Solo Parent Benefits: ₱1,000 Subsidy, 10% Discount ug Solo Parent ID

Ang Section 4 naglista kung kinsa ang kwalipikado. Sa mubo:

1. Ginikanan nga siya ra ang moatiman ug mosuporta sa anak tungod sa:
   • anak nga natawo tungod sa rape, bisan walay final conviction;
   • kamatayon sa bana o asawa;
   • pagkapriso sa bana o asawa sulod sa dili moubos sa tulo ka bulan, o nagsilbi sa sentensya tungod sa criminal conviction;
   • physical o mental incapacity (dili na makahimo) sa bana o asawa, nga gi-certify sa public o private nga doktor;
   • legal separation, o de facto separation (nagbulag na sa tinuod) sulod sa dili moubos sa unom ka bulan;
   • declaration of nullity o annulment sa kaminyoon, o divorce, sumala sa mga balaod karon;
   • pagbiya (abandonment) sa bana o asawa sulod sa dili moubos sa unom ka bulan.
2. Ang bana, asawa o membro sa pamilya sa OFW, o ang guardian sa mga anak sa OFW, kung ang OFW sakop sa "low/semi-skilled worker category" ug wala sa Pilipinas sulod sa 12 ka bulan nga walay hunong. Wala gilista sa balaod kung unsang mga trabaho ang sakop niini nga category.
3. Inahan o amahan nga dili minyo nga nag-atiman ug nagpadako sa bata.
4. Legal guardian, adoptive o foster parent nga siya ra ang moatiman ug mosuporta.
5. Paryente hangtod sa fourth civil degree nga mipuli sa pag-atiman sa bata human sa kamatayon, pagbiya, pagkahanaw o pagkawala (absence) sa mga ginikanan sulod sa dili moubos sa unom ka bulan.
6. Babaye nga mabdos nga siya ra ang moatiman ug mosuporta sa bata nga wala pa matawo.

Ang "children" (mga anak) dinhi nagpasabot sa mga nagpuyo uban ug nagsalig sa solo parent nga "unmarried, unemployed and twenty-two (22) years old or below" (dili minyo, walay trabaho ug 22 anyos o ubos pa), o labaw pa sa 22 anyos kung dili nila maatiman o mapanalipdan sa hingpit ang ilang kaugalingon tungod sa physical o mental nga disability o kondisyon (Section 3(b)).

Ang Section 15 naglista og dugang nga benepisyo para sa mga solo parent nga adunay Solo Parent Identification Card (SPIC):

• Binulan nga cash subsidy nga ₱1,000 matag solo parent nga minimum wage o ubos pa ang sweldo, nga gigahin sa city o municipality. Dili kini ihatag sa solo parent nga nakadawat na og cash assistance o subsidy gikan sa laing programa sa gobyerno. Sa fifth-class ug mas ubos nga mga municipality ug sa 500 ka municipality nga adunay pinakataas nga poverty incidence (gidaghanon sa kabus), ang kwarta mahimong gikan sa Gender and Development (GAD) budget, "and the amount of cash subsidy per recipient may be dependent on the amount of the GAD budget" (ug ang kantidad sa subsidy matag usa mahimong magdepende sa gidak-on sa GAD budget).
• 10% discount ug VAT exemption sa "baby's milk, food and micronutrient supplements, and sanitary diapers purchased, duly prescribed medicines, vaccines, and other medical supplements" (gatas sa bata, pagkaon ug supplements, diaper, tambal nga gireseta, bakuna ug uban pang medical supplies), gikan sa pagkatawo sa bata hangtod unom ka tuig ang edad, para sa solo parent nga ubos sa ₱250,000 ang kita matag tuig. Gilakip usab sa implementing rules ang mga solo parent nga walay trabaho (Revised IRR, Section 33(b)).
• Automatic nga PhilHealth coverage, ang premium contribution bayran sa National Government. Para sa mga solo parent nga adunay pormal nga trabaho, ang balaod ug ang rules niini naghisgot og bahinbahin sa premium; tan-awa ang among mga giya sa PhilHealth bahin sa membership.
• Prayoridad sa apprenticeship, scholarship, livelihood ug skills training, OFW reintegration ug job matching nga mga programa, ug sa low-cost housing sa gobyerno.

Ang ubang bahin sa balaod nagdugang og:

• full scholarship para sa usa ka anak sa solo parent sa mga programa sa DepEd, CHED ug TESDA, kung kwalipikado (Section 9);
• walay diskriminasyon sa trabaho tungod sa pagka-solo parent (Section 7), ug flexible work schedule gawas kung makaapekto kini sa productivity (Revised IRR, Section 19);
• pito ka working days nga bayad nga parental leave matag tuig para sa mga empleyado nga kwalipikado: tan-awa ang Solo parent leave.

Ang DILG ang mogawas sa rules kung unsaon pag-release sa mga city ug municipality ang ₱1,000 (Revised IRR, Section 33(a)). Wala namo kini mabasa, busa pangutan-a ang inyong Solo Parent Office kung unsaon ug kanus-a kini i-release diha sa inyong lugar.

