Article 96 sa Family Code: Pagdumala sa community property
Status: Epektibo pa
Unsa ang giingon sa Article 96?
Ang opisyal nga teksto sa balaod naa sa English.
The administration and enjoyment of the community property shall belong to both spouses jointly. In case of disagreement, the husband’s decision shall prevail, subject to recourse to the court by the wife for proper remedy, which must be availed of within five years from the date of the contract implementing such decision.
In the event that one spouse is incapacitated or otherwise unable to participate in the administration of the common properties, the other spouse may assume sole powers of administration. These powers do not include disposition or encumbrance without authority of the court or the written consent of the other spouse. In the absence of such authority or consent, the disposition or encumbrance shall be void. However, the transaction shall be construed as a continuing offer on the part of the consenting spouse and the third person, and may be perfected as a binding contract upon the acceptance by the other spouse or authorization by the court before the offer is withdrawn by either or both offerors.
Unsa ang buot ipasabot niini sa simple nga pulong?
Matod sa Article 96, ang bana ug asawa magkauban nga modumala ug mogamit sa ilang absolute community property. Kung dili makaapil ang usa, ang pikas mahimong modumala nga siya ra. Apan walay usa kanila nga makabaligya, maka-mortgage, o sa laing paagi maka-dispose o maka-encumber sa community property kung walay authority sa korte o written consent (sinulat nga pagtugot) sa pikas. Kung wala kini, void (walay bili) ang baligya o mortgage.
Ang "administration" nagpasabot sa adlaw-adlaw nga pagdumala sa propiedad: paggamit, pag-atiman, pagpaabang, pagbayad sa mga gasto niini. Ang "disposition" nagpasabot sa pagbuhi sa pagpanag-iya, pananglitan pinaagi sa pagbaligya. Ang "encumbrance" nagpasabot sa pagbutang og palas-anon sa propiedad, sama sa mortgage.
Ang Article 96 para sa mga magtiayon ubos sa absolute community of property, ang default nga sistema para sa mga naminyo ubos sa Family Code nga walay prenup (Article 75). Ang mga magtiayon ubos sa conjugal partnership of gains adunay samang lagda sa Article 124.
Giunsa kini paglihok sa tinuod nga kinabuhi?
Leo ug Rina: lote nga gibaligya nga walay iyang pirma
Naminyo si Leo ug Rina sa 2010 nga walay prenup. Sa 2025, gibaligya ni Leo sa silingan ang lote nga ilang gipalit sa 2014. Walay gipirmahan si Rina, ug walay korte nga mitugot sa baligya. Ubos sa Article 96, void ang baligya. Kung modawat si Rina sa baligya sa ulahi, o motugot ang korte, sa dili pa bawion ni Leo o sa namalit ang tanyag, mahimo kining binding contract.
Grace ug Paolo: housing loan
Gusto og housing loan si Grace ug Paolo, nga ang garantiya mao ang mortgage sa ilang community nga lote. Ang mortgage usa ka encumbrance. Kung si Paolo ra ang mopirma sa mortgage, nga walay written consent ni Grace o authority sa korte, void kini ubos sa Article 96. Kung pareho silang mopirma, walay problema. Ang giya sa site nagpatin-aw sa Pag-IBIG housing loan.
Nora: bana nga mibiya
Daghang tuig na ang milabay sukad mibiya ang bana ni Nora sa ilang balay ug dili na siya makit-an. Nagbulag na sila sa tinuod. Gusto ni Nora nga ibaligya ang usa ka community property aron ibayad sa kinahanglanon sa ilang mga anak. Tungod kay ang balaod nanginahanglan sa pagtugot sa iyang bana sa baligya, ang Article 100(2) motugot kaniya nga mangayo og authorization sa korte pinaagi sa summary proceeding.
Mga hinimo-himo lang kini nga example aron ipakita kung giunsa paglihok sa lagda. Dili kini tambag para sa bisan unsang tinuod nga kaso.
Unsa ang buot ipasabot niini sa praktis?
- Ubos sa absolute community, halos tanang propiedad nga gipanag-iya sa adlaw sa kasal ug nakuha human niini komon (Article 91). Ang eksklusibong propiedad sa usa, sama sa kabilin nga nadawat sulod sa kaminyoon, adunay laing mga lagda.
- Ang matag usa sa magtiayon mahimong mohatag pinaagi sa will sa iyang interes sa community property (Article 97).
- Walay usa sa magtiayon nga maka-donate sa community property nga walay pagtugot sa pikas, gawas sa kasarangan nga donation para sa charity o sa mga okasyon sa kalipay o kasubo sa pamilya (Article 98).
- Ang mga utang nga gihimo sa usa nga walay pagtugot sa pikas ipabayad sa community hangtod lang sa gidak-on nga tingali nakabenepisyo niini ang pamilya (Article 94(3)).
