Mano ti Dusa iti Drunk Driving iti Pilipinas? (RA 10586)

Wen. Iparit ti Section 5 ti Republic Act No. 10586, ti Anti-Drunk and Drugged Driving Act of 2013, "for any person to drive a motor vehicle while under the influence of alcohol, dangerous drugs and/or other similar substances", kayatna a sawen, ti panagmaneho iti motor vehicle a nainum iti arak, dangerous drugs ken/wenno kapada a substansia.

Para iti arak, ikeddeng dagiti implementing rules dagiti level ti blood alcohol concentration (BAC) a conclusive proof (naan-anay a pammaneknek) ti panagmaneho a nabartek: 0.05% wenno nangatngato para kadagiti driver ti pribado a lugan nga addaan iti gross vehicle weight agingga iti 4,500 kg, ken aniaman a BAC a nangatngato ngem 0.0% para kadagiti driver ti truck, bus, motorsiklo ken public utility vehicle. Kitaem ti Ania ti legal blood alcohol limit?

Ikeddeng ti Section 12 dagiti dusa a maibatay iti resulta:

Dusaen ti Article 249 ti homicide iti reclusion temporal, nga agpaut manipud 12 a tawen ken 1 nga aldaw agingga iti 20 a tawen (Article 27). Ti Article 263 maipapan iti serious physical injuries ket addaan iti uppat a level, manipud iti arresto mayor iti maximum period-na agingga iti prision correccional iti minimum period-na, agingga iti prision mayor, a maibatay no kasano ti kadagsen ti pannakadangran ti biktima.

Saan a lappedan ti kaso iti sidong daytoy a linteg dagiti sabali a kaso. Kuna ti Section 12 a ti panangidarum iti sidong daytoy ket "without prejudice to criminal prosecution for violation of the Revised Penal Code", kayatna a sawen, mabalin pay ti criminal case iti sidong ti Revised Penal Code, ti dangerous drugs law ken dadduma pay a linteg ken local ordinance.

Wen. Ikeddeng ti Section 12(d) dagiti dusa iti lisensia:

• Non-professional license: makumpiska ken ma-suspend iti 12 a bulan iti umuna a conviction, ken perpetually revoked iti maikadua a conviction.
• Professional license: makumpiska ken perpetually revoked iti umuna a conviction.

Ti lisensia a perpetually revoked ket mangpawil iti tao "from being granted any kind of driver's license thereafter", kayatna a sawen, saanen a pulos a maikkan iti aniaman a kita ti driver's license. Para kadagiti sapasap nga alagaden iti license renewal, kitaem ti giyami iti driver's license renewal.

Kuna ti Section 8 a ti driver nga agkedked kadagiti mandatory field sobriety ken drug test ket "shall be penalized by the confiscation and automatic revocation of his or her driver's license, in addition to other penalties", kayatna a sawen, makumpiska ken automatiko a ma-revoke ti lisensiana, malaksid pay kadagiti sabali a dusa.

Nalawlawa a balikas ti usaren dagiti implementing rules para iti panangsukimat iti igid ti kalsada. Ti driver "who refuses to undergo the mandatory testing as required" ket sanguenna met laeng ti pannakakumpiska ken automatiko a revocation, "after compliance with the requirement of due process" (kalpasan ti panangtungpal iti due process). Ti mismo nga Act ket inaganna ti field sobriety ken drug test; ti rules ket agsao maipapan iti "the mandatory testing", iti paset a mangilawlawag met iti addang ti breath analyzer.

Masapul ti opisial ti probable cause (nainkalintegan a rason), kas iti overspeeding, panagsikkosikko, panagmaneho iti nagbaetan ti dua a lane, kellaat a panagsardeng, panaglisi, saan a nasayaat a koordinasion wenno "the evident smell of alcohol" (nalawag nga angot ti arak) (Section 6). Kalpasanna, agaramid ti driver kadagiti field sobriety test. No saan a pumasa, sukimaten ti opisial ti BAC-na babaen ti breath analyzer. Ti driver a nasurok iti limit ket matiliw ken ma-impound ti lugan, iti sidong dagiti implementing rules.

Dagiti driver a nairaman iti aksidente nga adda natay wenno nadangran ket masapul nga agpa-chemical test, agraman ti drug screening test (Section 7). Kitaem ti Ania ti aramiden kalpasan ti aksidente iti kalsada.

Kangrunaanna para kadagiti public utility ken commercial vehicle. Kuna ti Section 13 a ti makinkukua wenno operator ket "directly and principally" (direkta ken kangrunaan a) responsable a kadua ti driver para iti multa ken civil damages, malaksid no makapapati a paneknekanna ti "extraordinary diligence" (naisangsangayan a kinaannad) iti panagpili ken panangimaton kadagiti driverna. Kangrunaan nga agaplikar ti seksion kadagiti jeepney, bus, taxi, delivery van, cargo truck, rented car ken kapada a lugan. Kitaem ti Responsable kadi ti makinkukua ti lugan iti aksidente ti driver?

Awanen. Ti 1964 a Land Transportation and Traffic Code ket addaan iti bassit a multa para iti panagmaneho a nabartek iti Section 56(f). Inikkat (repealed) ti Section 19 ti Republic Act No. 10586 dayta a subparagraph. Dagiti dusa iti ngato ti nangsukat iti dayta.

Ibilin ti Section 16 iti LTO a repasuen dagiti multa iti kada lima a tawen. Awan ti nasarakanmi nga opisial nga issuance a nangbaliw kadagiti gatad, isu a dagiti numero iti daytoy a panid ket dagiti naisurat iti Act.

Dagitoy ket inaramid laeng a pagarigan tapno maipakita no kasano nga agandar dagiti alagaden. Saanda a balakad para iti aniaman a pudno a kaso.

Paolo ket imanmanehona ti pribado a sedanna ket napasardeng gapu iti panagsikkosikko. Saan a pimmasa iti walk-and-turn test, ket 0.06% ti ipakita ti breath analyzer. Nangatngato dayta ngem ti 0.05% a limit para kadagiti pribado a lugan, isu a matiliw ken ma-impound ti lugan. No ma-convict, ken awan ti nadangran, 3 a bulan a pannakaibalud ti sanguenna, multa a ₱20,000 agingga iti ₱80,000, ken 12 a bulan a suspension ti non-professional license-na.

Dodong, maysa a driver ti jeepney, ket saan a pimmasa iti field test ket 0.02% ti ipakita ti breath analyzer. Para kadagiti public utility vehicle, aniaman a BAC a nangatngato ngem 0.0% ket conclusive proof ti panagmaneho a nabartek. Professional ti lisensiana, isu a no ma-convict, perpetually revoked dayta iti umuna a conviction-na.

Rica ket saan a pimmasa iti field sobriety test ket kalpasanna, nagkedked iti breath analyzer. Iti sidong dagiti implementing rules, ti panagkedked iti mandatory testing ket mangiturong iti pannakakumpiska ken automatiko a revocation ti lisensiana, malaksid pay kadagiti sabali a dusa.

Makisaritaka iti abogado iti apag-matiliwka wenno madarumka, nangnangruna no adda nadangran wenno natay, wenno no nakumpiska ti lisensiam. Masukimat ti abogado no adda probable cause ti opisial, no umiso ti pannakaaramid dagiti test, ken no ania dagiti dusa ti mabalin nga agaplikar. Mabalin met nga agdamag dagiti biktima ken pamiliada iti abogado maipapan iti damages. No saanmo a kaya ti agbayad iti abogado, kitaem ti Libre a tulong legal iti Pilipinas para iti Public Attorney's Office (PAO) ken dadduma pay a pagpilian.