Ano ang Legal Interest? Kahulugan sa Law sang Pilipinas
Dasig nga sabat
Ang legal interest amo ang interest rate nga ginagamit sang law kon wala nagkasugot ang mga partido sa rate. Sa Pilipinas, 6% ini kada tuig, ang rate nga gintalana sang BSP Circular No. 799 halin July 1, 2013. Antes sina nga petsa, 12% kada tuig ang legal rate para sa mga loan kag judgment.
Ginatawag man nga: Legal rate of interest
Diin naghalin ang 6%?
Ang BSP Circular No. 799, pareho sang gin-quote sang Supreme Court sa Nacar, nagasiling nga ang rate para sa loan ukon forbearance sang kuwarta, produkto ukon credit, kag ang rate nga ginatugot sa mga judgment, anom ka porsiyento kada tuig "in the absence of an express contract as to such rate of interest". Nag-epekto ini sang July 1, 2013.
Sa Nacar v. Gallery Frames (2013), gin-apply sang Supreme Court ang circular. Siling sini nga ang 12% nga rate nagaaplay tubtob June 30, 2013 lang, kag ang bag-o nga 6% nga rate nagaaplay halin July 1, 2013. Pasulong lang ang bag-o, indi pabalik.
Ginasambit man sang Civil Code ang rate. Ang Article 2209, halin sang 1949, nagasiling nga kon nalate ang debtor sa pagbayad sang kuwarta kag wala sang rate nga ginkasugtan, ang damages amo ang "the legal interest, which is six per cent per annum". Pero 12% ang gin-gamit sang mga korte para sa mga loan kag judgment tubtob tunga sang 2013, gani ang 6% subong ginapaathag paagi sa Circular No. 799 kag Nacar.
San-o nagaaplay ang legal interest?
- Wala sang rate nga nasulat. Siling sang Article 1956 nga wala sang interest nga dapat bayaran luwas kon klaro nga ginkasugtan sa sulat. Kon nalate ang debtor pagkatapos sang demand, ginagamit ang legal rate bilang damages para sa pagkalate, halin sa demand tubtob mabayaran tanan (Lara's Gifts v. Midtown, Resolution sang 2022).
- Final nga mga judgment. Suno sa Nacar, kon mangin final na ang judgment para sa kuwarta, ang 6% kada tuig nagadalagan halin sa finality tubtob mabayaran ini.
- Kasagaran wala sang compounding. Sa desisyon sang 2019 sa Lara's Gifts, siling sang Court nga "there should be no compounding of interest, whether stipulated or legal, unless compounding is expressly agreed upon in writing by the parties or mandated by law or regulation." Isa sa sini nga law ang Article 2212 sang Civil Code: ang interest nga dapat na bayaran nagakita sang legal interest halin sa tion nga ginpangayo ini sa korte.
Ang rate nga ginkasugtan gid sang mga partido sa sulat amo kasagaran ang nagaaplay, luwas kon makita sang korte nga unconscionable (sobra kag indi makatarunganon) ini. Basaha ang Legal bala ang 5% kada bulan nga interest?.
Halimbawa
Halimbawa lang ini: Ginpahulam ni Ana si Ben sang ₱50,000. Ang ila pirmado nga sulat nagasiling "payable on March 1" pero wala nagasambit sang interest. Wala nagbayad si Ben, kag ginpadal-an siya ni Ana sang nasulat nga demand. Wala sang interest nga ginkasugtan sa sulat, gani wala sang dapat bayaran bilang interest. Pero halin sa demand, mahimo idugang sang korte ang 6% kada tuig bilang damages para sa pagkalate: ₱3,000 kada tuig tubtob magbayad si Ben.
Para sa bug-os nga mga rule, basaha ang Pila ang legal interest rate sa Pilipinas?. Para sa pagsukot sang wala nabayaran nga utang, basaha ang Mapriso ka bala tungod sa wala nabayaran nga utang?.
Ano nga mga probisyon ang nagagamit sini nga termino?
Ano nga mga desisyon sang Supreme Court ang may kaangtanan?
- Nacar v. Gallery Frames (G.R. No. 189871)Nacar v. Gallery Frames sa Hiligaynon: ang 2013 nga desisyon nga nagpanubo sang legal interest halin 12% pakadto 6% kada tuig halin Hulyo 1, 2013.
- Lara's Gifts v. Midtown (G.R. No. 225433)Lara's Gifts v. Midtown sa Hiligaynon: ang 2019 kag 2022 nga desisyon sa ginkasugtan nga interest, compounding, sobra nga rate kag 6% legal interest.
Masami nga pamangkot
Pila ang legal interest rate sa Pilipinas?
Anom ka porsiyento kada tuig, ang rate nga gintalana sang BSP Circular No. 799 halin July 1, 2013 para sa loan ukon forbearance sang kuwarta kag para sa mga judgment, kon wala sang klaro nga kasugtanan sa rate. Antes sina nga petsa, 12% kada tuig ang rate para sa sini (Nacar v. Gallery Frames, 2013).
Nagaaplay bala ang legal interest kon wala kami nagkasugot sa interest?
Wala sang monetary interest nga dapat bayaran kon wala ini ginkasugtan sa sulat (Civil Code Article 1956). Pero kon nalate ang debtor pagkatapos sang demand, ginagamit sang mga korte ang legal rate bilang damages para sa pagkalate, halin sa demand (Nacar; Lara's Gifts, 2022).
Ginacompound bala ang legal interest?
Kasagaran indi. Sa Lara's Gifts & Decors v. Midtown Industrial Sales (2019), siling sang Supreme Court nga wala sang compounding (interest sa interest) luwas kon klaro nga ginkasugtan sa sulat ukon ginamando sang law ukon regulasyon. Isa sa sini nga law ang Civil Code Article 2212: ang interest nga dapat na bayaran nagakita sang legal interest halin sa tion nga ginpangayo ini sa korte.
Ngaa nagasiling man sang anom ka porsiyento ang Article 2209 sang Civil Code?
Ang Article 2209, nga ginsulat sang 1949, nagasiling sang six per cent. Sa madamo nga tuig, 12% ang gin-apply sang mga korte sa mga loan kag judgment. Ang 6% subong nakasandig sa BSP Circular No. 799 pareho sang gin-apply sa Nacar, indi sa Article 2209 lang.
Kinaandan nga kasayuran lang ini, indi legal nga laygay. Para sa imo kaso, pamangkot sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) ukon sa ahensya.
Nakabulig bala ini nga page?