Article 719 sa Civil Code: Finding lost property
Status: Epektibo pa
Unsa ang giingon sa Article 719?
Ang opisyal nga teksto sa balaod naa sa English.
Whoever finds a movable, which is not treasure, must return it to its previous possessor. If the latter is unknown, the finder shall immediately deposit it with the mayor of the city or municipality where the finding has taken place.
The finding shall be publicly announced by the mayor for two consecutive weeks in the way he deems best.
If the movable cannot be kept without deterioration, or without expenses which considerably diminish its value, it shall be sold at public auction eight days after the publication.
Six months from the publication having elapsed without the owner having appeared, the thing found, or its value, shall be awarded to the finder. The finder and the owner shall be obliged, as the case may be, to reimburse the expenses.
Unsa ang buot ipasabot niini sa simple nga pulong?
Ang Article 719 sa Civil Code nagsulti sa nakapulot kung unsay buhaton sa nawala nga butang. Kinahanglan niya kining ibalik sa tawo nga nanag-iya niini. Kung wala mailhi ang tag-iya, kinahanglan dayon niya kining ideposito sa mayor sa siyudad o munisipyo diin kini napulot. Kung walay tag-iya nga motungha sulod sa unom ka bulan gikan sa pagpahibalo sa mayor, ang butang o ang bili niini moadto sa nakapulot. Kung motungha ang tag-iya sa saktong panahon, bayran sa tag-iya ang nakapulot og reward nga one-tenth (ikanapulo).
Giunsa kini paglihok sa tinuod nga kinabuhi?
Ang wallet nga napulot ni Carla
Nakapulot si Carla og wallet nga adunay cash ug ID sa lingkoranan sa jeep. Gipakita sa ID kinsa ang tag-iya. Ubos sa Article 719, kinahanglan ibalik ni Carla ang wallet sa tag-iya.
Nakapulot si Jun og sobre nga adunay cash
Nakapulot si Jun og sobre nga adunay cash sa dalan nga walay timaan kinsa ang tag-iya. Gideposito niya kini sa mayor sa siyudad diin niya kini napulot. Gipahibalo sa mayor ang pagkapulot sulod sa duha ka semana. Kung molabay ang unom ka bulan gikan sa pagpahibalo ug walay tag-iya nga motungha, moadto kang Jun ang cash. Kung motungha ang tag-iya sa saktong panahon, kinahanglan niyang hatagan si Jun og one-tenth sa kantidad isip reward (Article 720).
Kini mga hinimo-himo lang nga pananglitan aron ipakita kung giunsa paglihok ang lagda. Dili kini tambag para sa bisan unsang tinuod nga kaso.
Unsa ang buot ipasabot niini sa praktis?
- Ang Article 719 nagngalan sa mayor sa siyudad o munisipyo diin napulot ang butang. Ang Article 308 sa Revised Penal Code naghisgot og "the local authorities". Kini nga panid wala maghisgot sa bisan unsang proseso sa opisina, porma o timeline nga gitakda sa local government.
- Ang reward sa tag-iya ubos sa Article 720 usa ka katungdanan nga gitakda sa balaod, dili pabor. Kung modumili ang tag-iya sa pagbayad, civil nga butang ang pag-angkon sa nakapulot. Para sa money claims sa kinatibuk-an, tan-awa ang utang ug pagkolekta.
- Ang pagkamatinud-anon niini nga mga sitwasyon mao usab ang gipangayo sa Article 19 sa tanan sa paggamit sa mga katungod ug katungdanan.
- Para sa libre o barato nga tabang legal, tan-awa ang asa makakita og tabang legal.
Unsa ang giingon sa Article 719?
Whoever finds a movable, which is not treasure, must return it to its previous possessor. If the latter is unknown, the finder shall immediately deposit it with the mayor of the city or municipality where the finding has taken place.
The finding shall be publicly announced by the mayor for two consecutive weeks in the way he deems best.
If the movable cannot be kept without deterioration, or without expenses which considerably diminish its value, it shall be sold at public auction eight days after the publication.
Six months from the publication having elapsed without the owner having appeared, the thing found, or its value, shall be awarded to the finder. The finder and the owner shall be obliged, as the case may be, to reimburse the expenses.
