Article 19 sa Revised Penal Code: Accessories
Status: Epektibo pa
Unsa ang giingon sa Article 19?
Ang opisyal nga teksto sa balaod naa sa English.
Accessories are those who, having knowledge of the commission of the crime, and without having participated therein, either as principals or accomplices, take part subsequent to its commission in any of the following manners:
1. By profiting themselves or assisting the offenders to profit by the effects of the crime.
2. By concealing or destroying the body of the crime, or the effects or instruments thereof, in order to prevent its discovery.
3. By harboring, concealing, or assisting in the escape of the principal of the crime, provided the accessory acts with abuse of his public functions or Whenever the author of the crime is guilty of treason, parricide, murder, or an attempt to take the life of the Chief Executive, or is known to be habitually guilty of some other crime.
Unsa ang buot ipasabot niini sa simple nga pulong?
Gihulagway sa Article 19 ang mga accessory: mga tawo nga wala moapil sa krimen apan, nga nahibalo nga nabuhat kini, mitabang human niini. Tulo ka paagi aron mahimong accessory: pagpahimulos sa krimen, pagtago o pagguba sa ebidensya, o pagtago o pagtabang sa nakasala nga makaikyas sa pipila ka grabe nga kaso. Ang suod nga mga paryente exempt sa mga silot sa accessories ubos sa Article 20, gawas kung mopahimulos sila sa krimen.
Ang tibuok teksto:
Accessories are those who, having knowledge of the commission of the crime, and without having participated therein, either as principals or accomplices, take part subsequent to its commission in any of the following manners:
- By profiting themselves or assisting the offenders to profit by the effects of the crime.
- By concealing or destroying the body of the crime, or the effects or instruments thereof, in order to prevent its discovery.
Ang ikatulong paagi gikutlo sa seksyon sa ubos.
Giunsa kini paglihok sa tinuod nga kinabuhi?
Si Celia: mipalit og kinawat nga cellphone
Nahibalo si Celia nga nangawat og pipila ka cellphone ang iyang silingan ug mipalit siya og duha niini sa barato nga presyo aron ibaligya pag-usab. Nagpahimulos siya sa mga epekto sa krimen, nga mao ang item 1 sa Article 19.
Si Ramon: naglimpyo sa ebidensya
Nahibal-an ni Ramon nga nakapatay ang iyang higala ug gitago niya ang kutsilyo nga gigamit sa iyang higala aron dili kini makit-an sa pulis. Ang pagtago o pagguba sa mga instrumento sa krimen aron dili kini madiskubrehan mao ang item 2.
Si Lourdes: anak nga nagtago
Gitugotan ni Lourdes ang iyang hamtong nang anak, nga nahibal-an niyang nakabuhat og murder, nga magtago sa iyang balay. Ubos sa Article 19, item 3, sakop ang pagtago sa tawo nga nakasala og murder. Tungod kay inahan siya niini ug wala siya mopahimulos sa krimen, ang Article 20 nag-exempt kaniya sa mga silot sa accessories. Ang Presidential Decree No. 1829 lahi nga pangutana para sa prosecutor ug sa korte.
Unsa ang buot ipasabot niini sa praktis?
- Kinahanglan nahibalo. Ang tawo nga wala mahibalo nga adunay krimen nga nabuhat dili accessory ubos sa Article 19.
- Light felonies. Ang Article 16 naghatag og liability sa accessories para lang sa grave ug less grave felonies, dili sa light felonies.
- Silot. Para sa consummated felony, ang Article 53 mopahamtang og silot nga duha ka degree nga mas ubos kaysa sa gitakda para sa felony. Tan-awa ang Article 17 para sa principals ug accomplices.
- Tan-awa usab ang comparison nga principal vs accomplice vs accessory ug ang pangutana bahin sa pagtago sa paryente nga nakabuhat og krimen.
- Kanus-a ka magkinahanglan og abogado? Ang mga pangutana bahin sa pagtabang sa membro sa pamilya nga giakusahan og krimen naglambigit og duha ka lahi nga balaod. Tan-awa ang pangitag legal nga tabang.
Unsa ang tulo ka paagi nga mahimong accessory?
| Paagi | Unsa ang buot ipasabot | Mga kondisyon sa teksto |
|---|---|---|
| 1. Pagpahimulos | Pagpahimulos, o pagtabang sa mga nakasala nga mopahimulos, sa "the effects of the crime" (pananglitan, mga kinawat nga butang) | Wala na gawas sa pagkahibalo sa krimen |
| 2. Pagtago sa ebidensya | Pagtago o pagguba sa body of the crime, o sa mga epekto o instrumento niini | Gihimo "in order to prevent its discovery", aron dili kini madiskubrehan |
| 3. Pagtago o pagtabang sa pag-ikyas | Pagtago o pagtabang sa principal nga makaikyas | Sa mga kaso ra nga gilista sa item 3 |
Ang matag accessory kinahanglan adunay tulo ka butang nga parehas: pagkahibalo nga adunay krimen nga nabuhat, wala moapil niini isip principal o accomplice, ug buhat nga gihimo human sa krimen.
Kanus-a sakop ang pagtago sa nakasala?
