga indi apektado ang iban pa nga criminal ukon civil nga kaso.

Ginhimo-himo lang nga halimbawa: Isa ka gab-i, gintampa si Joy sang iya live-in partner nga si Mark kag ginhulga nga tampaon liwat. Nagkadto si Joy sa Punong Barangay sang barangay diin sia nagaistar. Ginhatag sang Punong Barangay ang BPO sa amo man nga adlaw nga wala anay ginpamatian si Mark, kag ginpahatag ini sa iya. Valid ini sa sulod sang 15 ka adlaw. Antes ini matapos, mahimo man mangayo si Joy sa korte sang Temporary Protection Order.

Para sa bug-os nga mga tikang sang reklamo, basaha ang Paano magpasaka sang VAWC case. Para sa leave sa obra sang mga biktima, basaha ang VAWC leave.