Sa yano nga pagkasulti:
- Nailhan ang tag-iya: ibalik ang butang sa tawo nga nanag-iya niini.
- Wala mailhi ang tag-iya: ideposito dayon kini sa mayor sa lugar diin kini napulot.
- Pagpahibalo: ipahibalo sa mayor ang pagkapulot sulod sa duha ka sunod-sunod nga semana, sa paagi nga sa iyang huna-huna labing maayo.
- Butang nga madunot o mahal tipigan: ibaligya kini sa public auction walo ka adlaw human sa pagpahibalo.
- Human sa unom ka bulan gikan sa pagpahibalo nga walay tag-iya: ihatag sa nakapulot ang butang, o ang kwarta gikan sa pagbaligya niini. Ang nakapulot o ang tag-iya, sumala sa kaso, mobayad balik sa mga gasto.
Ang "movable" buot ipasabot personal nga propiedad nga madala, sama sa cash, wallet, cellphone o alahas. Wala maapil ang hidden treasure ug adunay kini kaugalingong mga lagda.
Makadawat ba og reward ang nakapulot?
Oo, kung motungha ang tag-iya sa saktong panahon:
If the owner should appear in time, he shall be obliged to pay, as a reward to the finder, one-tenth of the sum or of the price of the thing found.
Mahimo bang krimen ang pagtipig sa napulot nga butang?
Oo. Ang Civil Code ang magtakda sa katungdanan sa nakapulot. Ang Revised Penal Code naghimo sa dili paghatag sa napulot nga butang nga usa ka klase sa theft:
- Any person who, having found lost property, shall fail to deliver the same to the local authorities or to its owner;
Sa Pante v. People (2021), giingon sa Supreme Court nga para niini nga klase sa theft, kinahanglan mapamatud-an nga adunay napulot nga nawala nga butang ug nga wala kini ihatag sa nakapulot sa local authorities o sa tag-iya. Ang silot nagdepende sa bili sa butang: tan-awa ang Article 308 ug ang silot sa theft.
Kanunay nga pangutana
Unsay akong buhaton kung makapulot ko og wallet nga adunay ID sa sulod?
Matod sa Article 719, ang nakapulot kinahanglan mobalik sa napulot nga movable ngadto sa nanag-iya niini kaniadto. Kung mailhan ang tag-iya, ang katungdanan mao ang pagbalik niini ngadto kaniya.
Unsa kung wala ko kahibalo kinsa ang tag-iya sa akong napulot?
Matod sa Article 719, ang nakapulot kinahanglan dayon modeposito niini sa mayor sa siyudad o munisipyo diin kini napulot. Ipahibalo sa publiko sa mayor ang pagkapulot sulod sa duha ka sunod-sunod nga semana.
Matipigan ba sa nakapulot ang butang kung walay moangkon niini?
Oo, human sa panahon sa paghulat. Matod sa Article 719, kung molabay ang unom ka bulan gikan sa pagpahibalo nga wala motungha ang tag-iya, ihatag sa nakapulot ang napulot nga butang, o ang bili niini.
Makadawat ba og reward ang nakapulot?
Matod sa Article 720, kung motungha ang tag-iya sa saktong panahon, kinahanglan niyang bayran ang nakapulot og reward nga one-tenth (ikanapulo) sa kantidad o sa presyo sa napulot nga butang.
Krimen ba ang pagtipig sa napulot nga butang?
Mahimo. Matod sa Article 308 sa Revised Penal Code, ang theft mahimo usab sa bisan kinsa nga, human makapulot og nawala nga butang, wala mohatag niini sa local authorities o sa tag-iya. Kung adunay krimen ba, nagdepende sa mga kamatuoran ug sa ebidensya.
Magamit ba ang Article 719 sa hidden treasure?
Dili. Ang Article 719 naghisgot sa movable 'which is not treasure'. Ang hidden treasure adunay kaugalingong mga lagda sa Civil Code.
Kinatibuk-ang impormasyon lang kini, dili legal nga tambag. Alang sa imong kaso, pangutana sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatabang ba kini nga page?