- Kung biyaan sa usa ang pikas nga walay igong rason, ang naagrabyado nga asawa o bana mahimong mo-petition sa korte para sa receivership, judicial separation of property, o authority nga siya ra ang modumala (Article 101).
- Ang magtiayon makahimo og lahi nga mga lagda pinaagi lang sa prenup nga gipirmahan sa wala pa ang kasal (Article 77). Para sa kompleto nga tubag ug dugang nga mga example, tan-awa ang mabaligya ba sa asawa o bana ang conjugal property nga walay pagtugot?
Unsa ang giingon sa Article 96?
The administration and enjoyment of the community property shall belong to both spouses jointly. In case of disagreement, the husband’s decision shall prevail, subject to recourse to the court by the wife for proper remedy, which must be availed of within five years from the date of the contract implementing such decision.
In the event that one spouse is incapacitated or otherwise unable to participate in the administration of the common properties, the other spouse may assume sole powers of administration. These powers do not include disposition or encumbrance without authority of the court or the written consent of the other spouse. In the absence of such authority or consent, the disposition or encumbrance shall be void. However, the transaction shall be construed as a continuing offer on the part of the consenting spouse and the third person, and may be perfected as a binding contract upon the acceptance by the other spouse or authorization by the court before the offer is withdrawn by either or both offerors.
Mabaligya o ma-mortgage ba sa usa ra ka asawa o bana ang community property?
Dili. Ang baligya o mortgage nanginahanglan og usa niining duha:
- ang written consent sa pikas nga asawa o bana; o
- ang authority sa korte.
Kung walay bisan usa, matod sa Article 96 ang disposition o encumbrance "shall be void". Dili oral nga pagtugot ang gipangayo sa article: written consent ang giingon niini.
Gigamit sa Supreme Court ang samang mga pulong sa Article 124, ang lagda para sa conjugal partnership, sa Homeowners Savings & Loan Bank v. Dailo (2005). Gi-mortgage sa usa ka bana ang balay ug lote sa magtiayon nga wala kahibalo ug wala mitugot ang iyang asawa. Matod sa Korte, void ang mortgage, apil ang bahin nga unta iya sa bana, kay wala maghimo og ingon niana nga kalainan ang article. Ang Article 96 naggamit sa samang mga pulong para sa absolute community. Ang detalye sa maong kaso naa sa panid sa Article 124.
Maluwas pa ba ang void nga baligya?
Oo, sa usa ka paagi. Giisip sa Article 96 ang deal nga "continuing offer" (nagpadayon nga tanyag) sa asawa o bana nga mitugot ug sa namalit o nagpahulam. Mahimo kining binding contract kung, sa dili pa bawion ang tanyag:
- modawat niini ang pikas nga asawa o bana; o
- motugot niini ang korte.
Unsaon kung dili makaapil ang usa sa magtiayon?
Kung incapacitated o dili makaapil sa pagdumala ang usa, ang pikas mahimong modumala nga siya ra. Apan bisan pa niana, dili niya mabaligya o ma-mortgage ang propiedad nga walay authority sa korte o written consent sa pikas.
Kung nagbulag na sa tinuod (separated in fact) ang magtiayon ug ang balaod nanginahanglan sa pagtugot sa usa para sa transaksyon sa pikas, matod sa Article 100(2) kinahanglang mangayo og judicial authorization pinaagi sa summary proceeding.
Kanunay nga pangutana
Mabaligya ba sa akong asawa o bana ang among balay nga walay akong pirma?
Dili balido, kung community property ang balay. Matod sa Article 96, void ang disposition o encumbrance nga walay authority sa korte o written consent sa pikas nga asawa o bana.
Kinahanglan ba usab ang pagtugot sa pikas para sa mortgage?
Oo. Ang mortgage usa ka encumbrance. Ubos sa Article 96, void ang encumbrance sa community property nga walay authority sa korte o written consent sa pikas nga asawa o bana.
Mabalido pa ba ang void nga baligya?
Giisip sa Article 96 ang transaksyon nga continuing offer sa asawa o bana nga mitugot ug sa namalit. Mahimo kining binding contract kung modawat ang pikas nga asawa o bana, o motugot ang korte, sa dili pa bawion ang tanyag.
Unsaon kung dili makaapil ang akong asawa o bana sa pagdumala sa propiedad?
Kung incapacitated o dili makaapil ang usa, ang pikas mahimong modumala nga siya ra. Apan bisan pa niana, dili niya mabaligya o ma-mortgage ang propiedad nga walay authority sa korte o written consent sa pikas.
Maka-donate ba ang akong asawa o bana sa among propiedad?
Dili kung walay imong pagtugot. Matod sa Article 98, walay usa sa magtiayon nga maka-donate sa community property nga walay pagtugot sa pikas, gawas sa kasarangan nga donation para sa charity o sa mga okasyon sa kalipay o kasubo sa pamilya.
Kinatibuk-ang impormasyon lang kini, dili legal nga tambag. Alang sa imong kaso, pangutana sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatabang ba kini nga page?