Paggamit sang Cellphone samtang Nagadrive: Anti-Distracted Driving Act

Ginapaathag sang Section 4 ang distracted driving bilang paghimo sang bisan ano sini nga mga buhat samtang yara sa motor vehicle nga "in motion or temporarily stopped at a red light":

• Paggamit sang mobile phone ukon pareho nga device para magsulat, magpadala ukon magbasa sang text-based nga mensahe, ukon para magtawag ukon magsabat sang tawag, "and other similar acts".
• Paggamit sang electronic entertainment ukon computing device para maghampang sang games, magtan-aw sang sine, mag-surf sa internet, magsulat sang mensahe, magbasa sang e-books, magkuwenta, "and other similar acts".

Nagaaplikar ang layi sa pampubliko, pribado kag diplomatic nga salakyan. Ang "motorist" amo lang ang tawo nga nagadrive sang motor vehicle (Section 3(g)).

Ginapaathag sang Section 3(f) ang motor vehicle bilang salakyan nga may makina "such as, but not limited to, automobiles, trucks, vans, buses, jeeps, motorcycles and tricycles".

Mas malapad pa ang Section 5(b). Ang mga traktora kag construction equipment, kag pati ang bisikleta, pedicab, habal-habal, trolley, kuliglig, wagon, kariton kag pareho nga salakyan, bisan ginaguyod sang sapat ukon ginapadalagan sang tawo, sakop kon ginadrive sa pampubliko nga dalan ukon "where public safety is under consideration".

Huo. Siling sang Section 5(a) nga ang paggamit sang cellphone "using the aid of a hands-free function or similar device", pareho sang speaker phone, earphones ukon microphone, indi distracted driving. May isa ka kondisyon: ang cellphone ukon ang hands-free device dapat nakabutang sa lugar nga indi makasamok sa panulok sang driver.

Wala ginalista sang layi ang navigation apps sa ngalan. Ang implementing rules sang RA 10913 wala nakit-an sa Supreme Court E-Library, gani wala ginasiling sini nga pahina kon paano nila ginatan-aw ang cellphone nga nakakabit sa dashboard ukon ang map apps.

Siling sang Section 5(c) nga indi nagaaplikar ang Act sa mga salakyan nga indi nagadalagan. Duha ka sitwasyon ang sakop gihapon:

• salakyan nga nakapundo sing dali sa red light; kag
• salakyan nga nagpundo sa higad sang dalan suno sa isa ka traffic regulation.

Gani sakop ang pag-text samtang nagahulat sa red light, pero ang mga tinaga sang Act wala nagalakip sang kotse nga husto ang pagkaparada. Wala sang nakit-an nga desisyon sang korte parte sa kinaugalingon nga pagpundo sa higad sang dalan, gani ang ginasaysay lang sini nga pahina amo ang teksto sang layi.

Ang Section 6 nagalista sang duha ka exemption:

1. Motorista nga nagagamit sang cellphone para sa emergency, lakip ang emergency call sa pulis, health care provider, fire department ukon iban pa nga emergency services.
2. Motorista nga nagagamit sang cellphone samtang nagadrive sang emergency vehicle, pareho sang ambulansya ukon fire truck, samtang nagahimo sang iya obligasyon.

Ang Section 8 sang RA 10913 nagabutang sini nga mga silot:

Ang item (d) nga naimprinta sa E-Library wala nagasiling sang "fourth offense". Nagasunod ini sa ikatlo nga offense sa listahan, gani ginabasa ini bilang silot pagkatapos sang ikatlo nga offense.

Ginatugutan man sang Section 8 ang implementing agency nga patas-an ang mga multa isa ka beses kada lima ka tuig, indi sobra sa 10% sang subong nga rate, pagkatapos sang publication sa indi magnubo sa duha ka pamantalaan. Wala sang nakit-an sini nga pahina nga pahibalo nga ginhimo ini. Ini nga mga silot nagaaplikar "without prejudice" sa pagkasala suno sa Revised Penal Code ukon iban pa nga layi: kon ang distracted nga driver nagresulta sa aksidente, puede man magsunod ang kaso sang reckless imprudence.

May demerit points man ang distracted driving suno sa IRR sang RA 10930: light violation (1 point) sa una nga offense, less grave (3 points) sa ikaduha, kag grave (5 points) sa ikatlo kag masunod pa nga offense. Tan-awa ang LTO demerit points.

Huo, sa multa. Siling sang Section 9 nga ang tag-iya ukon operator sang salakyan "directly and principally held liable together with the offender for the fine", luwas kon mapamatud-an sang tag-iya nga naghimo sia sang "extraordinary diligence" sa pagpili kag pagbantay sang mga driver, sa kabilugan, kag labi na sa driver nga nakalapas.

Siling sang Section 9 nga ini nga rule nagaaplikar labi na sa mga tag-iya kag operator sang public utility kag commercial vehicles, pareho sang delivery van, cargo truck, school kag company bus, hotel transport, rent-a-car kag taxi.

Ginngalanan sang Section 10 ang Metro Manila Development Authority (MMDA), ang Philippine National Police (PNP) kag iban pa nga ahensya sang gobyerno, nga nagabulig sa Land Transportation Office (LTO). Kon gusto mo kontrahon ang ticket, tan-awa ang Paano i-contest ang traffic ticket.

Inbento lang ini nga mga halimbawa para ipakita kon paano nagaobra ang mga rule. Indi ini laygay para sa bisan ano nga matuod nga kaso.

Ginbasa ni Nico ang text message sa iya cellphone samtang nakapundo ang iya kotse sa red light. Sakop sang Section 4 ang salakyan nga "temporarily stopped at a red light", gani distracted driving ini. Sa una nga offense, ang multa ₱5,000.

Ginsabat ni Lorna ang tawag paagi sa earphones samtang nagadrive, nga ang iya cellphone yara sa iya bag. Siling sang Section 5(a) nga ang hands-free indi distracted driving, basta ang device indi nagatabon sa iya panulok.

Si Dario, isa ka driver sang jeepney, nadakpan nga nagatext samtang nagadala sang mga pasahero. Bilang driver sang public utility vehicle, maatubang sia sang ₱30,000 kag 3 ka bulan nga license suspension (Section 8). Ang operator sang jeepney may pagkasala upod sa iya sa multa luwas kon mapamatud-an sang operator ang extraordinary diligence sa pagpili kag pagbantay sang mga driver (Section 9).

Nagsulod si Ellen sa parking space kag ginpundo ang kotse antes niya gintan-aw ang map app. Wala ginalakip sang Section 5(c) ang mga salakyan nga indi nagadalagan, gani indi sia sakop sang teksto sang Act.

Ang kadam-an nga ticket ginabayaran ukon gina-contest sa ahensya nga naghatag sini. Maghambal sa abogado kon ginsuspend ukon gin-revoke ang imo lisensya, kon operator ka nga may pagkasala sa multa sang driver, ukon kon ang insidente nagresulta sa aksidente nga may pilas ukon kahalitan, kay puede magsunod ang criminal nga kaso.

Kon indi mo kaya ang bayad sa abogado, tan-awa ang Libre nga bulig legal sa Pilipinas.