Ano ang Principal sa Krimen?
Mabilis na sagot
Ang principal ay ang taong may pinakamabigat na pananagutan sa krimen ayon sa batas. Tatlong uri ang binabanggit ng Article 17 ng Revised Penal Code: ang taong direktang gumagawa ng krimen, ang taong direktang pumipilit o nag-uudyok sa iba na gawin ito, at ang taong napakahalaga ng tulong kaya hindi sana mangyayari ang krimen kung wala ito. Natatanggap ng mga principal ang buong parusang itinakda ng batas para sa krimen.
Tinatawag din na: Principal by direct participation, Principal by inducement, Principal by indispensable cooperation
Ano ang sinasabi ng Article 17?
The following are considered principals:
- Those who take a direct part in the execution of the act;
- Those who directly force or induce others to commit it;
- Those who cooperate in the commission of the offense by another act without which it would not have been accomplished.
Sa madaling salita, principals ang: (1) mga direktang gumagawa ng krimen; (2) mga direktang pumipilit o nag-uudyok sa iba na gawin ito; (3) mga tumutulong sa pamamagitan ng ibang gawain na kung wala ay hindi sana nagawa ang krimen.
Basahin ang buong paliwanag ng Article 17.
Ano ang tatlong uri ng principal?
| Uri | Ano ang ginagawa ng tao | Mahalagang salita ng Article 17 |
|---|---|---|
| By direct participation | Siya ang gumagawa ng mismong krimen | "take a direct part in the execution of the act" |
| By inducement | Direktang pumipilit o nag-uudyok sa iba na gawin ito | "directly force or induce others to commit it" |
| By indispensable cooperation | Gumagawa ng ibang gawain na kung wala ay hindi sana nangyari ang krimen | "without which it would not have been accomplished" |
Ano ang ibig sabihin ng "principal by inducement"?
Ito ang taong hindi mismo gumagawa ng krimen pero pinapagawa ito sa iba, sa pamamagitan ng pamimilit o pag-uudyok. Sabi ng teksto, dapat "direct" ang pamimilit o pag-uudyok. Ang korte ang nagpapasya, batay sa ebidensya, kung sapat na direkta ang isang salita, utos o pangako para mabilang.
Saan nakalagay ang mga principal kumpara sa ibang kalahok?
Inililista ng Article 16 ang tatlong grupong puwedeng managot sa grave at less grave felonies: principals, accomplices at accessories. Bumababa ang parusa sa bawat grupo:
The penalty prescribed by law for the commission of a felony shall be imposed upon the principals in the commission of such felony.
Ibig sabihin, ipinapataw sa mga principal ang parusang itinakda ng batas para sa felony.
Sa consummated felony, ang accomplice ay may parusang kasunod na mas mababang degree (Article 52), at ang accessory ay may parusang dalawang degree na mas mababa (Article 53). Hiwalay na konsepto ang conspiracy sa ilalim ng Article 8: hindi ito binabanggit ng Article 17, at batay sa ebidensya pinagpapasyahan kung kumilos ang ilang tao ayon sa isang kasunduan.
Halimbawa
Gawa-gawang halimbawa: Nangako si Mario ng pera kay Dante para nakawan ang tindahan ng karibal niya, at ginawa ito ni Dante dahil sa pangakong iyon. Direktang gumawa si Dante ng robbery, kaya principal by direct participation siya. Kung makita ng korte na direktang nag-udyok sa robbery ang pangako ni Mario, principal by inducement si Mario. Si Rina, empleyado ng tindahan, ang nagbigay kay Dante ng nag-iisang susi ng safe, na hindi sana mabubuksan kung wala ito; dahil sa ginawa niya, puwede siyang ituring na principal by indispensable cooperation. Pinagpapasyahan ang papel ng bawat tao batay sa facts.
Tingnan din ang paghahambing na principal vs accomplice vs accessory.
Anong mga probisyon ang gumagamit ng terminong ito?
Mga madalas itanong
Sino ang mga principal sa isang krimen?
Tatlong uri ang binabanggit ng Article 17 ng Revised Penal Code: ang mga direktang gumagawa ng krimen; ang mga direktang pumipilit o nag-uudyok sa iba na gawin ito; at ang mga tumutulong sa offense sa pamamagitan ng ibang gawain na kung wala ay hindi sana ito nagawa.
Ano ang principal by inducement?
Ito ang ikalawang uri sa Article 17: taong direktang pumipilit o nag-uudyok sa iba na gawin ang krimen. Hinihingi ng teksto na direkta ang pamimilit o pag-uudyok.
Ano ang principal by indispensable cooperation?
Ito ang ikatlong uri sa Article 17: taong tumutulong sa offense sa pamamagitan ng ibang gawain na kung wala ay hindi sana nagawa ang offense.
Anong parusa ang makukuha ng principal?
Sabi ng Article 46, ipinapataw sa mga principal ang parusang itinakda ng batas para sa felony. Mas mababa ang parusa ng accomplices at accessories.
Puwede bang maging principal ang tao kahit hindi siya mismo ang gumawa ng krimen?
Oo. Ayon sa Article 17, principal din ang taong direktang pumipilit o nag-uudyok sa iba na gawin ang krimen, o gumagawa ng indispensable na pakikipagtulungan.
Pangkalahatang impormasyon lang ito, hindi legal na payo. Para sa kaso mo, magtanong sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatulong ba ang page na ito?