Article 166 ti Family Code: Rason tapno ma-impugn ti legitimacy
Status: Adda pay bilegna
Ania ti kuna ti Article 166?
Ti opisial a testo ti linteg ket iti English.
Legitimacy of a child may be impugned only on the following grounds:
(1) That it was physically impossible for the husband to have sexual intercourse with his wife within the first 120 days of the 300 days which immediately preceded the birth of the child because of:
(a) the physical incapacity of the husband to have sexual intercourse with his wife;
(b) the fact that the husband and wife were living separately in such a way that sexual intercourse was not possible; or
(c) serious illness of the husband, which absolutely prevented sexual intercourse;
(2) That it is proved that for biological or other scientific reasons, the child could not have been that of the husband, except in the instance provided in the second paragraph of Article 164; or
(3) That in case of children conceived through artificial insemination, the written authorization or ratification of either parent was obtained through mistake, fraud, violence, intimidation, or undue influence.
Ania ti kayatna a sawen iti nalaka a sasao?
Ti ubing a naisikog wenno naipasngay bayat ti panagkasar ket legitimate. Inlista ti Article 166 ti Family Code dagiti laeng rason a mabalin a pangkontra iti dayta a legitimacy iti korte. Ti laeng lakay ti mabalin nga agidarum iti kaso, wenno dagiti tagitawidna iti sumagmamano a kasasaad, ken laeng iti uneg dagiti ababa a period iti Article 170. Kalpasan dayta, agbalin a fixed (saanen a mabaliwan) ti kasasaad ti ubing.
Ti "impugn legitimacy" ket kayatna a sawen ti panagdawat iti korte nga ideklarana a ti ubing nga inyanak ti nakasar a babai ket saan nga anak ti lakayna.
Kasano nga agandar daytoy iti pudno a biag?
Da Zeny ken Arman: ti sao ti ina
Nangipasngay ni Zeny bayat a nakasar ken ni Arman. Bayat ti apa, kinunana a sabali a lalaki ti ama. Legitimate latta ti ubing (Article 167). Ni laeng Arman, wenno dagiti tagitawidna kadagiti kaso ti Article 171, ti mabalin a mang-impugn, ken laeng babaen ti rason iti Article 166.
Ni Arman: ti period a maysa a tawen
Agnaed ni Arman iti isu met laeng a siudad a nakaipasngayan ken nakairehistroan ti ubing. Masapul nga agidarum isuna iti uneg ti maysa a tawen manipud iti pannakaammona iti pannakaipasngay wenno pannakairehistrona. No agnaed koma isuna iti ballasiw-taaw, tallo a tawen ti panawenna. Kalpasan ti period, agbalin a fixed ti kasasaad ti ubing.
Dagitoy ket inaramid laeng a pagarigan tapno maipakita no kasano nga agandar ti pagalagadan. Saanda a balakad para iti aniaman a pudno a kaso.
Ania ti kayatna a sawen iti praktika?
- Siasino ti legitimate: Article 164. Kasano a mapaneknekan ti filiation: Article 172.
- Para kadagiti annak ti panagkasar a kalpasanna ket na-annul wenno naideklara a void, kitaen ti legitimate kadi dagiti annak kalpasan ti annulment?
- Saan a mabalin nga usaren ti Article 166 ti lalaki a saan a lakay. Iti Concepcion (2005), ti lalaki a ti bukodna a kasar iti ina ket void gapu ta nakasar pay ti ina iti sabali ket saan a pulos a naaddaan iti karbengan a mang-impugn iti legitimacy ti anak ti babai.
- Mabalin nga usaren ti ubing a naipasngay iti ruar ti kasar ti apelyido ti ama no inbigbig ti ama ti ubing iti record of birth wenno iti nakasurat a panangako. Iti kasta a kaso, babaen ti Article 176, adda karbengan ti ama nga agidarum iti regular a korte bayat ti panagbiagna tapno paneknekanna ti non-filiation (saan nga isu ti ama).
- Para iti giya a saludsod ken sungbat, kitaen ti mabalin kadi nga ilibak ti lakay nga isu ti ama ti anak ti baketna?
Ania ti kuna ti Article 166?
Legitimacy of a child may be impugned only on the following grounds: (1) That it was physically impossible for the husband to have sexual intercourse with his wife within the first 120 days of the 300 days which immediately preceded the birth of the child because of: (a) the physical incapacity of the husband to have sexual intercourse with his wife; (b) the fact that the husband and wife were living separately in such a way that sexual intercourse was not possible; or (c) serious illness of the husband, which absolutely prevented sexual intercourse;
(2) That it is proved that for biological or other scientific reasons, the child could not have been that of the husband, except in the instance provided in the second paragraph of Article 164; or
(3) That in case of children conceived through artificial insemination, the written authorization or ratification of either parent was obtained through mistake, fraud, violence, intimidation, or undue influence.
Ania ti kayat a sawen dagiti tallo a rason?
- Physical impossibility. Bilangen nga agsubli ti 300 nga aldaw manipud iti pannakaipasngay. Iti umuna a 120 kadagita nga aldaw, masapul a saan a mabalin ti panagdenna ti lakay ken baket, gapu iti physical incapacity ti lakay, gapu ta agsinada ti pagnaedan iti wagas a saan a mabalin ti panagdenna, wenno gapu iti nadagsen a sakit ti lakay. Iti Concepcion v. Court of Appeals (2005), kinuna ti Korte a masapul a maipakita "beyond reasonable doubt" (awan duadua) nga awan ti access a makaipalubos koma iti lakay nga agbalin nga ama ti ubing.