Ang Solo Parent Office (SPO) sa province o city, o ang Solo Parent Division (SPD) sa municipality, ang mohatag niini. Ubos sa balaod ug sa Revised IRR:

• mag-apply ka sa social welfare office sa inyong city o municipality, pun-a ang application form ug moagi sa assessment sa social worker (Revised IRR, Section 11);
• motambong ka sa Solo Parents Orientation Seminar sa dili pa ihatag ang ID (Revised IRR, Section 11);
• ihatag sa opisina ang SPIC ug booklet "within seven (7) working days from receipt of complete documents" (sulod sa pito ka working days gikan madawat ang kompleto nga dokumento) (Section 20);
• libre ang SPIC ug booklet (Section 17) ug "valid for one (1) year" (valid sulod sa usa ka tuig) (Section 20);
• ang renewal magdepende sa assessment sa social worker (Revised IRR, Section 10).

Para makuha ang 10% discount, ipakita ang solo parent booklet uban sa SPIC (Revised IRR, Section 34).

Ang Section 19 nagkinahanglan og authenticated o certified true copy sa mga dokumento nga magdepende sa imong category. Pipila ka pananglitan:

• Namatay ang bana o asawa: birth certificate sa mga anak, marriage certificate, death certificate sa bana o asawa, ug sworn affidavit nga wala kay ka-live-in ug ikaw ra ang moatiman ug mosuporta sa mga anak.
• Dili minyo nga ginikanan: birth certificate sa mga anak, Certificate of No Marriage (CENOMAR), affidavit sa barangay official nga nagpuyo ka sa barangay ug ikaw ang nag-atiman sa mga anak, ug imong sworn affidavit.
• Gibiyaan (abandonment): birth certificate, marriage certificate o imong affidavit, affidavit sa duha ka tawo nga walay interes sa kaso bahin sa pagbiya, police o barangay record niini, ug imong sworn affidavit.
• Pamilya sa OFW: birth certificate, imong marriage certificate, Overseas Employment Certificate (OEC) o katumbas niini, kopya sa mga stamp sa passport nga nagpakita og 12 ka bulan nga padayon nga trabaho sa gawas sa nasud, ug imong sworn affidavit.

Para sa ₱1,000 subsidy ug 10% discount, mosumite ka usab og usa niini: affidavit of no employment, Income Tax Return, social case study gikan sa DSWD, o bisan unsang proof of income nga ma-verify.

Ang birth certificate ug CENOMAR gikan sa PSA: tan-awa ang birth certificate online ug CENOMAR. Para sa OEC, tan-awa ang OEC ug OEC exemption.

Ang solo parent ra nga tinuod nga nag-inusara sa pag-atiman ug pagsuporta ang maka-claim sa mga benepisyo. Ang Section 16 nag-ingon nga dili mawala ang imong status "if the other parent provides occasional assistance and/or seasonal gifts that do not meet the legal requirement of support" (kung ang pikas ginikanan mohatag og panagsa nga tabang o regalo sa mga okasyon nga dili moabot sa legal nga requirement sa support). Apan kung walay balido nga kaminyoon ang ginikanan, dili kini igo aron ang bisan kinsa kanila makakuha sa mga benepisyo kung, sa tinuod, gibahin man nila ang pag-atiman ug pagsuporta sa bata. Bahin sa obligasyon sa pikas ginikanan nga mohatag og support, tan-awa ang Pila ang child support?

Ang Section 26 nagsilot sa:

• pagdumili o pagpakyas sa paghatag sa mga benepisyo: sa unang paglapas, multa nga ₱10,000 hangtod ₱50,000, o pagkapriso nga unom ka bulan hangtod usa ka tuig, o pareho; sa sunod nga mga paglapas, multa nga ₱100,000 hangtod ₱200,000, o pagkapriso nga usa hangtod duha ka tuig, o pareho;
• pagpakaaron-ingnon nga solo parent o pagpeke sa mga dokumento: multa nga dili molapas sa ₱50,000 ug pagkapriso nga unom ka bulan hangtod usa ka tuig, o pareho.

Kini mga hinimo-himo nga pananglitan aron ipakita kung giunsa paglihok sa mga lagda. Dili kini tambag para sa bisan unsang tinuod nga kaso.

Si Joel, dili minyo, nag-inusara sa pagpadako sa iyang tulo ka tuig nga anak nga lalaki ug ubos sa ₱250,000 ang iyang kita matag tuig. Gamit ang iyang SPIC ug solo parent booklet, makapangayo siya og 10% discount ug VAT exemption sa gatas ug diaper sa iyang anak.

Ang bana ni Rowena nagtrabaho sa gawas sa nasud nga wala makauli sulod sa 13 ka bulan, ug siya ra ang nag-atiman sa ilang duha ka anak. Kung ang trabaho sa iyang bana sakop sa low/semi-skilled category, mahimo siyang mo-apply ubos sa OFW category, dala ang birth certificate, marriage certificate, OEC o katumbas niini, mga stamp sa passport ug sworn affidavit. Wala gisulti sa balaod kung unsang mga trabaho ang sakop niana nga category, busa nangutana siya sa Solo Parent Office.

Kadaghanan sa application para sa Solo Parent ID dili na kinahanglan og abogado: ang Solo Parent Office ug ang social worker na ang moatiman niini. Pakigsulti sa abogado kung nagkinahanglan ka og court decree isip dokumento (legal separation, nullity o annulment, o recognition of a foreign divorce, ang pag-ila sa divorce nga nakuha sa gawas), kung kinahanglan nimo mo-claim og child support, kung ang employer modumili sa imong solo parent benefits, o kung giakusahan ka nga nagpakaaron-ingnon sa imong status.

Kung dili nimo kaya mobayad og abogado, tan-awa ang Libre nga legal nga tabang sa Pilipinas para sa Public Attorney's Office (PAO) ug uban pang kapilian.