Nakapalit og Guba nga Butang? Warranty Against Hidden Defects

Saad kini nga gisulod sa balaod sa matag baligya, bisan walay misulti niini og klaro. Ang Article 1547 nag-ingon nga sa contract of sale, gawas kung adunay lahi nga tuyo, adunay:

Makahatag usab ang nagbaligya og express warranty. Ubos sa Article 1546, ang pahayag sa kamatuoran o saad bahin sa butang usa ka express warranty kung kini makapadani sa nagpalit sa pagpalit ug misalig niini ang nagpalit. Pero ang pahayag sa "the seller's opinion only" dili warranty, gawas kung misulti ang nagbaligya isip eksperto ug misalig niini ang nagpalit.

Ang Article 1561 nag-ingon nga tubag ang nagbaligya sa hidden defects nga naghimo sa butang nga dili magamit sa iyang katuyoan, o nagpakunhod sa kapuslan niini nga ang nagpalit dili unta mopalit, o mobayad unta og mas gamay, kung nahibal-an pa niya.

Sa Nutrimix Feeds v. Court of Appeals (2004), giingon sa Supreme Court: "A hidden defect is one which is unknown or could not have been known to the vendee." Gilista niini ang kinahanglan ipakita sa nagpalit:

1. tago ang depekto;
2. anaa na kini sa panahon sa baligya;
3. kasagaran dili unta kini apil sa kontrata;
4. importante kini, buot ipasabot naghimo kini sa butang nga dili magamit o dako ang pagkunhod sa kapuslan niini; ug
5. ang kaso gi-file sulod sa panahon nga gitugot sa balaod.

Oo, kasagaran. Klaro ang Article 1566:

Adunay usa ka eksepsiyon, sa ikaduhang paragraph: ang lagda "shall not apply if the contrary has been stipulated, and the vendor was not aware of the hidden faults or defects in the thing sold." Kinahanglan ang duha ka kondisyon. Ang clause sama sa "sold as is, no warranty" makapanalipod sa nagbaligya nga tinuod nga wala kahibalo. Dili kini manalipod sa nagbaligya nga nakahibalo sa hidden defect.

Ang Article 1567 mohatag sa nagpalit og kapilian:

Gigamit sa Nutrimix ang tradisyonal nga mga ngalan: ang pag-atras sa kontrata mao ang "accion redhibitoria", ug ang pagpangayo og ubos nga presyo mao ang "accion quanti minoris". Sa praktikal:

• Atras sa baligya: iuli ang butang ug kuhaa balik ang presyo, dugang ang danyos.
• Huptan ang butang sa ubos nga presyo: kuhaa balik ang bahin sa presyo sumala sa depekto, dugang ang danyos.

Ang Article 1562 aduna usab og implied warranties para sa mga produkto: nga makatarunganon kini nga haum sa usa ka piho nga katuyoan kung misalig ang nagpalit sa kahanas o hukom sa nagbaligya, ug nga merchantable quality (maayong klase nga mabaligya) kung gipalit pinaagi sa deskripsyon gikan sa nagbaligya nga nagnegosyo og ingon nga produkto.

Unom ka bulan gikan sa pagkahatod:

Ihap gikan sa adlaw nga gihatod kanimo ang butang, dili gikan sa adlaw nga nadiskobrehan nimo ang depekto. Para sa ubang deadline sa civil cases, tan-awa ang table of prescription of civil actions.

Ang nagpalit ang adunay palas-anon. Sa Nutrimix, ang usa ka magtiayon nga nag-alima og broiler ug baboy mipalit og feeds gikan sa Nutrimix nga pautang. Wala nila bayri ang bahin sa presyo ug miingon nga ang feeds ang nakapatay sa ilang mga hayop. Giingon sa Korte nga ang nagpalit adunay "the burden of proving that the seller of the product breached its warranty." Nakit-an niini nga huyang kaayo ang ilang ebidensya sa eksperto aron pamatud-an nga ang feeds ang hinungdan sa pagkamatay, gibalik ang desisyon sa trial court ug gihimo silang tubag sa wala mabayri nga feeds.

Sa praktikal, ang ebidensya ang modesisyon niini nga mga kaso: ang butang mismo, ang resibo, ug ang pamatuod kung kanus-a ug unsaon pagtungha sa depekto. Ang depekto nga wala pa sa panahon sa baligya, pananglitan tungod sa paagi sa paggamit sa butang human niadto, dili sakop niini nga warranty.

Ang ubang balaod, sama sa mga balaod bahin sa consumer products, basin mohatag sa mga nagpalit og laing remedyo. Kining panid naghisgot ra sa mga lagda sa Civil Code bahin sa baligya.

Mga hinimo-himo ra kini nga pananglitan aron ipakita kung unsaon paglihok sa mga lagda. Dili kini tambag para sa bisan unsang tinuod nga kaso.

Si Gina mipalit og second-hand nga refrigerator. Paglabay sa duha ka semana, wala na kini mobugnaw tungod sa liki nga tubo sa sulod nga walay makakita. Kung mapamatud-an niya nga anaa na ang liki sa panahon sa baligya, mahimo niya kining iuli ug kuhaon balik ang iyang kwarta, o mangayo og ubos nga presyo, uban ang danyos (Articles 1561 ug 1567). Kinahanglan siyang mo-file sulod sa unom ka bulan gikan sa pagkahatod (Article 1571).

Si Arnel mipalit og motorsiklo nga adunay yupi sa fuel tank nga makita sa tanan. Ang makita nga depekto dili sakop sa warranty against hidden defects (Article 1561).

Si Celia mipalit og gamit nang laptop nga "as is, no warranty". Tinuod nga wala kahibalo ang nagbaligya nga hapit na maguba ang battery. Ubos sa Article 1566, dili tubag ang nagbaligya sa maong hidden defect. Kung mapamatud-an ni Celia nga nakahibalo ang nagbaligya sa hidden defect, dili siya mapanalipdan sa "as is" nga clause ubos niana nga artikulo.

Si Rodel, usa ka mekaniko, mipalit og gamit nang makina. Wala niya susiha ang depekto nga unta namatikdan sa usa ka tawo sa iyang trabaho. Ubos sa Article 1561, basin dili tubag ang nagbaligya sa mga depekto nga unta nahibal-an sa eksperto nga nagpalit.

Pakigsulti sa abogado kung mahal ang butang, sama sa sakyanan o makinarya, kung midumili ang nagbaligya sa pagdawat balik niini, o kung hapit na mahuman ang unom ka bulan. Ang pagpamatuod nga anaa na ang depekto sa panahon sa baligya kasagaran manginahanglan og ebidensya sa eksperto. Kung dili nimo maabot ang bayad sa abogado, tan-awa ang Libreng tabang legal sa Pilipinas.