- Biolohikal wenno siensia a rason. Mapaneknekan a saan a mabalin a kukua ti lakay ti ubing. Saan nga agaplikar daytoy a rason iti ubing a naisikog babaen ti artificial insemination nga inpalubos wenno inratipikar ti agpada nga asawa iti nakasurat sakbay ti pannakaipasngay, babaen ti maikadua a parapo ti Article 164.
- Artificial insemination. Ti nakasurat a pammalubos wenno ratipikasion ti uray siasino a nagannak ket naala babaen ti biddut, panangallilaw, kinaranggas, panangbutbuteng, wenno undue influence.
Baliwan kadi ti sao ti ina ti kasasaad ti ubing?
Saan. Kuna ti Article 167 a maibilang a legitimate ti ubing uray no nagdeklara ti ina a maibusor iti legitimacy-na wenno nasentensiaan kas adulteress. Iti Concepcion v. Court of Appeals (2005), kinuna ti Supreme Court a "the status and filiation of a child cannot be compromised" ken saan a mabalin a maikkat iti menor de edad ti legitimate a kasasaadna gapu laeng iti deklarasion ti ina wenno ti agkuna nga ama.
Siasino ti mabalin nga agidarum, ken agingga iti kaano?
Siasino. Kinuna ti Supreme Court a ti panang-impugn iti legitimacy ket strictly personal a karbengan ti lakay wenno, kadagiti espesial a kaso, dagiti tagitawidna (Liyao, Jr. v. Tanhoti-Liyao, 2002, a naikeddeng babaen dagiti immun-una a pagalagadan ti Civil Code nga addaan isu met laeng a prinsipio; ken Concepcion, 2005). Saan a mabalin nga agpili ti ubing iti sabali nga ama: no saan nga i-impugn ti lakay, fixed ti kasasaad ti ubing. Babaen ti Article 171, mabalin laeng nga i-impugn dagiti tagitawid no natay ti lakay sakbay a nalpas ti period, natay kalpasan a nagidarum ket saanna nga inikkat ti kaso, wenno no naipasngay ti ubing kalpasan ti ipapatayna.
Kaano. Ikeddeng ti Article 170 dagiti period:
The action to impugn the legitimacy of the child shall be brought within one year from the knowledge of the birth or its recording in the civil register, if the husband or, in a proper case, any of his heirs, should reside in the city or municipality where the birth took place or was recorded.
If the husband or, in his default, all of his heirs do not reside at the place of birth as defined in the first paragraph or where it was recorded, the period shall be two years if they should reside in the Philippines; and three years if abroad. If the birth of the child has been concealed from or was unknown to the husband or his heirs, the period shall be counted from the discovery or knowledge of the birth of the child or of the fact of registration of said birth, whichever is earlier.
Iti Aguilar v. Siasat (2015), inulit ti Korte a no malpas dagitoy a period, saanen a mabalin ti kaso iti linteg ket ti kasasaad nga inted ti pagarup ket "becomes fixed and unassailable".
Kadawyan a saludsod
Mabalin kadi nga ilibak ti lakay a saan a kukuana ti ubing nga inyanak ti baketna?
Babaen laeng ti panang-impugn (panangkontra) iti legitimacy ti ubing iti korte, babaen dagiti rason iti Article 166 ken iti uneg ti period iti Article 170. Ti ubing a naipasngay wenno naisikog bayat ti panagkasar ket legitimate babaen ti Article 164.
Ania dagiti rason tapno ma-impugn ti legitimacy?
Tallo: physical impossibility (saan a mabalin) ti panagdenna iti umuna a 120 kadagiti 300 nga aldaw sakbay ti pannakaipasngay, gapu iti incapacity ti lakay, panagnaed nga agsina wenno nadagsen a sakit; pammaneknek a gapu kadagiti biolohikal wenno sabali a siensia a rason, saan a mabalin a kukua ti lakay ti ubing; ken, para iti artificial insemination, pammalubos a naala babaen ti biddut, panangallilaw, kinaranggas, panangbutbuteng wenno undue influence.
Mabalin kadi nga ideklara ti ina a saan nga ama ti lakayna?
Saan a baliwan ti deklarasionna ti kasasaad ti ubing. Kuna ti Article 167 a maibilang a legitimate ti ubing uray no nagdeklara ti ina a maibusor iti legitimacy-na. Iti Concepcion v. Court of Appeals (2005), kinuna ti Supreme Court a saan a mabalin a maikkat iti menor de edad ti legitimate a kasasaadna gapu laeng iti deklarasion ti ina.
Siasino ti mabalin nga agidarum iti kaso?
Ti lakay. Mabalin laeng nga agidarum dagiti tagitawidna iti tallo a kaso iti Article 171. Inawagan ti Supreme Court ti panang-impugn iti legitimacy kas strictly personal a karbengan ti lakay wenno, kadagiti espesial a kaso, dagiti tagitawidna.
Mano ti panawen ti lakay tapno agidarum?
Babaen ti Article 170, maysa a tawen manipud iti pannakaammo iti pannakaipasngay wenno pannakairehistrona no agnaed isuna iti siudad wenno munisipio a nakaipasngayan wenno nakairehistroan; dua a tawen no agnaed iti sabali a lugar iti Pilipinas; tallo a tawen no adda iti ballasiw-taaw. No inlemmeng ti pannakaipasngay, mangrugi ti period iti pannakaduktal.
Pangkabaruan laeng nga impormasion daytoy, saan a legal a pammagbaga. Para iti kasoyo, agsaludsod iti abogado, iti Public Attorney's Office (PAO) wenno iti ahensia.
Nakatulong kadi daytoy a page?