Ingon niini ang item 3:
- By harboring, concealing, or assisting in the escape of the principal of the crime, provided the accessory acts with abuse of his public functions or
Nagpadayon ang sentence: "Whenever the author of the crime is guilty of treason, parricide, murder, or an attempt to take the life of the Chief Executive, or is known to be habitually guilty of some other crime." Busa ubos sa Revised Penal Code, ang pagtago sa tawo sakop lang sa duha ka sitwasyon:
- ang mitabang public officer ug giabuso niya ang iyang public functions; o
- ang principal nakasala og treason, parricide, murder, pagsulay sa kinabuhi sa Chief Executive, o nailhan nga batasan nang nakasala (habitually guilty) og laing krimen.
Exempt ba ang mga paryente?
Ang Article 20 naghatag og exemption:
The penalties prescribed for accessories shall not be imposed upon those who are such with respect to their spouses, ascendants, descendants, legitimate, natural, and adopted brothers and sisters, or relatives by affinity within the same degrees, with the single exception of accessories falling within the provisions of paragraph 1 of the next preceding article.
Sa yanong pagkasulti: ang asawa o bana, ginikanan, apohan, anak, apo, igsoon, o in-law sa samang degree nga motago sa ebidensya o motago sa nakasala dili hatagan sa silot sa accessories. Apan ang paryente nga mopahimulos sa krimen, o motabang sa nakasala nga mopahimulos (item 1 sa Article 19), dili exempt.
Sa Carungcong v. People (2010), usa ka kaso bahin sa swindling tali sa mga paryente ubos sa Article 332, giingon sa Supreme Court nga ang Article 20 usa ka "absolutory cause of relationship in favor of accessories", buot ipasabot hinungdan nga makapalingkawas sa silot tungod sa relasyon, pabor sa mga accessory.
Unsa man ang Presidential Decree No. 1829?
Ang Presidential Decree No. 1829 (1981) lahi nga balaod batok sa pagbabag sa pagdakop ug prosecution sa mga nakasala. Ang Section 1(c) nagsilot sa "harboring or concealing, or facilitating the escape of, any person he knows, or has reasonable ground to believe or suspect, has committed any offense under existing penal laws in order to prevent his arrest, prosecution and conviction". Buot ipasabot, ang pagtago o pagtabang sa pag-ikyas sa tawo nga nahibal-an o gidudahan nga nakabuhat og offense, aron dili siya madakop, makasohan ug ma-convict. Magamit kini sa bisan unsang offense, dili lang sa mga krimen nga gilista sa Article 19, item 3. Ang mga public official nga mobuhat niini makadawat usab og perpetual disqualification sa paghupot og public office (Section 2).
Duha ka punto ang importante:
- Elemento ang intensyon. Sa De Leon v. Luis (2021), miuyon ang Supreme Court nga ang decree naghimo sa "the intention to frustrate or delay apprehension, prosecution and conviction of another an element of the offense", buot ipasabot elemento sa offense ang tuyo nga pugngan o langanon ang pagdakop, prosecution ug conviction sa uban. Ang abogado nga wala modakop o wala mo-report sa tawo nga miadto sa iyang opisina wala mapakita nga adunay ingon niana nga intensyon, kung wala nay lain.
- Walay exemption para sa paryente sa teksto niini. Ang decree walay probisyon sama sa Article 20. Kung makatabang ba ang exemption sa Article 20 sa paryente nga gikasohan ubos sa decree, pangutana kini para sa korte; wala kini desisyoni sa mga ruling niini nga panid.
Kanunay nga pangutana
Kinsa ang accessory sa krimen?
Ubos sa Article 19, ang accessory mao ang tawo nga nahibalo nga adunay krimen nga nabuhat, wala moapil niini isip principal o accomplice, ug moapil human niini pinaagi sa pagpahimulos niini, pagtago o pagguba sa body of the crime o sa mga epekto o instrumento niini, o pagtago o pagtabang sa principal nga makaikyas sa mga kaso nga gilista sa artikulo.
Accessory ba ang bisan kinsa nga motago sa kriminal?
Dili ubos sa Article 19. Ang pagtago o pagtabang sa principal nga makaikyas maghimo sa tawo nga accessory lang kung iyang giabuso ang iyang public functions, o kung ang principal nakasala og treason, parricide, murder, pagsulay sa kinabuhi sa Chief Executive, o nailhan nga batasan nang nakasala og laing krimen.
Exempt ba ang mga paryente nga motabang sa nakasala?
Matod sa Article 20, ang mga silot sa accessories dili ipahamtang sa tawo nga motabang sa iyang asawa o bana, ascendants, descendants, legitimate, natural o adopted nga mga igsoon, o mga paryente by affinity sa samang degree. Ang eksepsiyon mao ang paryente nga mopahimulos o motabang sa nakasala nga mopahimulos sa mga epekto sa krimen.
Unsa ang silot sa accessory?
Para sa consummated felony, ang Article 53 mopahamtang og silot nga duha ka degree nga mas ubos kaysa sa gitakda sa balaod para sa felony. Ang mga accessory sa light felony walay criminal liability ubos sa Article 16.
Aduna bay laing balaod bahin sa pagtago sa nakasala?
Oo. Ang Presidential Decree No. 1829 nagsilot sa pagtago sa tawo nga nahibal-an o gidudahan nga nakabuhat og offense, aron pugngan ang iyang pagdakop, prosecution ug conviction. Ang teksto niini walay exemption para sa mga paryente.
Kinatibuk-ang impormasyon lang kini, dili legal nga tambag. Alang sa imong kaso, pangutana sa abogado, sa Public Attorney's Office (PAO) o sa ahensya.
Nakatabang ba kini nga page?