Malicious Mischief: Dusa ti Panangdadael iti Sanikua ti Sabali
Napardas a sungbat
Ti malicious mischief ket inggagara a panangdadael iti sanikua ti sabali a tao, no ti aramid ket saan nga arson (panangpuor) wenno sabali a krimen ti panangdadael (Article 327 ti Revised Penal Code). Iti sidong ti Article 329, kas binaliwan ti Republic Act No. 10951, ti dadael agingga iti ₱40,000, wenno dadael a saan a matantia, ket madusa iti arresto menor (1 agingga iti 30 nga aldaw) wenno multa manipud iti gatad ti dadael agingga iti ₱40,000. Nadagdagsen ti dusa ti dakdakkel a dadael, ken dagiti special cases a kas iti panangsabidong iti pagtaraknan ti ikan wenno panangdadael iti publiko a kalsada. Sabali a krimen ti dadael a gapuanan laeng ti kinaliway.
Ania ti malicious mischief?
Adda ti kaipapananna iti Article 327:
Any person who shall deliberately cause to the property of another any damage not falling within the terms of the next preceding chapter shall be guilty of malicious mischief.
Tallo a punto ti maala iti daytoy a teksto:
- Inggagara. Masapul a naigagara ti dadael. Saan a malicious mischief dagiti aksidente ken kinaliway.
- Sanikua ti sabali. Masapul a kukua ti sabali a tao ti sanikua.
- Saan nga arson wenno sabali a krimen ti panangdadael. Sakupen ti "next preceding chapter" ti Code ti arson ken dadduma pay a krimen ti panangdadael, nga addaan iti bukodda a dusa.
Dagiti kasasaad a masansan a damagen dagiti tattao, kas iti panangkuris iti lugan babaen ti tulbek wenno inggagara a panangburak iti tawa ti kaarruba, ket mabalin a mairaman iti daytoy nga article no inggagara ti dadael.
Ania ti dusa ti malicious mischief?
Para kadagiti kadawyan a kaso, ikeddeng ti Article 329, kas binaliwan ti Republic Act No. 10951 (2017), ti dusa maibatay iti gatad ti dadael. Naggapu dagiti kabayag iti tabla dagiti kabayag iti Article 76 ti Code.
| Gatad ti dadael | Dusa | Kabayag iti Code |
|---|---|---|
| Nasurok ngem ₱200,000 | Arresto mayor, medium ken maximum periods | 2 a bulan 1 aldaw agingga iti 6 a bulan |
| Nasurok ngem ₱40,000 agingga iti ₱200,000 | Arresto mayor, minimum ken medium periods | 1 bulan 1 aldaw agingga iti 4 a bulan |
| Agingga iti ₱40,000, wenno saan a matantia | Arresto menor, wenno multa manipud iti gatad ti dadael agingga iti ₱40,000 | 1 agingga iti 30 nga aldaw, wenno ti multa |
Ipakita ti tabla no ania ti ipalubos ti linteg, saan a ti sentensia a maawat ti maysa a tao. Ti korte ti mangikeddeng iti pudno a dusa maibatay kadagiti pasamak. Sakbay ti Republic Act No. 10951, nababbaba unay dagiti gatad iti piso a nagbaetan dagiti klase.
Ania dagiti special cases ti malicious mischief?
Nadagdagsen ti dusa nga ipataw ti Article 328 iti dadduma a kita ti dadael:
Any person who shall cause damage to obstruct the performance of public functions, or using any poisonous or corrosive substance; or spreading any infection or contagion among cattle; or who causes damage to the property of the National Museum or National Library, or to any archive or registry, waterworks, road, promenade, or any other thing used in common by the public, shall be punished:
Dagiti dusa iti sidong ti Article 328, kas binaliwan, ket:
- dadael a nasurok ngem ₱200,000: prision correccional iti minimum ken medium periods-na (6 a bulan 1 aldaw agingga iti 4 a tawen 2 a bulan);
- dadael a nasurok ngem ₱40,000 agingga iti ₱200,000: arresto mayor (1 bulan 1 aldaw agingga iti 6 a bulan);
- dadael agingga iti ₱40,000: arresto menor (1 agingga iti 30 nga aldaw).
