Article 163 sa Family Code: Natural ug adoptive nga filiation
Status: Epektibo pa
Unsa ang giingon sa Article 163?
Ang opisyal nga teksto sa balaod naa sa English.
The filiation of children may be by nature or by adoption. Natural filiation may be legitimate or illegitimate.
Unsa ang buot ipasabot niini sa simple nga pulong?
Ang Article 163 sa Family Code mao ang sugod sa title bahin sa paternity ug filiation. Ang filiation mao ang legal nga bugkos tali sa anak ug sa iyang ginikanan. Mahimo kini gikan sa nature (pagkatawo) o gikan sa adoption, ug ang natural filiation legitimate o illegitimate. Ang klase nga magamit maoy modesisyon sa mga pangutana sama sa apelyido sa bata, parental authority, suporta ug kabilin.
Giunsa kini paglihok sa tinuod nga kinabuhi?
Ana: natawo sulod sa kaminyoon
Natawo si Ana samtang minyo ang iyang ginikanan sa usag usa. Natural ug legitimate ang iyang filiation (Article 164).
Ben: natawo sa wala pa maminyo ang iyang ginikanan
Natawo si Ben sa wala pa maminyo sa usag usa ang iyang ginikanan, nga parehong single ug labaw na sa eighteen. Illegitimate siya sa pagkatawo (Article 165), apan na-legitimate siya sa balido nga kasal sa iyang ginikanan sa ulahi (Articles 177 ug 178).
Celine: gi-adopt
Gi-adopt si Celine sa iyang iyaan ug uyoan. Ang iyang filiation ngadto kanila filiation by adoption.
Hinimo-himo ra kini nga mga pananglitan aron ipakita kung giunsa paglihok sa lagda. Dili kini tambag para sa bisan unsang tinuod nga kaso.
Unsa ang buot ipasabot niini sa praktis?
- Ang rekord sa pagkatawo mao ang kasagarang unang pamatuod sa filiation; tan-awa ang giya sa PSA birth certificate.
- Para sa pagpamatuod kinsa ang amahan, tan-awa ang unsaon pagpamatuod sa paternity.
- Para sa legitimation, tan-awa ang legitimation sa anak; para sa adoption, tan-awa ang unsaon pag-adopt og bata ubos sa RA 11642.
- Para sa kahulugan sa termino, tan-awa ang filiation.
Unsa ang giingon sa Article 163?
The filiation of children may be by nature or by adoption. Natural filiation may be legitimate or illegitimate.
Unsa ang mga klase sa filiation?
| Klase | Kinsa | Asa sa balaod |
|---|---|---|
| Natural, legitimate | Mga anak nga gi-conceive o natawo sulod sa kaminyoon sa ginikanan, apil ang mga anak nga gi-conceive pinaagi sa artificial insemination nga gitugotan sa sinulat sa duha ka kapikas | Article 164 |
| Natural, illegitimate | Mga anak nga gi-conceive ug natawo gawas sa balido nga kaminyoon, gawas kung lahi ang giingon sa Code | Article 165 |
| By adoption | Mga bata nga nahimong anak sa usa ka ginikanan pinaagi sa adoption | Article 163; Republic Act No. 11642 |
Kini ra nga mga termino ang gigamit sa Family Code. Ang karaan nga Civil Code adunay pipila ka klase sa mga anak nga natawo gawas sa kaminyoon, sama sa "acknowledged natural children". Wala na gamita sa Family Code (Articles 163, 165 ug 176) kana nga mga klase: ang anak nga natawo gawas sa balido nga kaminyoon illegitimate ra, gawas kung lahi ang giingon sa Code.
Nganong importante ang klase sa filiation?
- Apelyido. Ang legitimate nga mga anak magdala sa apelyido sa amahan ug sa inahan (Article 174). Ang illegitimate nga mga anak mogamit sa apelyido sa inahan, apan mahimong mogamit sa apelyido sa amahan kung gi-recognize sila niya sa mga paagi nga gitakda sa Article 176, sumala sa pag-amyenda sa Republic Act No. 9255.
- Parental authority. Ang illegitimate nga mga anak naa sa parental authority sa ilang inahan (Article 176).
- Suporta. Ang legitimate nga mga anak makadawat og suporta gikan sa ilang ginikanan, sa ilang mga ascendants ug, sa saktong mga kaso, sa ilang mga igsoon (Article 174); ang illegitimate nga mga anak adunay katungod sa suporta subay sa Code (Article 176).
- Kabilin. Ang legitime sa matag illegitimate nga anak katunga sa legitime sa legitimate nga anak (Article 176).
Mausab ba ang klase sa filiation?
Oo, sa pipila ka kaso:
- Legitimation. Ubos sa Article 177, sumala sa pag-amyenda sa Republic Act No. 9858, ang mga anak nga gi-conceive ug natawo gawas sa kaminyoon, kansang ginikanan walay impediment sa pagminyo sa usag usa sa panahon sa conception, o na-disqualify lang kay ang usa o ang duha ubos pa sa eighteen, mahimong ma-legitimate. Matod sa Article 178, mahitabo ang legitimation pinaagi sa sunod nga balido nga kasal sa ginikanan.
- Adoption. Ang adoption mohimo og filiation by adoption.
Giunsa pagpamatuod ang filiation?
Gilista sa Article 172 ang ebidensya sa legitimate filiation: ang rekord sa pagkatawo sa civil register o final judgment, o admission sa public document o sa private handwritten instrument nga gipirmahan sa ginikanan. Kung wala kini, mahimong gamiton ang open and continuous possession of the status of a legitimate child (dayag ug padayon nga pagtratar isip legitimate nga anak), o bisan unsang laing paagi nga gitugotan sa Rules of Court ug special laws. Gigamit sa Article 175 ang samang ebidensya sa illegitimate nga mga anak, uban ang time limit para sa pipila ka klase sa pamatuod.
Kanunay nga pangutana
Unsa ang filiation?
Ang filiation mao ang legal nga relasyon tali sa anak ug sa iyang ginikanan. Matod sa Article 163 sa Family Code, mahimo kini pinaagi sa nature (pagkatawo) o pinaagi sa adoption.
Unsa ang mga klase sa filiation sa Pilipinas?
Duha ang gingalan sa Article 163: natural filiation ug filiation by adoption. Ang natural filiation mahimong legitimate o illegitimate.
Kinsa ang legitimate nga anak?
Matod sa Article 164, legitimate ang mga anak nga gi-conceive o natawo sulod sa kaminyoon sa ginikanan. Apil usab ang mga anak nga gi-conceive pinaagi sa artificial insemination sa asawa, kung ang duha ka kapikas mitugot o mi-ratify niini sa sinulat ug pinirmahan nga dokumento sa wala pa matawo ang bata.
Kinsa ang illegitimate nga anak?
Matod sa Article 165, illegitimate ang mga anak nga gi-conceive ug natawo gawas sa balido nga kaminyoon, gawas kung lahi ang giingon sa Family Code.
Unsang balaod ang nagdumala sa adoption karon?
Ang adoption sa mga bata sulod sa Pilipinas kasagaran gidumala na karon sa Republic Act No. 11642 (2022), nga naghatag og administrative process sa domestic adoption. Gilista gihapon sa Article 163 ang adoption isip usa ka klase sa filiation.
Kinatibuk-ang impormasyon lang kini, dili legal nga tambag. Alang sa imong kaso, pangutana sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatabang ba kini nga page?