Robbery iti Pilipinas: Dagiti Kita ken Dusa

Ipalawag ti Article 293 ti krimen:

Iti Del Rosario v. People (2019), inlista ti Supreme Court ti uppat nga elemento: (1) adda panangala iti personal a sanikua; (2) kukua ti sabali ti sanikua; (3) ti panangala ket addaan iti panggep a gumunggona; ken (4) ti panangala ket addaan iti puersa wenno panangbutbuteng kadagiti tao, wenno puersa kadagiti banag.

Isu a dua ti kangrunaan a kita ti robbery:

• Robbery nga addaan iti puersa wenno panangbutbuteng kadagiti tao (Article 294), kas pagarigan ti holdup.
• Robbery nga addaan iti puersa kadagiti banag (Article 299 ken dagiti article a sumaruno), kas pagarigan ti panangserrek iti balay babaen ti panangburak.

Iti Del Rosario, kinuna ti Korte a "the distinguishing element between the crimes of robbery and theft is the use of violence or intimidation as a means of taking the property belonging to another". Kayatna a sawen, ti mangilasin iti robbery ken theft ket ti panangusar iti puersa wenno panangbutbuteng tapno maala ti sanikua ti sabali. Ti theft iti sidong ti Article 308 ket panangala nga awan ti puersa, panangbutbuteng wenno puersa kadagiti banag.

Ipakita ti snatching ti linia. Iti Ablaza v. People (2018), dagiti kuentas ket inagaw iti tengnged ti maysa a babai ti nakasakay iti likud ti motorsiklo. Kinuna ti Korte a ti "grab" ket mangitudo iti kinakellaat ti panangala, a "cannot be readily equated with the employment of violence or physical force" (saan a dagus a maipada iti panangusar iti puersa), ket inkeddengna a nakabasol ti akusado iti theft, saan a robbery. Ti Del Rosario, maysa a kuentas a naagaw iti jeepney, ket kasta met ti nagbanagan. No danogen wenno pangtaan ti snatcher ti biktima, mabalin a robbery ti krimen. Ti korte ti mangikeddeng maibatay iti pammaneknek.

Saan a kanayon a kasapulan ti armas ti panangbutbuteng. Iti Peralta v. People (2023), sinuportaran ti Supreme Court ti conviction iti simple robbery a ti kuarta ket naala babaen ti extortion (panangkikil), nga imbilangna kas panangbutbuteng. Para kadagiti dusa ti theft, kitaem ti dusa ti theft iti Pilipinas.

Para iti dua a krimen a sangsangkabay, kitaem ti robbery vs theft.

Mangikeddeng ti Article 294 iti lima a level, maibatay iti napasamak bayat ti robbery:

Naggapu dagiti kabayag iti Articles 27 ken 76. Ti kaso 5 ti masansan a maawagan iti simple robbery: holdup nga awan ti napatay wenno nakaro a nadangran.

Adda pay dua nga alagaden a mabalin a mangipangato iti dusa iti maximum period-na. Aramiden daytoy ti Article 295 para kadagiti kaso 3, 4 ken 5 no ti robbery ket naaramid iti lugar nga awan ti agnanaed wenno babaen ti band, wenno iti kalsada, dalan, highway wenno eskinita babaen ti panangbutbuteng nga addaan iti paltog, ken dadduma pay a kasasaad. Kuna ti Article 296 a ti robbery ket naaramid babaen ti band no nasurok a tallo nga armado a tao ti nakiraman, ket ipataw ti maximum ti dusa no ti aniaman kadagiti armas ket unlicensed a paltog.

Sakupen ti kaso 1 ti panangpatay "by reason or on occasion of the robbery" (gapu wenno bayat ti robbery). Iti People v. Casabuena (2020), inlista ti Supreme Court dagiti elemento: ti panangala iti personal a sanikua ket naaramid babaen ti puersa wenno panangbutbuteng kadagiti tao; kukua ti sabali ti sanikua; ti panangala ket addaan iti panggep a gumunggona; ken gapu wenno bayat ti robbery, adda homicide a naaramid.

Innayon ti Korte a masapul a ti robbery ti kangrunaan a panggep: "The intent to rob must precede the taking of human life. The killing, however, may occur before, during, or after the robbery." Kayatna a sawen, masapul nga immun-una ti panggep nga agtakaw sakbay ti panangpatay, ngem ti panangpatay ket mabalin a mapasamak sakbay, bayat wenno kalpasan ti robbery.