Krimen kadi ti dadael gapu iti kinaliway wenno aksidente?
Saan a malicious mischief, gapu ta awan ti inggagara a panggep. Ngem ti dadael gapu iti reckless wenno simple imprudence (kinaliway) ket mabalin a madusa iti sidong ti Article 365:
When the execution of the act covered by this article shall have only resulted in damage to the property of another, the offender shall be punished by a fine ranging from an amount equal to the value of said damages to three (3) times such value, but which shall in no case be less than Five thousand pesos (P5,000).
Mabalin a maipakat dayta, kas pagarigan, iti disgrasia iti kalsada a sanikua laeng ti nadadael. Kitaem ti Reckless imprudence: dusa.
Kasano no adda met inala ti tao?
Kuna ti Article 308 a ti tao a nangdadael iti sanikua ti sabali iti dakes a panggep sa innalana wenno inusarna ti "the fruits or object of the damage" (dagiti bunga wenno banag ti dadael) ket nakaaramid iti theft (panagtakaw). Kas pagarigan, ti inggagara a panangpukan iti kayo ti kaarruba sa panangala iti tabla ket mabalin a theft iti sidong daytoy nga alagaden. Kitaem ti Ania ti dusa ti theft?
Masapul kadi nga umuna a mapanka iti barangay?
Saan a nalawag daytoy kadagiti source a pagbatayan daytoy a panid. Ikkaten ti Section 408(c) ti Local Government Code iti barangay conciliation dagiti "Offenses punishable by imprisonment exceeding one (1) year or a fine exceeding Five thousand pesos". Kalpasan ti Republic Act No. 10951, ipalubos ti Article 329 ti multa agingga iti ₱40,000 para iti dadael agingga iti ₱40,000. Saan nga ibaga daytoy a panid no umuna latta a mapan dagitoy a kaso iti Lupon. No kasano nga agandar ti barangay conciliation iti sapasap, kitaem ti Masapul kadi nga umuna a mapanak iti barangay?
Kasano daytoy iti pudno a biag?
Dagitoy ket inaramid laeng a pagarigan tapno maipakita no kasano nga agandar dagiti alagaden. Saanda a balakad para iti aniaman a pudno a kaso.
Ni Boyet, kalpasan ti apa, kinurisna ti lugan ni Lito babaen ti tulbek. ₱18,000 ti gastos ti panangtarimaan. Ti dadael ket agingga iti ₱40,000, isu nga ipalubos ti Article 329 ti arresto menor wenno multa a ₱18,000 agingga iti ₱40,000.
Inggagara ti maysa a kaarruba nga imbukbok ti kemikal iti pagtaraknan ti ikan ni Rosa ket pinatayna dagiti ikan a ti gatadna ket ₱250,000. Ti panangusar iti "poisonous or corrosive substance" (sabidong wenno corrosive a banag) ti mangaramid iti daytoy a special case iti sidong ti Article 328. Ti dadael ket nasurok ngem ₱200,000, isu a ti dusa ket prision correccional iti minimum ken medium periods-na.
Ti maysa a delivery rider ket saanna a nakontrol ti motorna ket narpuogna ti alad ni Arnel. Awan ti panggep a mangdadael, isu a saan a malicious mischief. Mabalin nga imprudence iti sidong ti Article 365, wenno banag para iti civil claim.
Ni Rey ket inatrasna ti luganna iti ruangan ti kaarruba gapu iti kinaliway. ₱12,000 ti gastos ti panangtarimaan ken awan ti nasugatan. No imprudence daytoy iti sidong ti Article 365, ti dadael iti sanikua laeng ket madusa iti multa manipud ₱12,000 agingga iti ₱36,000.
