Unsa ang Unlawful Detainer? Kaso sa Pagpagawas sa Nag-abang
Mubo nga tubag
Ang unlawful detainer usa ka kaso sa korte aron mabawi ang paghupot (possession) sa balay o yuta gikan sa tawo nga nagdumili mogawas human natapos ang iyang katungod sa pagpuyo. Legal ang pagpuyo sa okupante sa sinugdan, pananglitan ubos sa lease o uban ang pagtugot sa tag-iya. Kinahanglan kini i-file sa Municipal Trial Court sulod sa usa ka tuig gikan sa katapusang demand nga mobiya.
Unsa ang giingon sa balaod?
Ang Rule 70, Section 1 sa Rules of Court motugot sa lessor, vendor, vendee o laing tawo nga moadto sa korte kung ang paghupot sa yuta o building "is unlawfully withheld after the expiration or termination of the right to hold possession, by virtue of any contract, express or implied". Kinahanglan i-file ang kaso "at any time within one (1) year" sa hustong Municipal Trial Court. Para sa mga lease, gilista sa Article 1673 sa Civil Code ang mga ground sa pagpagawas sa nag-abang, sama sa natapos nga lease, wala mabayri nga abang o nalapas nga kondisyon.
Sa Spouses Valdez v. Court of Appeals (2006), gipasabot sa Supreme Court ang pangunang punto: sa unlawful detainer, "possession of the defendant is originally legal but became illegal due to the expiration or termination of the right to possess." Ang usa ka tuig magsugod "from the date of last demand".
Unsa ang kalainan niini sa forcible entry?
Sa forcible entry, misulod ang okupante pinaagi sa kusog, pagpanghadlok, hulga, estratehiya o paglusot nga tago, busa ilegal na ang pagpuyo sukad sa unang adlaw. Sa unlawful detainer, nahimo lang kining ilegal sa ulahi. Tan-awa ang Forcible entry vs unlawful detainer.
Gidugang sa Valdez nga ang kaso base sa tolerance (pagtugot) nagkinahanglan og pagtugot sukad pa sa sinugdanan sa pagpuyo. Kung labaw na sa usa ka tuig ang milabay, dili na kini unlawful detainer kondili accion publiciana, usa ka ordinaryong civil case aron mahibal-an kung kinsa ang adunay mas lig-on nga katungod sa paghupot (possession).
Unsa ang kinahanglan buhaton una mo-file?
- Demand. Para sa lessor, ang Rule 70, Section 2 nagkinahanglan og demand nga mobayad o motuman sa lease ug mobiya. Ma-file lang ang kaso kung dili motuman ang nag-abang sulod sa 15 ka adlaw para sa yuta o 5 ka adlaw para sa building, gawas kung lahi ang giingon sa lease.
- Barangay conciliation, kung magamit. Ubos sa Rule 70, Section 12, ang kaso nga kinahanglan unang moagi sa barangay conciliation i-dismiss without prejudice kung walay pamatuod nga nahimo kini. Tan-awa ang Kinahanglan ba ko moadto una sa barangay?.
- Rent control, para sa mga unit nga sakop. Kung sakop sa Rent Control Act ang unit, ang Section 9 sa Republic Act No. 9653 naglimitar sa mga ground sa ejectment. Pananglitan, ground lang didto ang wala mabayri nga abang kung ang utang moabot og tulo ka bulan.
Pananglitan
Hinimo-himo nga pananglitan: Gipaabangan ni Tony og apartment si Mae matag bulan. Mihunong si Mae og bayad. Gihatagan siya ni Tony og sinulat nga demand nga mobayad ug mobiya. Wala motuman si Mae sulod sa 5 ka adlaw. Mahimong mo-file si Tony og unlawful detainer sa Municipal Trial Court sulod sa usa ka tuig gikan sa iyang katapusang demand, human sa barangay conciliation kung magamit. Para sa unit nga sakop, kinahanglan usab matuman ang mga ground sa Rent Control Act. Para sa mga lakang, tan-awa ang Unsaon pagpagawas sa nag-abang nga dili mobiya.
Kanunay nga pangutana
Unsa ang unlawful detainer sa simple nga pagkasulti?
Kaso kini sa korte aron mabawi ang balay o yuta gikan sa tawo nga sa sinugdan legal nga nagpuyo didto, pinaagi sa lease (abang) o pagtugot, apan nagdumili mogawas human natapos ang iyang katungod sa pagpuyo.
Unsa ang kalainan sa unlawful detainer ug forcible entry?
Sa forcible entry, ilegal na sukad sa sinugdan ang pagpuyo sa okupante (misulod pinaagi sa kusog, pagpanghadlok, hulga, estratehiya o paglusot nga tago). Sa unlawful detainer, legal kini sa sinugdan ug nahimong ilegal sa ulahi (Spouses Valdez v. Court of Appeals, 2006).
Unsa ka dugay ang akong panahon sa pag-file og kaso sa unlawful detainer?
Usa ka tuig. Sa Spouses Valdez v. Court of Appeals (2006), giingon sa Supreme Court nga ang unlawful detainer kinahanglan i-file sulod sa usa ka tuig gikan sa petsa sa katapusang demand.
Asa i-file ang kaso sa unlawful detainer?
Sa hustong Municipal Trial Court, ubos sa Rule 70, Section 1 sa Rules of Court. Kung labaw na sa usa ka tuig ang milabay, giingon sa Supreme Court sa Valdez nga dili na kini unlawful detainer kondili accion publiciana, usa ka ordinaryong kaso kung kinsa ang adunay mas lig-on nga katungod sa paghupot (possession) sa balay o yuta.
Kinahanglan ba ko magpadala una og demand?
Para sa lessor (tag-iya nga nagpaabang), oo, gawas kung lahi ang giingon sa lease. Ang Rule 70, Section 2 nagkinahanglan og demand nga mobayad o motuman sa lease ug mobiya, ug i-file lang ang kaso kung dili motuman ang nag-abang sulod sa 15 ka adlaw para sa yuta o 5 ka adlaw para sa building.
Kinatibuk-ang impormasyon lang kini, dili legal nga tambag. Alang sa imong kaso, pangutana sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatabang ba kini nga page?