Ti dusa a nakasurat iti article ket reclusion perpetua to death. Iparit ti Republic Act No. 9346 ti death penalty, isu nga ipataw ti korte ti reclusion perpetua. Para kadagiti standard a damages nga inkeddeng ti Supreme Court kadagiti kasta a kaso, kitaem ti People v. Jugueta ken ti damages para iti ipapatay iti criminal case.

Ti Article 299, kas binaliwan ti Republic Act No. 10951 (2017), ket sakupenna ti robbery nga addaan iti puersa kadagiti banag iti balay nga adda agnanaed, public building wenno pasdek a pagdaydayawan. Ti puersa kadagiti banag ket kayatna a sawen, kas pagarigan, ti panagserrek iti abut a saan a naaramid a pagserkan, ti panangburak iti diding, atep, datar, ruangan wenno tawa, ti panangusar iti palso a tulbek wenno picklock, wenno ti panangburak iti nakandaduan a muebles iti uneg.

No ti robbery ket naaramid iti dependency ti balay, kas iti interior court wenno bodega a nakakapet iti dayta, maysa a degree a nababbaba ti dusa. Iti sidong ti Article 301, ti balay ket "inhabited" (adda agnanaed) latta uray no awan dagiti agnanaed idiay bayat ti robbery.

Ti robbery nga addaan iti puersa kadagiti banag iti lugar nga awan ti agnanaed wenno iti dadduma a pasdek ket sakupen ti Article 302. No nasurok ngem ₱50,000 ti pateg ti sanikua ken adda naaramat a maysa kadagiti nailista a kita ti puersa, ti dusa ket prision correccional in its medium and maximum periods (2 a tawen, 4 a bulan ken 1 nga aldaw agingga iti 6 a tawen); no ₱50,000 wenno nababbaba, maysa a degree a nababbaba. Ingato met ti Article 302 ti dusa iti maysa a degree iti sumagmamano nga article ti robbery no ti sanikua a naala ket mail matter wenno dadakkel nga animal (large cattle).

Para iti amin a dusa ti robbery iti maysa a tabla, kitaem ti dusa ti robbery.

Wen. Iti sidong ti Article 100, tunggal tao nga addaan iti criminal liability para iti felony ket addaan met iti civil liability. Kuna ti Article 104 a sakupen daytoy ti restitution (panangisubli), reparation ti dangran a napataud ken indemnification para iti consequential damages.

Dagitoy ket inaramid laeng a pagarigan tapno maipakita no kasano nga agandar dagiti alagaden. Saanda a balakad para iti aniaman a pudno a kaso.

Ni Arvin ket intudona ti kutsilio ken ni Joy iti pagsardengan ti jeepney ket imbilinna nga iyawatna ti cellphone-na. Inted ni Joy, ket saan a nadangran. Adda panangbutbuteng, ken awan ti napasamak kadagiti resulta dagiti kaso 1 agingga iti 4, isu a mairaman daytoy iti kaso 5 ti Article 294.

Ti bag ni Jun ket naagaw bayat a sabali ti kitkitaenna. No awan ti masarakan ti korte a puersa, panangbutbuteng wenno puersa kadagiti banag, mabalin a theft ti panangala, kas iti Ablaza ken Del Rosario.

Ni Rey ket binurakna ti tawa ti maysa a balay bayat nga awan ti pamilia ket innalana ti telebision ken kuarta a ₱30,000 ti dagup a patengna. Awan ti armasna. Adda latta agnanaed iti balay, nangusar iti puersa kadagiti banag, ken ₱50,000 wenno nababbaba ti pateg, isu nga ikeddeng ti Article 299 ti prision mayor in its minimum period.

Agpannuray iti dusa. Iti sidong ti Article 90, dagiti krimen a madusa iti death, reclusion perpetua wenno reclusion temporal ket ag-prescribe (mapukaw ti kalintegan nga agidarum) iti duapulo a tawen, ken dagiti madusa iti dadduma nga afflictive penalty, kas iti prision mayor, iti sangapulo ket lima a tawen. Kitaem ti prescription of crimes. Ti panangserrek iti balay nga awan ti naala ket mabalin a sabali a krimen: kitaem ti trespass to dwelling. Ti nakabitbitin a kaso ket mabalin nga agparang iti police clearance.

Makisaritaka iti abogado no maakusarka iti robbery, gapu ta ti nagdumaan ti robbery ken theft, wenno dagiti lima a kaso ti Article 294, ket mabalin a mangbaliw iti dusa iti adu a tawen. Mabalin met a kayat ti biktima ti abogado tapno surotenna ti kaso ken ti kiddaw para iti damages. No saanmo a kabaelan ti agbayad iti abogado, kitaem ti Libre a legal a tulong iti Pilipinas para iti Public Attorney's Office (PAO) ken dadduma pay a pagpilian.