Ania ti mabalinmo nga aramiden no adda nangdadael iti sanikuam?
Alaem ti retrato ken video ti dadael, idulinmo dagiti quotation wenno resibo ti panangtarimaan, ken isuratmo dagiti nagan dagiti saksi. Ti gatad ti dadael ti mangikeddeng iti klase ti dusa, isu a napateg ti pammaneknek iti gastos. Napateg met no inggagara wenno gapu iti kinaliway ti dadael, gapu ta dayta ti mangikeddeng no ania nga article ti maipakat. Para kadagiti serbisio ti barangay iti sapasap, kitaem dagiti giya maipapan iti barangay.
Kaano a kasapulam ti abogado?
Makisaritaka iti abogado sakbay nga agidatagka iti reklamo, wenno no sika ti mapabpabasol. Mabalin a sukimaten ti abogado no ipakita dagiti pasamak ti inggagara a dadael, no ania nga article ken klase ti maipakat, no masapul nga umuna a mapan ti kaso iti barangay, ken no kasano ti agkiddaw iti bayad para iti dadael. No saanmo a kabaelan ti agbayad iti abogado, kitaem ti Libre a legal a tulong iti Pilipinas para iti Public Attorney's Office (PAO) ken dadduma pay a pagpilian.
Ania a probision ti pagbasaran daytoy a sungbat?
Kadawyan a saludsod
Ania ti malicious mischief iti Pilipinas?
Isu ti inggagara a panangdadael iti sanikua ti sabali a tao, no ti aramid ket saan nga arson wenno sabali a krimen ti panangdadael (Article 327 ti Revised Penal Code).
Ania ti dusa ti malicious mischief?
Iti sidong ti Article 329 kas binaliwan ti Republic Act No. 10951, ti dadael agingga iti ₱40,000, wenno dadael a saan a matantia, ket madusa iti arresto menor wenno multa manipud iti gatad ti dadael agingga iti ₱40,000. Ti dadael a nasurok ngem ₱40,000 agingga iti ₱200,000 ket madusa iti arresto mayor iti minimum ken medium periods-na, ken ti dadael a nasurok ngem ₱200,000 ket arresto mayor iti medium ken maximum periods-na.
Malicious mischief kadi ti di inggagara a dadael?
Saan. Kiddawen ti Article 327 a ti dadael ket inggagara. Ti dadael gapu iti kinaliway ket mairaman iti Article 365 (imprudence and negligence), a ti dadael iti sanikua laeng ket madusa iti multa manipud iti gatad ti dadael agingga iti mamitlo dayta a gatad, ken saan pulos a kumurang ngem ₱5,000.
Ania dagiti special cases ti malicious mischief?
Sakupen ti Article 328 ti dadael a manglapped kadagiti public functions, dadael babaen ti sabidong wenno corrosive a banag, panangiwaras iti sakit kadagiti baka, ken dadael iti sanikua ti National Museum wenno National Library wenno kadagiti archive, registry, waterworks, kalsada, pagpasiaran wenno sabali pay a banag nga agpapada nga us-usaren ti publiko. Nadagdagsen ti dusa dagitoy.
Umuna kadi a mapan iti barangay dagiti kaso ti malicious mischief?
Saan a nalawag dayta kadagiti source a pagbatayan daytoy a panid. Ikkaten ti Local Government Code iti barangay conciliation dagiti krimen a madusa iti nasurok ngem maysa a tawen a pannakaibalud wenno multa a nasurok ngem ₱5,000, ken ipalubos itan ti Article 329 ti multa agingga iti ₱40,000.
Pangkabaruan laeng nga impormasion daytoy, saan a legal a pammagbaga. Para iti kasoyo, agsaludsod iti abogado, iti Public Attorney's Office (PAO) wenno iti ahensia.
Nakatulong kadi daytoy a page?