Ano ang Unlawful Aggression? Kahulugan sa Layi sang Pilipinas

Ginalista sang Article 11 ang mga kahimtangan nga nagahilway sa tawo sa criminal liability. Para sa self-defense, siling sini:

Sa simple nga pagkasiling: wala sang criminal liability ang tawo nga nagdepensa sang iya kaugalingon ukon kinamatarung kon may tatlo ka butang nga dungan: una, unlawful aggression; ikaduha, makatarunganon nga kinahanglanon sang gamit nga ginhimo para pugngan ukon isikway ini; ikatlo, wala sang bastante nga paghagit (provocation) halin sa nagadepensa.

Kinahanglan man ang unlawful aggression sa pagdepensa sa paryente kag sa pagdepensa sa estranghero (Article 11, paragraphs 2 kag 3).

Sa People v. Nugas (2011), naghatag ang Supreme Court sang tatlo ka elemento:

• may pisikal ukon materyal nga pagsalakay;
• aktwal ang pagsalakay, ukon bisan malapit na lang;
• ilegal ang pagsalakay.

Ginlaragway man sang Korte ang duha ka klase. Ang aktwal nga aggression amo ang pagsalakay gamit ang pwersa sang lawas ukon armas. Ang imminent aggression amo ang pagsalakay nga malapit na matabo. Ini "must not consist in a mere threatening attitude", buot silingon indi ini mahimo nga nagapanghulga nga pamatasan lang, kag indi man mahimo nga ginahanduraw lang.

Sa Colinares v. People (2011), ginsiling liwat sang Korte ang rule: ang unlawful aggression amo ang aktwal, hinali kag wala ginapaabot nga pagsalakay ukon ang malapit na nga peligro sini, kag "A mere threatening or intimidating attitude is not enough", buot silingon indi bastante ang pagpanghulga ukon pagpahadlok lang.

Ang tawo nga nagasiling nga self-defense ini. Siling sang Nugas, kon ginasiling sang akusado nga self-defense, ginaako niya ang pagpatay kag dapat niya pamatud-an ang depensa paagi sa credible, clear and convincing evidence.

Ginhimo-himo lang nga halimbawa: Isa ka hubog nga lalaki ang nagwasiwas sang binangon kay Edwin. Gintulod sia ni Edwin kag gin-agaw ang binangon. Aktwal ang pagsalakay, gani may unlawful aggression. Ikumpara kay Gary, nga ginhimo-himo man lang, nga ang iya kaingod nagsinggit sang "Papatayin kita!" halin sa pihak sang dalan nga wala sang ginauyatan. Ang hulga nga pareho sina, nga wala sang aktwal ukon malapit na nga pagsalakay, indi unlawful aggression, gani indi makasiling si Gary nga self-defense kon sia ang nauna nga nagsumbag sa kaingod.

Basaha ang Self-defense sa Pilipinas para sa iban pa nga duha ka requisite kag kon paano ginatimbang sang korte ang ebidensya, kag ang Grave threats kon ginhulga ka lang.