Unsa ang Substitute Parental Authority sa Family Code?
Mubo nga tubag
Ang substitute parental authority kay awtoridad ibabaw sa bata mismo (sa iyang persona) nga ihatag sa balaod ngadto sa laing tawo gawas sa ginikanan kung namatay, wala o dili angay ang mga ginikanan. Ang Family Code naghatag niini una sa buhi nga apohan, dayon sa kamagulangang igsoon nga lalaki o babaye nga labaw sa baynte-uno anyos, dayon sa aktuwal nga custodian sa bata nga labaw sa baynte-uno anyos. Magamit lang kini kung walay guardian nga gitudlo sa korte, kay ang guardian ang mauna. Motungha kini pinaagi sa balaod; mosulod lang ang korte sa pipila ka kaso, sama sa pagpili tali sa daghang buhi nga apohan.
Gitawag usab nga: Parental authority of grandparents, Substitute parent
Unsa ang giingon sa Family Code?
In case of death, absence or unsuitability of the parents, substitute parental authority shall be exercised by the surviving grandparent. In case several survive, the one designated by the court, taking into account the same consideration mentioned in the preceding article, shall exercise the authority.
Ang "preceding article" mao ang Article 213 bahin sa custody kung magbulag ang ginikanan, nga nagsulti sa korte nga tagdon ang tanang may kalabutan nga konsiderasyon, ilabi na ang pili sa bata nga labaw sa pito ka tuig. Basaha ang Article 214.
Ang Article 216 nagbutang sa kompleto nga han-ay:
In default of parents or a judicially appointed guardian, the following person shall exercise substitute parental authority over the child in the order indicated: (1) The surviving grandparent, as provided in Art. 214; (2) The oldest brother or sister, over twenty-one years of age, unless unfit or disqualified; and (3) The child’s actual custodian, over twenty-one years of age, unless unfit or disqualified.
Ang teksto sa E-Library nag-ingon og "person"; sa Santos v. Republic (2024) gikutlo kini sa Korte isip "persons". Ang kataposang paragraph niini nag-ingon nga sundon ang samang han-ay sa preference kung gikinahanglan ang judicial guardian sa property sa bata.
Kanus-a kini magamit?
Kung walay usa sa mga ginikanan nga makagamit sa parental authority. Ubos sa Article 212, kung mamatay o mawala ang usa ka ginikanan, "the parent present shall continue exercising parental authority."
Sa Vancil v. Belmes (2001), usa ka apohan sa amahan nga bahin ang mihangyo nga mahimong guardian sa iyang duha ka apo human namatay ang ilang amahan; misupak ang inahan. Miingon ang Supreme Court: "Only in case of the parents' death, absence or unsuitability may substitute parental authority be exercised by the surviving grandparent." Tungod kay buhi ang inahan ug kanunay niyang gigamit ang parental authority, kinahanglan pamatud-an sa apohan nga dili angay ang inahan.
Kinsa ang mauna: ang guardian o ang substitute?
Ang guardian nga gitudlo sa korte. Ang Article 216 nagsugod sa "In default of parents or a judicially appointed guardian". Sa Santos v. Republic (2024), namatay ang inahan sa bata usa ka adlaw human kini natawo, ug usa ka iyaan ug ang apohan ang nagpadako sa bata. Mihangyo ang iyaan sa korte nga itudlo siya nga guardian. Miingon ang Korte nga "the judicially appointed guardian enjoys preference over the grant of substitute parental authority," ug midugang nga "a petition to apply as a guardian is voluntary while substitute parental authority is under the compulsion of law." Gihatag sa Korte ang custody sa iyaan ug gimandoan ang pag-isyu sa letters of guardianship.
Sa maong kaso, gilista usab sa Korte ang mga kwalipikasyon sa guardian nga iyang timbangon, sama sa moral character, financial status, relasyon sa pagsalig sa menor ug availability, ug miingon nga "by no means exhaustive" kini.
Pananglitan
Hinimo-himo nga pananglitan: Si Lito, 9 anyos, nawad-an sa duha ka ginikanan sa usa ka aksidente. Nagpuyo uban kaniya ang iyang apohan nga babaye. Walay korte nga nagtudlo og guardian, busa ubos sa Article 214 ang iyang apohan ang mogamit sa substitute parental authority. Kung namatay usab unta ang iyang apohan, ang iyang kamagulangang igsoon nga babaye, kung labaw sa baynte-uno anyos ug dili unfit, ang sunod, dayon ang hamtong nga aktuwal nga nag-atiman kaniya. Kung ang iyang iyaan mohangyo sa korte nga itudlo siya nga guardian ug ihatag kini sa korte, ang iyaan ang mauna ubos sa Article 216. Basaha ang Kinsa ang moatiman sa bata kung mamatay ang duha ka ginikanan?.
Unsang mga probisyon ang naggamit niini nga termino?
Kanunay nga pangutana
Unsa ang substitute parental authority?
Kini ang parental authority sa usa ka bata nga gigamit sa laing tawo gawas sa ginikanan, pinaagi sa balaod, kung namatay, wala o dili angay ang mga ginikanan. Ang Articles 214 ug 216 sa Family Code nag-ingon kung kinsa ang mogamit niini ug sa unsang han-ay.
Kinsa ang mogamit sa substitute parental authority?
Ubos sa Article 216, kung walay ginikanan o judicially appointed guardian, moadto kini sa niini nga han-ay: ang buhi nga apohan; ang kamagulangang igsoon nga lalaki o babaye nga labaw sa baynte-uno anyos, gawas kung dili angay o disqualified; ug ang aktuwal nga custodian sa bata nga labaw sa baynte-uno anyos, gawas kung dili angay o disqualified.
Unsa kung daghan ang buhi nga apohan?
Ang Article 214 nag-ingon nga ang apohan nga itudlo sa korte ang mogamit sa awtoridad, nga tagdon ang samang mga konsiderasyon sama sa mga kaso sa custody tali sa nagbulag nga ginikanan ubos sa Article 213.
Makapuli ba ang apohan kung buhi pa ang usa ka ginikanan?
Kasagaran, dili. Sa Vancil v. Belmes (2001), miingon ang Supreme Court nga sa kaso lang sa kamatayon, pagkawala o pagkadili angay sa mga ginikanan magamit sa buhi nga apohan ang substitute parental authority. Ubos sa Article 212, kung mamatay o mawala ang usa ka ginikanan, ang ginikanan nga anaa ang mopadayon sa paggamit sa parental authority.
Mauna ba ang guardian nga gitudlo sa korte?
Oo. Ang Article 216 magamit kung walay ginikanan o judicially appointed guardian. Sa Santos v. Republic (2024), miingon ang Korte nga ang judicially appointed guardian adunay preference kaysa sa paghatag og substitute parental authority.
Kinatibuk-ang impormasyon lang kini, dili legal nga tambag. Alang sa imong kaso, pangutana sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatabang ba kini nga page?